Η βασίλισσα Ελισάβετ Β΄ «έσπασε» το πρωτόκολλο σε ένα απρόσμενο στιγμιότυπο από το 1980, όταν εθεάθη να τρώει με τα χέρια της σε επίσημο γεύμα στο Μαρόκο.
Μια σπάνια στιγμή που ήρθε ξανά στο φως
Η αείμνηστη βασίλισσα Ελισάβετ Β΄, γνωστή για την αυστηρή προσήλωσή της στο βασιλικό πρωτόκολλο, φαίνεται πως έκανε μια αξιοσημείωτη εξαίρεση κατά τη διάρκεια επίσημης επίσκεψης στο Μαρόκο το 1980.
Μαζί με τον σύζυγό της, πρίγκιπα Φίλιππο, πραγματοποίησαν τετραήμερη περιοδεία σε πόλεις όπως το Ραμπάτ, η Καζαμπλάνκα και το Μαρακές. Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης, συμμετείχαν σε γεύμα στην έρημο με τον τότε βασιλιά Χασάν Β΄, πατέρα του σημερινού μονάρχη Μοχάμεντ ΣΤ΄.
Σε εκείνο το γεύμα, η βασίλισσα απαθανατίστηκε να τρώει ψητό κρέας χρησιμοποιώντας μόνο τα χέρια της, ακολουθώντας το τοπικό έθιμο ως ένδειξη σεβασμού, παρά το γεγονός ότι κανονικά χρησιμοποιούσε πάντα μαχαιροπίρουνα.
Η φωτογραφία επανήλθε στη δημοσιότητα μετά τον θάνατό της το 2022 στο κάστρο Μπαλμόραλ, σε ηλικία 96 ετών, προκαλώντας σχόλια στα κοινωνικά δίκτυα.
Μια δύσκολη και απρόβλεπτη περιοδεία
Η συγκεκριμένη επίσκεψη θεωρείται μία από τις πιο απαιτητικές της μακρόχρονης βασιλείας της. Σύμφωνα με μαρτυρίες και καταγραφές της εποχής, το πρόγραμμα της περιοδείας χαρακτηρίστηκε από συνεχείς αλλαγές και απρόοπτα.
Όπως αποκαλύπτεται σε σχετικές πηγές, ο βασιλιάς Χασάν Β΄ φέρεται να εξαφανίστηκε για ώρες, αφήνοντας τη βασίλισσα μόνη της, ενώ ζήτησε και την αναβολή του επίσημου δείπνου της τελευταίας βραδιάς.
Σε μία ακόμη ένταση, όταν επιχείρησε να επικρίνει μέλος της συνοδείας της, η βασίλισσα αντέδρασε έντονα, υπερασπιζόμενη το προσωπικό της.
Παρά τα προβλήματα, διατήρησε θετική στάση και ευχαρίστησε δημόσια τον Μαροκινό ηγέτη για τη φιλοξενία του, η οποία χαρακτηρίστηκε «θερμή και γενναιόδωρη».
Το πρωτόκολλο και οι εξαιρέσεις
Η βασίλισσα Ελισάβετ Β΄ υπήρξε σύμβολο τήρησης των κανόνων, ωστόσο σε ορισμένες περιπτώσεις έδειχνε ευελιξία, προσαρμοζόμενη στις περιστάσεις.
Χαρακτηριστική είναι και η μαρτυρία της Μισέλ Ομπάμα από επίσκεψή της στο Ηνωμένο Βασίλειο το 2016, όπου περιέγραψε τη βασίλισσα να απομυθοποιεί το αυστηρό πρωτόκολλο, προτρέποντάς την να κινηθεί πιο άνετα.
Όπως είχε θυμηθεί η πρώην Πρώτη Κυρία των ΗΠΑ, «είχα όλο αυτό το πρωτόκολλο στο μυαλό μου... και εκείνη μου έλεγε “μπες μέσα, κάτσε όπου θέλεις”... και μετά έλεγε “όλα αυτά είναι ανοησίες”».
Ένα ακόμη άγραφο στοιχείο του πρωτοκόλλου είναι ότι οι γυναίκες της βασιλικής οικογένειας πρέπει να εμφανίζονται πάντα άψογες, χωρίς να διορθώνουν το μακιγιάζ τους δημόσια. Ωστόσο, ακόμη και η ίδια η βασίλισσα ήταν κατά καιρούς πιο χαλαρή σε αυτό, καθώς ανανέωνε διακριτικά το μακιγιάζ της σε δημόσιες εμφανίσεις.
Αν και υπάρχουν άγραφοι κανόνες –όπως η αποφυγή δημόσιων εκδηλώσεων τρυφερότητας, οι υποκλίσεις και η αποχή από αυτόγραφα– η βασιλική οικογένεια δεν λειτουργεί βάσει αυστηρά καθορισμένων κανόνων, αλλά κυρίως με γνώμονα την ευγένεια και τη διακριτικότητα.