Ένας από τους πιο γνωστούς ερευνητές της μακροζωίας ξεχώρισε σε πρόσφατο βίντεο τρία ροφήματα που καταναλώνονται συστηματικά στις γαλάζιες ζώνες.
- Η κατανάλωση έξι με επτά ποτηριών νερού καθημερινά αποτελεί την κορυφαία συνήθεια για μακροζωία. Σύμφωνα με έρευνες, η επαρκής ενυδάτωση συνδέεται με υγιέστερη γήρανση, χαμηλότερη πίεση και μειωμένο κίνδυνο χρόνιων παθήσεων.
- Ο σκέτος καφές, σε περιορισμένη ποσότητα έως το μεσημέρι, συνδέεται με χαμηλότερα ποσοστά διαβήτη και Πάρκινσον. Οι πολυφαινόλες του προσφέρουν αντιφλεγμονώδη δράση, ενώ η αποφυγή ζάχαρης και κρέμας περιορίζει τις περιττές θερμίδες.
- Το κόκκινο κρασί, αν και αμφιλεγόμενη επιλογή, καταναλώνεται με μέτρο στις γαλάζιες ζώνες. Παρά τα πιθανά οφέλη για το καρδιαγγειακό σύστημα, οι ειδικοί προειδοποιούν για τους γνωστούς κινδύνους του αλκοόλ, όπως ο καρκίνος.
- Η τριάδα των ροφημάτων δεν αποτελεί ιατρική συνταγή, αλλά αντικατοπτρίζει συνήθειες μακρόβιων πληθυσμών. Όσοι έχουν υποκείμενα νοσήματα ή λαμβάνουν φαρμακευτική αγωγή οφείλουν να συμβουλεύονται επαγγελματία υγείας πριν από αλλαγές.
Στη Σαρδηνία της Ιταλίας, στην Ικαρία αλλά και στην Οκινάουα της Ιαπωνίας, οι άνθρωποι που φτάνουν και ξεπερνούν τα εκατό δεν είναι εξαίρεση αλλά σχεδόν συνήθεια. Οι περιοχές αυτές είναι γνωστές ως «γαλάζιες ζώνες», γιατί εκεί συγκεντρώνεται ασυνήθιστα μεγάλος αριθμός μακρόβιων κατοίκων. Εδώ και χρόνια λειτουργούν ως ζωντανό εργαστήριο για τους ερευνητές, που μελετούν τις διατροφικές τους συνήθειες και τον τρόπο ζωής τους αναζητώντας τα μυστικά της υγιούς γήρανσης.
Το «μενού» των αιωνόβιων των γαλάζιων ζωνών
Ένας από τους πιο γνωστούς μελετητές τους, ο ερευνητής της μακροζωίας Νταν Μπιούτνερ, ξεχώρισε σε πρόσφατο βίντεο τρία ροφήματα που καταναλώνονται συστηματικά στις γαλάζιες ζώνες. Η επιστημονική έρευνα δίνει ορισμένες ενδείξεις για το πώς καθένα από αυτά μπορεί να επηρεάζει την υγεία και τη διάρκεια της ζωής.
Στην πρώτη θέση της λίστας του δεν βρίσκεται κάποιο εξωτικό ελιξίριο ή ακριβό συμπλήρωμα, αλλά το πιο απλό πράγμα του κόσμου: το νερό. «Το αδιαμφισβήτητα καλύτερο πράγμα που μπορείς να πιεις για να φτάσεις τα εκατό είναι το νερό», λέει ο Μπιούτνερ. «Οι άνθρωποι στις γαλάζιες ζώνες πίνουν έξι με επτά ποτήρια νερό. Πρέπει να βεβαιωθείτε ότι είναι καθαρισμένο νερό. Το νερό βοηθά να πέσει η πίεση, κρατά το αίμα λεπτόρρευστο και σας διατηρεί ενυδατωμένους».
