Για πόσο καιρό είναι ασφαλές να αφήνουμε το φαγητό εκτός ψυγείου -Ο κανόνας των δύο ωρών και οι εξαιρέσεις του

Για πόσο καιρό είναι ασφαλές να αφήνουμε το φαγητό εκτός ψυγείου -Ο κανόνας των δύο ωρών και οι εξαιρέσεις του

Φωτογραφία Shutterstock
Φωτογραφία Shutterstock

Μετά το τέλος του γεύματος, συχνά αφήνουμε το φαγητό στον πάγκο της κουζίνας.

  • Τα ευπαθή τρόφιμα, όπως μαγειρεμένα φαγητά και γαλακτοκομικά, δεν πρέπει να παραμένουν εκτός ψυγείου για πάνω από δύο ώρες. Σε θερμοκρασίες άνω των 30°C, το χρονικό περιθώριο μειώνεται στη μία ώρα για αποφυγή κινδύνων.
  • Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται για ορισμένα τρόφιμα, όπως το μαγειρεμένο ρύζι, λόγω του βακτηρίου Bacillus cereus που αντέχει στο μαγείρεμα. Η παραμονή του εκτός ψυγείου επιτρέπει την ανάπτυξη τοξινών, καθιστώντας το επικίνδυνο ακόμη και μετά το ξαναζέσταμα.
  • Φαγητό που παραμένει εκτός ψυγείου όλη τη νύχτα δεν θεωρείται ασφαλές για κατανάλωση. Για την ταχύτερη ψύξη, συνιστάται ο διαχωρισμός του σε μικρότερα, ρηχά δοχεία αντί της πολύωρης αναμονής μέχρι να κρυώσει πλήρως η κατσαρόλα.
  • Τα μαγειρεμένα γεύματα διατηρούνται με ασφάλεια στο ψυγείο για έως τρεις ημέρες. Κατά το ξαναζέσταμα, η θερμοκρασία πρέπει να ξεπερνά τους 75°C, ενώ για το ρύζι η κατανάλωση πρέπει να γίνεται εντός 24 ωρών.

Μπορεί να περιμένουμε να κρυώσει η κατσαρόλα, να συνεχίζουμε τη συζήτηση στο τραπέζι ή απλώς να ξεχαστούμε με τις υπόλοιπες δουλειές του σπιτιού. Όταν τελικά επιστρέφουμε στην κουζίνα, όμως, προκύπτει το ίδιο ερώτημα: μπορούμε να φυλάξουμε ό,τι περίσσεψε στο ψυγείο για την επόμενη ημέρα ή πρέπει να το πετάξουμε;

ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΣΥΝΕΧΙΖΕΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Η απάντηση δεν είναι ίδια για όλα τα τρόφιμα. Καθοριστικό ρόλο παίζουν το είδος του φαγητού, η θερμοκρασία του χώρου, αλλά κυρίως το χρονικό διάστημα που έχει παραμείνει εκτός ψύξης. Μάλιστα, αξίζει να θυμόμαστε ότι ένα φαγητό μπορεί να διατηρεί φυσιολογική μυρωδιά και εμφάνιση, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι είναι κατάλληλο για κατανάλωση.

Ο κανόνας των δύο ωρών για τη σωστή συντήρηση

Τα μαγειρεμένα φαγητά, τα περισσεύματα, τα κρέατα, τα γαλακτοκομικά και γενικότερα τα ευπαθή τρόφιμα δεν πρέπει να παραμένουν σε θερμοκρασία δωματίου για περισσότερες από δύο ώρες. Σύμφωνα με τις συστάσεις των υγειονομικών Αρχών, χρειάζεται να τοποθετούνται στο ψυγείο μέσα σε αυτό το χρονικό διάστημα.

Σε περιβάλλον με υψηλή θερμοκρασία απαιτείται ακόμη μεγαλύτερη προσοχή. Όταν ο υδράργυρος ξεπερνά τους 30°C, το περιθώριο περιορίζεται στη μία ώρα. Αυτό αφορά τους καλοκαιρινούς μήνες, όπου τα γεύματα σε εξωτερικούς χώρους, αλλά και τα τρόφιμα μεταφέρονται χωρίς κατάλληλη ψύξη.

ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΣΥΝΕΧΙΖΕΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Φωτογραφία Shutterstock
Φωτογραφία Shutterstock

Εξίσου σημαντικό είναι να γνωρίζουμε ότι ο χρόνος παραμονής εκτός ψυγείου δεν μηδενίζεται κάθε φορά που βάζουμε ένα τρόφιμο ξανά στο ψυγείο. Αν, για παράδειγμα, μια σαλάτα με μαγιονέζα έχει μείνει μία ώρα στο τραπέζι, η προσωρινή επιστροφή της στο ψυγείο δεν αναιρεί τον χρόνο που έχει ήδη περάσει εκτός ψύξης.

