Ο όρος επινοήθηκε για το κύμα αναρρωτικών αδειών που σημειώθηκε όταν κυκλοφόρησε το GTA V και που υποτίθεται ότι θα επαναληφθεί.
- Διεθνή μέσα ενημέρωσης, από την Αυστραλία έως τη Βρετανία, προειδοποιούν για οικονομικό πλήγμα από μαζικές αναρρωτικές άδειες την ημέρα κυκλοφορίας του GTA VI, με ορισμένες προβλέψεις να μιλούν για εκατομμύρια απουσίες εργαζομένων.
- Αναλυτές και κοινωνιολόγοι αμφισβητούν το μέγεθος του οικονομικού πλήγματος, θεωρώντας τις απουσίες αναμενόμενες για μεγάλα πολιτιστικά γεγονότα και τους υπολογισμούς για ζημιές δισεκατομμυρίων αβάσιμους και μέρος της διαφημιστικής καμπάνιας.
- Πίσω από την υπερβολή για τη «γρίπη του GTA» αποκαλύπτεται μια σοβαρή εργασιακή διαμάχη, καθώς η Rockstar Games απέλυσε δεκάδες υπαλλήλους, με το συνδικάτο τους να κατηγορεί την εταιρεία για στοχευμένη διάλυση της συνδικαλιστικής οργάνωσης.
- Η υπόθεση φτάνει στα δικαστήρια της Γλασκώβης, με πρώην προγραμματιστή να ζητά δικαίωση. Οι τελικές αγορεύσεις έχουν προγραμματιστεί για τις 17 και 18 Νοεμβρίου, ακριβώς την παραμονή της κυκλοφορίας του παιχνιδιού.
Μια νέα πανδημία απειλεί τον πλανήτη και έχει ήδη ημερομηνία: 19 Νοεμβρίου. Γραφεία και χώροι εργασίας αδειάζουν, οι εργαζόμενοι πέφτουν θύματα μιας μυστηριώδους ασθένειας. Ευτυχώς, δεν είναι θανατηφόρα και περνά σε λίγες μέρες.
Μύθος ή πραγματικότητα το «κύμα» αναρρωτικών;
Η προσμονή για το Grand Theft Auto VI, το πρώτο νέο παιχνίδι της σειράς ύστερα από 13 χρόνια, είναι τόσο μεγάλη, ώστε μια σταθερή ροή δημοσιευμάτων προειδοποιεί για οικονομική καταστροφή, καθώς οι εργαζόμενοι θα λείψουν από τις δουλειές τους για να παίξουν. Ο όρος «γρίπη του GTA» επινοήθηκε για το κύμα των ψεύτικων αναρρωτικών αδειών που φέρεται να σημειώθηκε όταν κυκλοφόρησε το GTA V, το 2013, και που υποτίθεται ότι θα επαναληφθεί τώρα.
Ο πανικός για τις απουσίες λόγω GTA VI
Το GTA VI ίσως είναι το πιο πολυαναμενόμενο βιντεοπαιχνίδι στην ιστορία. Ορισμένες προβλέψεις κάνουν λόγο για 40 εκατομμύρια αντίτυπα μέσα στους τρεις πρώτους μήνες, που θα απέφεραν έσοδα 3 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Το προηγούμενο το έθεσε το GTA V. Ήταν το παιχνίδι με τις περισσότερες πωλήσεις της δεκαετίας στις ΗΠΑ και έφτασε το ένα δισεκατομμύριο δολάρια σε πωλήσεις ταχύτερα από οποιοδήποτε προϊόν ψυχαγωγίας στην ιστορία, ρεκόρ που το GTA VI αναμένεται να καταρρίψει με άνεση.
Θα πάρουν όμως τόσοι άνθρωποι άδεια ώστε το παιχνίδι να προκαλέσει ζημιά ενός δισεκατομμυρίου δολαρίων στην αμερικανική οικονομία, όπως ισχυρίζονται διάφοροι τίτλοι που έκαναν τον γύρο του διαδικτύου;
Τον Απρίλιο, ο διευθύνων σύμβουλος της Take-Two Interactive, της εταιρείας που εκδίδει το GTA VI, Στράους Ζέλνικ, είχε πει αστειευόμενος ότι «πολλοί θα δηλώσουν άρρωστοι στις 19 Νοεμβρίου». Η ατάκα έγινε πρωτοσέλιδο και πολλά μέσα συμφώνησαν μαζί του, όπως σημειώνει σε ρεπορτάζ της η βρετανική Guardian.
Στην Αυστραλία, το Nine News προειδοποίησε, επικαλούμενο έναν ειδικό δημοσίων σχέσεων, ότι ένα παιχνίδι μπορεί να κοστίσει στην παραγωγικότητα της χώρας 70 εκατομμύρια αυστραλιανά δολάρια. Το 7 News έγραψε ότι οι επιχειρήσεις ετοιμάζονται για κύμα αναρρωτικών αδειών, ενώ το News.com.au προέβλεψε ότι η 19η Νοεμβρίου θα είναι «η μεγαλύτερη μέρα αναρρωτικών αδειών στην ιστορία».
