Ακόμα και μετά τα 70, ο εγκέφαλος διατηρεί την ικανότητα να εξελίσσεται. Αμερικανοί ερευνητές κατέγραψαν ενθαρρυντικές αλλαγές σε ηλικιωμένους με καθιστική ζωή.
Με την πάροδο του χρόνου, η επικοινωνία μεταξύ διαφόρων περιοχών του εγκεφάλου εξασθενεί, δυσκολεύοντας τη μνήμη, τη συγκέντρωση και τη λήψη αποφάσεων.
Ωστόσο, η φθορά αυτή δεν είναι απαραίτητα μη αναστρέψιμη. Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Frontiers in Aging Neuroscience, η τακτική σωματική άσκηση μπορεί να βοηθήσει ορισμένα τμήματα του εγκεφάλου να λειτουργούν παρόμοια με εκείνα νεότερων ατόμων.
Ο εγκέφαλος, το περπάτημα και η άσκηση
Στο πλαίσιο της έρευνας, οι επιστήμονες εξέτασαν άτομα ηλικίας 55 έως 80 ετών (με μέσο όρο τα 66 έτη), τα οποία έως τότε δεν γυμνάζονταν.
Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε δύο ομάδες: η πρώτη ακολούθησε πρόγραμμα περπατήματος τρεις φορές την εβδομάδα για έναν χρόνο (αυξάνοντας σταδιακά τη διάρκεια από 10 σε 40 λεπτά), ενώ η δεύτερη εκτελούσε ασκήσεις διατάσεων, ενδυνάμωσης και ισορροπίας.
Για λόγους σύγκρισης, εξετάστηκε παράλληλα η εγκεφαλική λειτουργία 32 νεαρών ενηλίκων 18 έως 35 ετών, με τη χρήση μαγνητικών τομογραφιών στην αρχή, στους έξι μήνες και μετά την ολοκλήρωση του έτους.
Η φθορά που προκαλεί το γήρας
Σύμφωνα με το sante.journaldesfemmes.fr τα ευρήματα ήταν εντυπωσιακά. Ένας χρόνος συστηματικού περπατήματος αύξησε τη λειτουργική συνδεσιμότητα μεταξύ περιοχών του μετωπιαίου, του οπίσθιου και του κροταφικού λοβού, δίκτυα καθοριστικά για τη φθορά που προκαλεί το γήρας.
Η ομάδα του περπατήματος εμφάνισε βελτιωμένη επικοινωνία στις περιοχές που ευθύνονται για τον καθημερινό προγραμματισμό, τη λήψη αποφάσεων και την προσαρμογή σε νέες συνθήκες, πλησιάζοντας τη λειτουργία νεότερων εγκεφάλων.
Παρ' όλα αυτά, η βελτίωση αυτή δεν συνδέθηκε άμεσα με υψηλότερες επιδόσεις στα νοητικά τεστ σε σύγκριση με την ομάδα ελέγχου.
Βελτίωση και της μνήμης
Τα αποτελέσματα αυτά ενισχύονται από προγενέστερη μελέτη στο περιοδικό PNAS σε 120 ηλικιωμένους. Στην ομάδα που βάδιζε τρεις φορές την εβδομάδα για έναν χρόνο, ο όγκος του ιππόκαμπου -περιοχής ζωτικής σημασίας για τη μνήμη- αυξήθηκε κατά 2%, ενώ στην ομάδα ελέγχου σημείωσε μείωση.
Αν και το περπάτημα δεν «ξαναδίνει» τον εγκέφαλο των 20 ετών ούτε προλαμβάνει πλήρως τη νόσο Αλτσχάιμερ, οι επιστήμονες καταλήγουν στο αισιόδοξο συμπέρασμα: ακόμη και στις δεκαετίες των 60 και 70, ο εγκέφαλος διατηρεί την πλαστικότητά του και αναπροσαρμόζεται θετικά μέσω της σωματικής άσκησης.