Τι είναι το καφέ και το λευκό λίπος στο σώμα: Πώς λειτουργούν -Τι συμβαίνει όταν γυμναζόμαστε

Τι είναι το καφέ και το λευκό λίπος στο σώμα: Πώς λειτουργούν -Τι συμβαίνει όταν γυμναζόμαστε

τρεξιμο
Τρέξιμο / shutterstock

«Όταν ακούμε τη λέξη «λίπος», σκεφτόμαστε κάτι που θέλουμε να χάσουμε. Στο σώμα μας όμως υπάρχουν δύο πολύ διαφορετικά είδη λίπους.

  • Το καφέ λίπος λειτουργεί ως εσωτερικός «θερμοσίφωνας», καίγοντας ενέργεια για να παράγει θερμότητα, ειδικά όταν το σώμα εκτίθεται στο κρύο. Στους ενήλικες εντοπίζεται σε μικρές ποσότητες, κυρίως στον λαιμό και κατά μήκος της σπονδυλικής στήλης.
  • Επιστημονικές έρευνες έδειξαν ότι κύτταρα εντός του λευκού λίπους μπορούν να αποκτήσουν ιδιότητες καύσης ενέργειας, μια διαδικασία που ονομάστηκε «καφετίωση». Η αρχική υπόθεση ήταν ότι η άσκηση θα μπορούσε να πυροδοτήσει αυτή τη μετατροπή.
  • Ωστόσο, οι μελέτες σε ανθρώπους δεν επιβεβαίωσαν τα ευρήματα των πειραμάτων σε ζώα. Προγράμματα αερόβιας άσκησης και άσκησης με βάρη δεν προκάλεσαν καμία αλλαγή στη δραστηριότητα ή την ποσότητα του καφέ λίπους των εθελοντών.
  • Η άσκηση δεν ενεργοποιεί το καφέ λίπος, καθώς οι μύες παράγουν ήδη αρκετή θερμότητα. Δεν αποτελεί λύση για το αδυνάτισμα, αν και ο ρόλος του στη μεταβολική υγεία παραμένει αντικείμενο έρευνας, με την ισορροπημένη διατροφή να παραμένει κλειδί.

Το λευκό λίπος είναι η αποθήκη μας: φυλάει την ενέργεια που περισσεύει. Το καφέ λίπος κάνει το αντίθετο: καίει ενέργεια για να παράγει θερμότητα. Γι’ αυτό πολλοί το αποκαλούν «καλό» λίπος και ελπίζουν ότι θα μπορούσε να μας βοηθήσει να ελέγξουμε το βάρος μας».

ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΣΥΝΕΧΙΖΕΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Αυτά μεταξύ άλλων τονίζει στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο Δρ Πέτρος Ντίνας, ερευνητής στη Φυσιολογία του Ανθρώπου και διδάσκων στο Τμήμα Διαιτολογίας και Διατροφολογίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.

Πώς λειτουργεί ο «θερμοσίφωνας» του σώματος

Μέσα σε κάθε κύτταρο, σύμφωνα με τον ίδιο, υπάρχουν μικροσκοπικά «εργοστάσια ενέργειας», τα μιτοχόνδρια. Κανονικά, μετατρέπουν την τροφή σε ενέργεια που το σώμα μπορεί να χρησιμοποιήσει, όπως μια μπαταρία που φορτίζει. Τα κύτταρα του καφέ λίπους είναι γεμάτα μιτοχόνδρια, και σε αυτό οφείλουν το χρώμα τους. Διαθέτουν επίσης μια ειδική πρωτεΐνη, την UCP1, που λειτουργεί σαν «βαλβίδα διαφυγής»: αντί να αποθηκευτεί, η ενέργεια χάνεται ως θερμότητα. Είναι σαν ένα καλοριφέρ που καίει καύσιμο μόνο για να ζεστάνει.

Το καφέ λίπος ενεργοποιείται κυρίως με το κρύο. Όταν κρυώνουμε, ο εγκέφαλος στέλνει σήμα μέσω των νεύρων, απελευθερώνεται νοραδρεναλίνη και το καφέ λίπος αρχίζει να καίει λίπη και σάκχαρα για να μας ζεστάνει, χωρίς να χρειαστεί να τρέμουμε. Τα βρέφη έχουν πολύ καφέ λίπος. Οι ενήλικες έχουν μικρές ποσότητες, κυρίως στον λαιμό, πάνω από τις κλείδες και κατά μήκος της σπονδυλικής στήλης.

