Η αίσθηση ότι κάποιος είναι νεότερος από ό,τι δείχνει η ταυτότητά του δεν αποτελεί αυταπάτη, αλλά ένα συνηθισμένο φαινόμενο, σύμφωνα με την ψυχολογία, που συνδέεται με καλύτερη υγεία και μεγαλύτερη ευεξία, σύμφωνα με επιστημονικές έρευνες.
Το να αισθάνεται κανείς αρκετά χρόνια νεότερος από την πραγματική ηλικία του είναι πολύ πιο συχνό απ’ όσο πιστεύουν οι περισσότεροι. Η ψυχολογία περιγράφει αυτή την εμπειρία ως «υποκειμενική ηλικία», έναν όρο που αναφέρεται στην ηλικία που αισθάνεται ότι έχει ένα άτομο, ανεξάρτητα από την πραγματική του ηλικία.
Σύμφωνα με πολυάριθμες επιστημονικές μελέτες, ιδιαίτερα μετά την ηλικία των 40 ετών, οι περισσότεροι ενήλικες δηλώνουν ότι νιώθουν αισθητά νεότεροι. Η αντίληψη αυτή δεν αποτελεί ένδειξη άρνησης της πραγματικότητας, αλλά φαίνεται να σχετίζεται με καλύτερη σωματική και ψυχική υγεία, μεγαλύτερη ανθεκτικότητα και πιο αισιόδοξη στάση απέναντι στη ζωή.
Τι είναι η υποκειμενική ηλικία
Η υποκειμενική ηλικία αποτελεί βασικό αντικείμενο μελέτης της ψυχολογίας της γήρανσης, καθώς επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι αντιμετωπίζουν τις σωματικές, κοινωνικές και συναισθηματικές αλλαγές που συνοδεύουν το πέρασμα του χρόνου.
Μία από τις μεγαλύτερες ανασκοπήσεις ερευνών, η οποία συγκέντρωσε στοιχεία από σχεδόν 300 επιστημονικές μελέτες σε διάφορες χώρες, διαπίστωσε ότι οι άνθρωποι άνω των 60 ετών αισθάνονται συνήθως 10 έως 20 χρόνια νεότεροι από την πραγματική τους ηλικία.
Αντίθετα, κατά την παιδική και εφηβική ηλικία παρατηρείται συχνά το αντίθετο φαινόμενο, καθώς αρκετοί νέοι αισθάνονται μεγαλύτεροι από την ηλικία τους.
Τα οφέλη τού να νιώθεις νέος
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι όσοι διατηρούν μια νεότερη υποκειμενική ηλικία παρουσιάζουν συχνότερα καλύτερη γνωστική λειτουργία, μεγαλύτερη αυτονομία στην καθημερινότητα και πιο ενεργή στάση απέναντι στις προκλήσεις της ζωής.
Ορισμένες έρευνες συνδέουν μάλιστα αυτή την αντίληψη με αυξημένο προσδόκιμο ζωής, αν και οι επιστήμονες τονίζουν ότι το αποτέλεσμα επηρεάζεται και από πολλούς άλλους παράγοντες, όπως η φυσική κατάσταση, οι κοινωνικές σχέσεις και ο συνολικός τρόπος ζωής.
Οι γενιές σήμερα νιώθουν ακόμη πιο νέες
Τα τελευταία χρόνια οι ερευνητές παρατηρούν ότι οι σημερινές γενιές τείνουν να αισθάνονται νεότερες σε σύγκριση με άτομα της ίδιας ηλικίας σε προηγούμενες δεκαετίες. Η εξέλιξη αυτή αποδίδεται στη βελτίωση της υγειονομικής περίθαλψης, στην υιοθέτηση πιο υγιεινών συνηθειών, στην υψηλότερη εκπαίδευση και στη σταδιακή αλλαγή της κοινωνικής αντίληψης γύρω από τη γήρανση.
Οι επιστήμονες καταλήγουν ότι η ηλικία δεν καθορίζεται μόνο από τα χρόνια που έχουν περάσει, αλλά και από τον τρόπο με τον οποίο κάθε άνθρωπος αντιλαμβάνεται τον εαυτό του, στοιχείο που μπορεί να επηρεάσει σημαντικά τόσο την ψυχική όσο και τη σωματική του ευεξία.