Η παρατεταμένη έκθεση των μικρών παιδιών σε οθόνες φαίνεται να επηρεάζει αρνητικά την ανάπτυξη των γλωσσικών δεξιοτήτων τους, σύμφωνα με έρευνα που πραγματοποιήθηκε στο Ηνωμένο Βασίλειο.
Τα ευρήματα της έρευνας προκαλούν έντονο προβληματισμό, σε μια περίοδο όπου εντείνεται η συζήτηση για τον περιορισμό της πρόσβασης των εφήβων στις οθόνες.
Σύμφωνα με στοιχεία που επικαλούνται βρετανικά μέσα ενημέρωσης, το 98% των παιδιών ηλικίας δύο ετών χρησιμοποιεί ήδη οθόνες καθημερινά, με μέσο χρόνο περίπου τα 127 λεπτά την ημέρα. Η διάρκεια αυτή υπερβαίνει σημαντικά τη σύσταση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, ο οποίος προτείνει να μην ξεπερνά τη μία ώρα ημερησίως για παιδιά ηλικίας 2 έως 4 ετών.
Τι δείχνει η επιστημονική μελέτη
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από επιστήμονες των πανεπιστημίων της Οξφόρδης, του Κέιμπριτζ και του University College London, στο πλαίσιο του προγράμματος «Children of the 2020s». Στη μελέτη παρακολουθήθηκαν σχεδόν 5.000 παιδιά, εξετάζοντας την ανάπτυξή τους από την ηλικία των 9 μηνών έως τα δύο έτη.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι τα παιδιά που περνούν περίπου πέντε ώρες την ημέρα μπροστά σε οθόνες αναγνωρίζουν κατά μέσο όρο το 53% των λέξεων που εξετάστηκαν, ενώ όσα περιορίζουν τη χρήση σε περίπου 44 λεπτά ημερησίως φτάνουν στο 65%.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι από τα 86 λεπτά ημερησίως και πάνω η σύνδεση μεταξύ μεγάλης χρήσης οθονών και φτωχότερου λεξιλογίου γίνεται ιδιαίτερα εμφανής.
Παράλληλα, καταγράφονται και συμπεριφορικές επιπτώσεις. Σχεδόν το 39% των παιδιών που περνούν πέντε ώρες την ημέρα μπροστά σε οθόνες εμφανίζει ενδείξεις συναισθηματικών ή συμπεριφορικών δυσκολιών, ποσοστό που πέφτει στο 17% μεταξύ των παιδιών με περιορισμένη χρήση. Στην ηλικία των δύο ετών, περίπου το 19% των παιδιών παίζει ήδη τακτικά βιντεοπαιχνίδια.
Νέες οδηγίες για τους γονείς
Παρότι η μελέτη δεν διαπιστώνει συνολική μείωση του επιπέδου γλωσσικής ανάπτυξης σε σχέση με προηγούμενες γενιές, αναδεικνύει σημαντικές διαφορές που σχετίζονται με τις ψηφιακές συνήθειες των οικογενειών. Για τον λόγο αυτό, η βρετανική κυβέρνηση σχεδιάζει την έκδοση πρακτικών οδηγιών για τη σωστή χρήση των οθονών στην καθημερινότητα των παιδιών.
Οι ειδικοί προτείνουν οι ψηφιακές συσκευές να εντάσσονται σε κοινές δραστηριότητες με τους γονείς, όπως συζήτηση, παιχνίδι και ανάγνωση, αλλά και να αναζητούνται εναλλακτικές δραστηριότητες αντί του χρόνου μπροστά στην οθόνη.
Παράλληλα, οργανώσεις που δραστηριοποιούνται στον χώρο της προσχολικής ηλικίας ζητούν η συζήτηση να συνδεθεί ευρύτερα με την ψηφιακή παιδεία και την ασφάλεια των παιδιών στο διαδίκτυο.
Την ίδια στιγμή, εντείνεται και η πολιτική συζήτηση στη Βρετανία για τον ψηφιακό έλεγχο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για όσους είναι κάτω των 16 ετών.