Η άποψή του βρίσκει στήριγμα στην έρευνα. Μελέτες των Εθνικών Ινστιτούτων Υγείας των ΗΠΑ έχουν συνδέσει την καλύτερη ενυδάτωση με υγιέστερη γήρανση, χαμηλότερο κίνδυνο χρόνιων παθήσεων και μικρότερη πιθανότητα πρόωρου θανάτου. Οι ίδιοι οι ερευνητές πάντως διευκρινίζουν ότι τα ευρήματα δεν αποδεικνύουν σχέση αιτίας και αποτελέσματος. Άλλοι ειδικοί της υγείας σημειώνουν ότι η επαρκής πρόσληψη νερού υποστηρίζει τη λειτουργία των νεφρών, βοηθά στη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης και διευκολύνει την κυκλοφορία του αίματος.
Καφές και κόκκινο κρασί
Δεύτερος στη λίστα έρχεται ο καφές, μια καθημερινή συνήθεια που ο Μπιούτνερ συνδέει με χαμηλότερα ποσοστά διαβήτη και νόσου του Πάρκινσον. Οι οδηγίες του όμως είναι συγκεκριμένες και αυστηρές, και αφήνουν απέξω πολλές από τις αγαπημένες εκδοχές του ροφήματος. «Πιείτε τον σκέτο, ένα με δύο φλιτζάνια την ημέρα, σταματήστε μέχρι το μεσημέρι, και θα σας βοηθήσει να ζήσετε περισσότερο», λέει.
Ο καφές περιέχει αντιοξειδωτικά και πολυφαινόλες, φυτικές ενώσεις που έχουν μελετηθεί για πιθανή αντιφλεγμονώδη δράση. Η τακτική κατανάλωσή του έχει συσχετιστεί με μειωμένο κίνδυνο διαβήτη τύπου 2 και νευρολογικών παθήσεων. Η προτροπή για «σκέτο» καφέ δεν είναι τυχαία, καθώς ο περιορισμός της προστιθέμενης ζάχαρης και της πλούσιας κρέμας γάλακτος βοηθά να αποφευχθούν οι περιττές θερμίδες. Το όριο του μεσημεριού επίσης έχει τη λογική του, αφού η καφεΐνη νωρίτερα μέσα στη μέρα πιθανότατα επηρεάζει λιγότερο τον ύπνο.
Η τρίτη επιλογή είναι και η πιο αμφιλεγόμενη: το κόκκινο κρασί. Στις γαλάζιες ζώνες, όπως στη Σαρδηνία, οι κάτοικοι συχνά πίνουν μικρές ποσότητες κρασιού με το φαγητό τους. Ο ίδιος ο Μπιούτνερ δεν κρύβεται πίσω από το δάχτυλό του και παραδέχεται ότι η θέση του κρασιού σε μια διατροφή προσανατολισμένη στη μακροζωία είναι «αμφιλεγόμενη». «Γνωρίζω πολύ καλά όλη την αρνητική δημοσιότητα που δέχεται τελευταία το κρασί», λέει, «αλλά καταναλώνεται στις γαλάζιες ζώνες και φαίνεται ότι προσθέτει χρόνια στη ζωή».
Το κόκκινο κρασί περιέχει φυτικές ενώσεις όπως η ρεσβερατρόλη και τα φλαβονοειδή, που έχουν μελετηθεί για πιθανή επίδρασή τους στο καρδιαγγειακό σύστημα. Ωστόσο, όλο και περισσότεροι ειδικοί αμφισβητούν ότι τα όποια οφέλη αποδίδονται στο κόκκινο κρασί υπερτερούν των γνωστών κινδύνων του αλκοόλ. Σύμφωνα με τον Γενικό Χειρουργό των ΗΠΑ, την ανώτατη υγειονομική αρχή της χώρας, η κατανάλωση αλκοόλ συνδέεται με πλήθος κινδύνων για την υγεία. Ανάμεσά τους είναι ο αυξημένος κίνδυνος για τουλάχιστον επτά τύπους καρκίνου.
Η τριάδα του Μπιούτνερ, νερό, σκέτος καφές και λίγο κρασί στο τραπέζι, δεν είναι συνταγή αλλά καθρέφτης της καθημερινότητας κοινοτήτων όπου η μακροζωία μοιάζει φυσική κατάσταση. Οι ειδικοί πάντως υπενθυμίζουν ότι όσοι έχουν υποκείμενα νοσήματα ή παίρνουν φάρμακα πρέπει να συμβουλευτούν έναν επαγγελματία υγείας πριν κάνουν σημαντικές αλλαγές στη διατροφή τους.