Διαφορετική περίπτωση αποτελούν τα φαγητά που διατηρούνται συνεχώς σε κατάλληλη θερμοκρασία συντήρησης με θερμότητα, δηλαδή πάνω από τους 60°C, μέσω ειδικού εξοπλισμού. Μια κατσαρόλα που έχει απομακρυνθεί από το μάτι της κουζίνας δεν προσφέρει την ίδια προστασία.

Ποια τρόφιμα κινδυνεύουν περισσότερο όταν μένουν στον πάγκο

Τα τρόφιμα δεν αλλοιώνονται με τον ίδιο ρυθμό. Ορισμένα χρειάζονται οπωσδήποτε ψυγείο, ενώ άλλα μπορούν να διατηρηθούν με ασφάλεια σε θερμοκρασία δωματίου, εφόσον δεν έχουν ανοιχτεί ή υποστεί κάποια επεξεργασία που αλλάζει τις απαιτήσεις συντήρησής τους.

ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΣΥΝΕΧΙΖΕΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Για παράδειγμα:

Μαγειρεμένο κρέας, κοτόπουλο, ψάρι, όσπρια, σούπες: Στο ψυγείο μέσα σε δύο ώρες ή σε μία ώρα όταν η θερμοκρασία ξεπερνά τους 30°C.

Γάλα, φρέσκα τυριά, κρέμες, επιδόρπια με σαντιγί: Χρειάζονται σταθερή ψύξη. Καλό είναι να βγάζουμε από το ψυγείο μόνο την ποσότητα που θα καταναλώσουμε.

Πατατοσαλάτες, φαγητά με αυγά, σάλτσες, έτοιμες σαλάτες: Δεν πρέπει να παραμένουν για μεγάλο διάστημα σε θερμοκρασία δωματίου.

Μαγειρεμένο ρύζι: Χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή και γρήγορη ψύξη, κατά προτίμηση μέσα σε μία ώρα.

Κομμένα φρούτα, λαχανικά, έτοιμες σαλάτες: Πρέπει να φυλάσσονται στο ψυγείο το συντομότερο δυνατό.

Ψωμί, μπισκότα, ξηροί καρποί, κλειστές κονσέρβες: Συνήθως δεν απαιτούν ψύξη πριν ανοιχτούν, εφόσον αυτό αναγράφεται στη συσκευασία.

Υπάρχουν, μάλιστα, διαφορές ακόμη και ανάμεσα σε τρόφιμα που ανήκουν στην ίδια κατηγορία. Μια ολόκληρη ντομάτα δεν έχει τις ίδιες ανάγκες συντήρησης με μια κομμένη ντομάτα, ενώ ένα απλό κέικ διατηρείται διαφορετικά από ένα γλυκό με κρέμα ζαχαροπλαστικής.

ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΣΥΝΕΧΙΖΕΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Για τα συσκευασμένα προϊόντα, οι οδηγίες του κατασκευαστή αποτελούν βασικό σημείο αναφοράς. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται μετά το άνοιγμα της συσκευασίας, καθώς οι συνθήκες διατήρησης ενδέχεται να αλλάξουν.

Γιατί το μαγειρεμένο ρύζι χρειάζεται διαφορετική μεταχείριση

Το ρύζι συγκαταλέγεται στα τρόφιμα που απαιτούν αυξημένη προσοχή μετά το μαγείρεμα. Ο λόγος είναι το βακτήριο Bacillus cereus, το οποίο μπορεί να επιβιώσει ακόμη και στις υψηλές θερμοκρασίες του μαγειρέματος.

Εάν το ρύζι παραμείνει για αρκετή ώρα εκτός ψυγείου, τα βακτήρια μπορούν να αναπτυχθούν και να οδηγήσουν στην παραγωγή τοξινών. Το πρόβλημα είναι ότι ορισμένες από αυτές δεν καταστρέφονται με το συνηθισμένο ξαναζέσταμα.

Φωτογραφία Shutterstock
Φωτογραφία Shutterstock
ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΣΥΝΕΧΙΖΕΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Το βρετανικό Εθνικό Σύστημα Υγείας (NHS) συστήνει να κρυώνουμε το μαγειρεμένο ρύζι γρήγορα, να το βάζουμε στο ψυγείο μέσα σε μία ώρα και να το καταναλώνουμε εντός 24 ωρών. Επιπλέον, πρέπει να το ζεσταίνουμε μόνο μία φορά, φροντίζοντας να αποκτήσει υψηλή θερμοκρασία σε όλη την ποσότητά του.

