Από τα 18 του μόλις χρόνια ο Λαμίν Γιαμάλ έχει γνωρίσει μια εντυπωσιακή άνοδο στον χώρο του παγκόσμιου ποδοσφαίρου.
Έχει σπάσει ρεκόρ, έχει εκατομμύρια ακόλουθους, συμβόλαια πολλών εκατομμυρίων δολαρίων και μία φήμη που δεν γνωρίζουν πολλοί αθλητές. Σύμφωνα με την ψυχολόγο Λάρα Φερέιρο, όλες αυτές οι κατακτήσεις θα μπορούσαν να έχουν σημαντικό αντίκτυπο στην ψυχολογία του κυρίως επειδή βρίσκεται σε μία ηλικία που «χτίζει την ταυτότητά του». Η ειδικός σε άρθρο στο SEMANA επισημαίνει ότι η εφηβεία αποτελεί την περίοδο κατά την οποία όλοι ανακαλύπτουν ποιοι είναι. Στην περίπτωση του Γιαμάλ, όμως, η πρόωρη αναγνώριση ενδέχεται να δημιουργήσει τον κίνδυνο να πάψει να αντιμετωπίζεται ως άτομο και να μετατραπεί σε δημόσιο πρόσωπο.
Παράλληλα, σημειώνει ότι οι απαιτήσεις του επαγγελματικού αθλητισμού στερούν από πολλούς νέους αθλητές σημαντικές εμπειρίες της καθημερινής εφηβικής ζωής, καθώς αφιερώνουν πολλές επιπλέον ώρες κάθε εβδομάδα σε προπονήσεις, ταξίδια και επαγγελματικές υποχρεώσεις.
Η Φερέιρο αναφέρεται στο φαινόμενο της «πρόωρης ενηλικίωσης», κατά το οποίο ένας ανήλικος αναλαμβάνει ευθύνες ενηλίκων πριν αποκτήσει την απαραίτητη συναισθηματική ωριμότητα. Όπως αναφέρει, όταν η επιτυχία έρχεται τόσο νωρίς, μπορεί να πάψει να αποτελεί όνειρο και να μετατραπεί σε υποχρέωση. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παραθέτει, περίπου το 60% νεαρών αθλητών υψηλού επιπέδου εμφανίζει υψηλά επίπεδα τελειομανίας και αυτοκριτικής, γεγονός που οδηγεί στην αίσθηση ότι ακόμη και ένα μικρό λάθος μπορεί να καταστρέψει όσα έχουν κατακτηθεί.
Η ίδια σημειώνει ότι το επαγγελματικό ποδόσφαιρο δεν συνοδεύεται μόνο από επιτυχίες, αλλά και από προβλήματα όπως το άγχος, η αϋπνία, η κατάθλιψη, το σύνδρομο του απατεώνα, οι κρίσεις πανικού, η εξάρτηση από την επιβεβαίωση των άλλων, ο φόβος της αποτυχίας, οι διατροφικές διαταραχές και η εξάντληση.
Στην περίπτωση του Γιαμάλ, η μετάβαση μέσα σε λίγα χρόνια από μια φυσιολογική ζωή στη διαχείριση μεγάλων χρηματικών ποσών μπορεί να αποτελέσει έναν «συναισθηματικό σεισμό», φαινόμενο που περιγράφεται ως «σύνδρομο του ξαφνικού πλούτου». Όπως εξηγεί, η ευτυχία που φέρνουν τα χρήματα διαρκεί περίπου τρεις μήνες, και μετά την αρχική περίοδο προσαρμογής εμφανίζονται συχνά αμφιβολίες για το ποιοι άνθρωποι βρίσκονται πραγματικά δίπλα στο άτομο και ποιοι επηρεάζονται από τη φήμη και την οικονομική του κατάσταση.