Μπορεί το λευκό λίπος να γίνει «καφέ»;

Οι επιστήμονες ανακάλυψαν, τονίζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ. Ντίνας, ότι μέσα στο λευκό λίπος μπορούν να εμφανιστούν κύτταρα που συμπεριφέρονται σαν καφέ. Τα ονόμασαν «μπεζ» και τη διαδικασία «καφετίωση». Η ιδέα που προέκυψε ήταν συναρπαστική. Όταν γυμναζόμαστε, οι μύες απελευθερώνουν στο αίμα ουσίες-αγγελιοφόρους, όπως η ιρισίνη. Αυτές, σύμφωνα με την υπόθεση, «διατάζουν» το λευκό λίπος να αρχίσει να καίει ενέργεια. Αν ίσχυε αυτό, η άσκηση θα μας έκανε να καίμε περισσότερες θερμίδες ακόμη και σε ηρεμία. Στα ποντίκια, αυτό πράγματι συμβαίνει.

ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΣΥΝΕΧΙΖΕΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Τι βρήκαμε στους ανθρώπους

Στον άνθρωπο η εικόνα είναι διαφορετική, διευκρινίζει για να προσθέσει: «Η ερευνητική μας ομάδα μελέτησε μικρά δείγματα λίπους κάτω από το δέρμα υγιών ανδρών. Το πόσο ασκούνταν, το τι έτρωγαν και το πόσες θερμίδες έκαιγαν σε ηρεμία δεν σχετιζόταν με τα σημάδια «καφετίωσης» του λίπους τους. Στη συνέχεια, σε μια σειρά πειραμάτων, είδαμε ότι τον χειμώνα το λίπος δείχνει ενδείξεις μεγαλύτερης δραστηριότητας σε επίπεδο γονιδίων. Η ίδια η πρωτεΐνη-«βαλβίδα», όμως, δεν αυξάνεται. Και όταν εθελοντές ακολούθησαν οκτώ εβδομάδες αερόβιας άσκησης, άσκησης με βάρη ή συνδυασμού τους, δεν βρήκαμε καμία αλλαγή.

Άλλες ερευνητικές ομάδες καταλήγουν σε παρόμοια συμπεράσματα. Σε μια μεγάλη ισπανική μελέτη, νέοι άνθρωποι με καθιστική ζωή γυμνάστηκαν με επίβλεψη για έξι μήνες. Ούτε η ποσότητα ούτε η δραστηριότητα του καφέ λίπους τους άλλαξε».

Γιατί η άσκηση δεν «ανάβει» το καφέ λίπος;

Μια πιθανή εξήγηση, στο παραπάνω ερώτημα σημειώνει, είναι απλή: όταν γυμναζόμαστε, οι μύες παράγουν ήδη πολλή θερμότητα. Το σώμα δεν χρειάζεται επιπλέον θέρμανση· αντίθετα, προσπαθεί να δροσιστεί. Επιπλέον, ο άνθρωπος έχει πολύ λιγότερο καφέ λίπος από ένα ποντίκι σε σχέση με το μέγεθός του. Έτσι, ακόμη και όταν ενεργοποιείται, οι θερμίδες που καίει μέσα στη μέρα είναι λίγες.

Τι σημαίνει αυτό για εμάς

Καταλήγει τονίζοντας ο ίδιος: «Το καφέ λίπος δεν είναι μαγική λύση για το αδυνάτισμα. Η άσκηση παραμένει ένα από τα καλύτερα «φάρμακα» που διαθέτουμε, αλλά όχι επειδή μετατρέπει το λίπος μας σε «καυστήρα».

ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΣΥΝΕΧΙΖΕΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Το καφέ λίπος εξακολουθεί να ενδιαφέρει τους ερευνητές, επειδή φαίνεται να εκκρίνει ουσίες που ίσως ωφελούν την καρδιά και τον μεταβολισμό. Μέχρι να μάθουμε περισσότερα, η συμβουλή παραμένει η παλιά και δοκιμασμένη: τακτική σωματική δραστηριότητα και ισορροπημένη διατροφή».

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ακολουθήστε το iefimerida στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, στο iefimerida
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ λίπος άσκηση θερμότητα κιλά
ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ
Tο iefimerida.gr δημοσιεύει άμεσα κάθε σχόλιο. Ωστόσο δεν υιοθετούμε τις απόψεις αυτές καθώς εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Σχόλια με ύβρεις διαγράφονται χωρίς προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται.

Δείτε επίσης

Περισσότερα