Επομένως, αν ξεχάσουμε μια κατσαρόλα με ρύζι στον πάγκο μέχρι το επόμενο πρωί, δεν πρέπει να επιχειρήσουμε να τη σώσουμε βάζοντάς την στο ψυγείο ή ξαναζεσταίνοντάς την. Η ασφαλέστερη επιλογή είναι να πετάξουμε το περιεχόμενό της.

Τι πρέπει να κάνουμε αν το φαγητό μείνει έξω όλη τη νύχτα

Ένα μαγειρεμένο φαγητό που έχει παραμείνει στον πάγκο από το βράδυ μέχρι το επόμενο πρωί δεν θεωρείται ασφαλές για κατανάλωση, εφόσον χρειάζεται ψύξη. Αυτό ισχύει για το κοτόπουλο, τα μαγειρευτά, τις πίτες με ευπαθή γέμιση, τις σάλτσες, τις ομελέτες και πολλά ακόμη καθημερινά πιάτα.

Δεν αλλάζει κάτι αν το φαγητό βρισκόταν μέσα σε κλειστό σκεύος ή αν η κουζίνα δεν ήταν ιδιαίτερα ζεστή. Η παρατεταμένη παραμονή σε ακατάλληλες συνθήκες μπορεί να επιτρέψει τον πολλαπλασιασμό επικίνδυνων μικροοργανισμών.

ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΣΥΝΕΧΙΖΕΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Επίσης, σύμφωνα με το ισπανικό abc.es, η μυρωδιά και η γεύση δεν αποτελούν αξιόπιστα κριτήρια για να κρίνουμε αν ένα τρόφιμο είναι ασφαλές. Ένα πιάτο μπορεί να φαίνεται απολύτως φυσιολογικό, χωρίς να αποκλείεται η παρουσία βακτηρίων ή τοξινών.

Ούτε το βράσιμο αποτελεί λύση σε κάθε περίπτωση. Παρότι η υψηλή θερμοκρασία εξουδετερώνει πολλούς μικροοργανισμούς, ορισμένες τοξίνες μπορεί να παραμείνουν στο φαγητό. Αντίστοιχα, η κατάψυξη δεν αποκαθιστά την ασφάλεια ενός γεύματος που έχει ήδη μείνει για υπερβολικά μεγάλο διάστημα εκτός ψυγείου.

Πώς να βάζουμε το ζεστό φαγητό στο ψυγείο χωρίς καθυστέρηση

Πολλοί περιμένουν να κρυώσει εντελώς το φαγητό πριν το αποθηκεύσουν, επειδή φοβούνται ότι θα επηρεαστεί η θερμοκρασία του ψυγείου. Ωστόσο, η αναμονή για αρκετές ώρες μπορεί να δημιουργήσει μεγαλύτερο πρόβλημα από την άμεση, σωστά οργανωμένη ψύξη.

Το βασικό ζήτημα είναι ο όγκος του φαγητού. Μια μεγάλη κατσαρόλα με σούπα ή όσπρια διατηρεί υψηλή θερμοκρασία στο εσωτερικό της για αρκετή ώρα, ακόμη κι όταν η εξωτερική επιφάνεια έχει αρχίσει να κρυώνει.

ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΣΥΝΕΧΙΖΕΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Μια πρακτική λύση είναι να μοιράζουμε το φαγητό σε μικρότερα, ρηχά δοχεία. Με αυτόν τον τρόπο αποβάλλεται ταχύτερα η θερμότητα και η ψύξη γίνεται πιο ομοιόμορφα.

Όταν έχουμε μεγάλη ποσότητα, μπορούμε επίσης να τοποθετήσουμε το σκεύος μέσα σε μεγαλύτερο δοχείο με κρύο νερό ή πάγο, ανακατεύοντας κατά διαστήματα. Χρειάζεται μόνο να προσέξουμε ώστε να μην εισχωρήσει νερό στο φαγητό.

Το ψυγείο πρέπει να διατηρεί θερμοκρασία έως 5°C, ενώ είναι σημαντικό να μην το υπερφορτώνουμε. Η σωστή κυκλοφορία του ψυχρού αέρα βοηθά στη διατήρηση των τροφίμων και περιορίζει τον κίνδυνο επιμόλυνσης.