Ένα ακόμη ζήτημα είναι η λεγόμενη «συναισθηματική μοναξιά», καθώς η δημοσιότητα δεν εξασφαλίζει απαραίτητα ουσιαστικές προσωπικές σχέσεις. «Η φήμη μπορεί να γεμίσει τα στάδια, αλλά δεν γεμίζει πάντα την καρδιά», εξηγεί η Φερέιρο και σημειώνει ότι έτσι το άτομο νιώθει ότι «κανείς δεν καταλαβαίνει πραγματικά τι περνά», κάτι που με τη σειρά του οδηγεί «πολλούς νεαρούς αστέρες να καταλήγουν συναισθηματικά απομονωμένοι».
Σύμφωνα με την ψυχολόγο, ακόμα και η πρόσφατη σχέση του ποδοσφαιριστή με την Ινές Γκαρθία φέρνει μια ακόμη πρόκληση, αφού κάθε φωτογραφία, φήμη ή προσωπική επιλογή γίνεται αντικείμενο δημόσιου σχολιασμού, δημιουργώντας αμφιβολίες για το αν οι άνθρωποι τον εκτιμούν για τον ίδιο ή για όσα αντιπροσωπεύει.
Λαμίν Γιαμάλ: Πρωτοσέλιδο οι αντιδράσεις του, όταν από συνομηλίκους του θα περνούσαν απαρατήρητες
Η Φερέιρο αναφέρεται επίσης στις επικρίσεις που έχει δεχθεί κατά καιρούς ο Γιαμάλ για ορισμένες συμπεριφορές του, επισημαίνοντας ότι, παρά την ενηλικίωσή του, ο εγκέφαλος συνεχίζει να αναπτύσσεται έως περίπου τα 25 χρόνια, γεγονός που επηρεάζει τον έλεγχο των παρορμήσεων και τη λήψη αποφάσεων. Έτσι, συμπεριφορές που για έναν συνομήλικό του θα περνούσαν απαρατήρητες, στην περίπτωσή του μετατρέπονται σε πρωτοσέλιδα. Την ίδια στιγμή, «η πίεση, η φήμη, η συνεχής έκθεση και το αίσθημα του άτρωτου μπορούν να αυξήσουν τις παρορμητικές συμπεριφορές και τα προβλήματα ψυχικής υγείας στον αθλητισμό υψηλού επιπέδου».
Η ταχεία άνοδος του ποδοσφαιριστή έχει φέρει στο προσκήνιο και την οικογένειά του. Η ειδικός επισημαίνει ότι, αν και η οικογένεια αποτελεί σημαντικό παράγοντα προστασίας για κάθε αθλητή, υπάρχει ο κίνδυνος της «γονεϊκής υπερταύτισης», όταν οι γονείς εναποθέτουν τα δικά τους όνειρα στην επιτυχία του παιδιού τους. Παράλληλα, προειδοποιεί ότι όταν το περιβάλλον αντιμετωπίζει έναν νέο ως «άτρωτο», μπορεί να ενισχυθούν ναρκισσιστικά χαρακτηριστικά και η αίσθηση ότι οι κανόνες δεν ισχύουν για εκείνον.
Τέλος, η ψυχολόγος αναφέρεται στον φόβο που αντιμετωπίζουν πολλοί ποδοσφαιριστές για το τέλος της καριέρας τους. Πρόκειται για το λεγόμενο «σύνδρομο του VIP συνταξιούχου», δηλαδή η κρίση που μπορεί να βιώσουν όταν χάσουν τη φήμη, την αναγνώριση και την ένταση της αθλητικής ζωής. Όπως καταλήγει, η μεγαλύτερη πρόκληση για τον Λαμίν Γιαμάλ δεν είναι μόνο η κατάκτηση τίτλων, αλλά η διαμόρφωση μιας προσωπικής ταυτότητας που θα ξεπερνά το ποδόσφαιρο, καθώς η αξία του ως ανθρώπου δεν εξαρτάται αποκλειστικά από την επιτυχία του στους αγωνιστικούς χώρους.