Τι ισχύει για το φαγητό στο τάπερ τις ζεστές ημέρες

Η προσοχή δεν σταματά στην κουζίνα του σπιτιού. Τα ίδια χρονικά όρια ισχύουν όταν μεταφέρουμε το μεσημεριανό μας στη δουλειά, ετοιμάζουμε φαγητό για εκδρομή ή παίρνουμε μαζί μας ένα γεύμα για πολλές ώρες εκτός σπιτιού.

ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΣΥΝΕΧΙΖΕΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Ένα κλειστό τάπερ δεν προστατεύει από μόνο του το περιεχόμενο. Αν παραμείνει για ώρες μέσα σε μια τσάντα, χωρίς κατάλληλη ψύξη, τα ευπαθή τρόφιμα μπορεί να βρεθούν σε συνθήκες που ευνοούν την ανάπτυξη βακτηρίων.

Για τη μεταφορά τέτοιων γευμάτων προτιμάμε μια ισοθερμική τσάντα με παγοκύστες. Μόλις φτάσουμε στον χώρο εργασίας, τοποθετούμε το φαγητό στο ψυγείο, εφόσον υπάρχει αυτή η δυνατότητα.

Φωτογραφία Shutterstock
Φωτογραφία Shutterstock

Αντίστοιχα, σε ένα πικνίκ ή μια εξόρμηση, τα κρέατα, τα ψάρια, οι σαλάτες και τα υπόλοιπα τρόφιμα που απαιτούν ψύξη πρέπει να βρίσκονται σε φορητό ψυγείο με επαρκή ποσότητα πάγου ή παγοκύστες.

ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΣΥΝΕΧΙΖΕΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Καλό είναι να βγάζουμε μόνο όσα πρόκειται να καταναλώσουμε και να αφήνουμε τα υπόλοιπα προστατευμένα από τη ζέστη.

Πόσες ημέρες διατηρούνται με ασφάλεια τα τρόφιμα στο ψυγείο

Ακόμη κι όταν αποθηκεύσουμε εγκαίρως το φαγητό, δεν σημαίνει ότι μπορούμε να το καταναλώνουμε χωρίς χρονικό περιορισμό. Σύμφωνα με τις οδηγίες των υγειονομικών αρχών, τα μαγειρεμένα γεύματα δεν πρέπει να παραμένουν στο ψυγείο για περισσότερες από τρεις ημέρες.

Εάν γνωρίζουμε ότι δεν πρόκειται να τα καταναλώσουμε μέσα σε αυτό το διάστημα, μπορούμε να επιλέξουμε την κατάψυξη, αρκεί να έχουν προηγουμένως ψυχθεί σωστά και να μην έχουν παραμείνει για πολλές ώρες σε θερμοκρασία δωματίου.

Όταν έρθει η ώρα να τα ξαναζεστάνουμε, πρέπει να φροντίσουμε ώστε η θερμότητα να φτάσει σε όλη την ποσότητα. Στον φούρνο μικροκυμάτων είναι πιθανό να δημιουργηθούν σημεία που παραμένουν πιο κρύα. Γι' αυτό ανακατεύουμε το φαγητό στη μέση της διαδικασίας και ελέγχουμε ότι έχει ζεσταθεί ομοιόμορφα. Συνίσταται η θερμοκρασία στο εσωτερικό του φαγητού κατά το ξαναζέσταμα να ξεπερνά τους 75°C.

ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΣΥΝΕΧΙΖΕΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Για το ρύζι εξακολουθούν να ισχύουν οι αυστηρότερες οδηγίες: γρήγορη ψύξη, κατανάλωση μέσα σε 24 ώρες και μόνο ένα ξαναζέσταμα.

Οι σωστές συνθήκες αποθήκευσης κάνουν τη διαφορά τόσο στην ποιότητα όσο και στην ασφάλεια των γευμάτων μας. Δεν χρειάζεται να πετάμε κάθε φαγητό που περισσεύει, αλλά ούτε να ρισκάρουμε την υγεία μας για να μην πάει χαμένη μια μερίδα.

Το σημαντικότερο είναι να μην αφήνουμε τα ευπαθή τρόφιμα ξεχασμένα στον πάγκο και να τα αποθηκεύουμε εγκαίρως, ακολουθώντας τους κατάλληλους κανόνες συντήρησης.

Ακολουθήστε το iefimerida στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, στο iefimerida
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ψυγείο κανόνας εξαιρέσεις Φαγητό
ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ
Tο iefimerida.gr δημοσιεύει άμεσα κάθε σχόλιο. Ωστόσο δεν υιοθετούμε τις απόψεις αυτές καθώς εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Σχόλια με ύβρεις διαγράφονται χωρίς προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται.

Δείτε επίσης

Περισσότερα