Στη Βρετανία, η Daily Star επικαλέστηκε μια εταιρεία ανθρώπινου δυναμικού που υπολόγιζε ότι 1,2 εκατομμύρια εργαζόμενοι θα πάρουν κανονική άδεια για να παίξουν. Μια υπηρεσία σύγκρισης τιμών για συνδέσεις στο διαδίκτυο ανέβασε τον αριθμό στα 2,5 εκατομμύρια, ανάμεσά τους 900.000 που θα προσποιηθούν τους άρρωστους, με βάση μια έρευνα σε μόλις 1.000 άτομα.
Μια «παγκόσμια πλατφόρμα απασχόλησης με τεχνητή νοημοσύνη» ισχυρίστηκε ότι οι αιτήσεις άδειας για τις 19 Νοεμβρίου αυξήθηκαν κατά 29% παγκοσμίως σε σχέση με πέρυσι, στηριγμένη αποκλειστικά στους δικούς της χρήστες. Ένα γερμανικό έντυπο για τα βιντεοπαιχνίδια προέβλεψε ότι το GTA VI θα «παραλύσει τον κόσμο της εργασίας».
Ακόμη και η αυστραλιανή αρχή εργασιακών σχέσεων παρενέβη. Εξήγησε πότε επιτρέπεται η άδεια άνευ αποδοχών (ποτέ για ένα βιντεοπαιχνίδι) και θύμισε ότι ο εργοδότης μπορεί να ζητήσει αποδεικτικά ακόμη και για μία μέρα αναρρωτικής.
Οι προβλέψεις για ρεκόρ πωλήσεων
Είναι λοιπόν πιθανό να ξεσπάσει «γρίπη του GTA»; Δεν είναι ασυνήθιστο να παίρνουν οι άνθρωποι άδεια για ένα πολιτιστικό γεγονός τέτοιου μεγέθους. Ένα παιχνίδι σαν το GTA VI, μάλιστα, απαιτεί πολύ χρόνο, και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης πληθαίνουν οι ιστορίες ανθρώπων που έχουν κλείσει εβδομάδες άδειας.
«Τα στοιχεία δείχνουν ότι θα υπάρξει αύξηση των απουσιών», λέει η Τζάκλιν Μπέρτζες, ερευνήτρια επιχειρήσεων και βιντεοπαιχνιδιών στο Πανεπιστήμιο της Σανσάιν Κόουστ. Η ίδια επικαλείται εκτιμήσεις ότι περίπου ένας στους πέντε Αμερικανούς εργαζόμενους σκοπεύει να πάρει άδεια. «Ο κόσμος θα λείψει από τη δουλειά, αλλά αυτό δεν είναι κάτι μοναδικό για αυτό το παιχνίδι», σημειώνει ο Ντάνιελ Τζόζεφ, κοινωνιολόγος του ψηφιακού κόσμου στο Πανεπιστήμιο του Μάντσεστερ.
Στην Ιαπωνία, τη δεκαετία του 1990, η σειρά Dragon Quest μετέφερε την ημέρα κυκλοφορίας από τη μέση της εβδομάδας στο Σάββατο, επειδή τα παιδιά έκαναν κοπάνα από το σχολείο και οι εργαζόμενοι δήλωναν άρρωστοι για να παίξουν.
Το αν οι απουσίες θα μεταφραστούν σε πραγματικό πλήγμα για την παραγωγικότητα είναι πιο δύσκολο να εκτιμηθεί, μοιάζει όμως απίθανο. Ο αριθμός του ενός δισεκατομμυρίου, που αναπαράγεται κατά κόρον, προέρχεται από δημοσίευμα ισπανικού τηλεοπτικού δικτύου του Ιουλίου 2025, με δηλώσεις του Χοσέ Γκαρθία-Μονταλβό, καθηγητή Οικονομικών στο Πανεπιστήμιο Πομπέου Φάμπρα της Βαρκελώνης.
Τα νούμερα, ωστόσο, μοιάζουν περισσότερο με πρόχειρους υπολογισμούς στο πόδι παρά με αποτέλεσμα σοβαρής ανάλυσης. Κάτω από την επιφάνεια, η «γρίπη του GTA» φαίνεται να είναι ένα ακόμη γρανάζι της διαφημιστικής μηχανής.
Υπάρχει όμως μια πραγματική ιστορία εργασίας γύρω από το GTA VI, που έμεινε στο περιθώριο. Τον Οκτώβριο, η Rockstar Games απέλυσε 34 εργαζόμενους στο Ηνωμένο Βασίλειο και στον Καναδά. Η Ανεξάρτητη Ένωση Εργαζομένων της Μεγάλης Βρετανίας χαρακτήρισε την κίνηση «κατάφωρη και αδίστακτη πράξη διάλυσης συνδικάτου», και όλοι οι απολυμένοι στη Βρετανία ήταν μέλη της.
Η εταιρεία υποστήριξε ότι οι εργαζόμενοι είχαν διαρρεύσει εμπιστευτικές πληροφορίες. Ανάμεσά τους ήταν και ο Αυστραλός προγραμματιστής Ουίλ Μεσιλάνε, που δούλεψε δύο χρόνια στο GTA VI στο γραφείο της εταιρείας στο Εδιμβούργο. Βρισκόταν στη Βρετανία με βίζα ειδικευμένου εργαζομένου και, μετά την απόλυση, η σύντροφός του αναγκάστηκε να παραιτηθεί για να επιστρέψουν στην Αυστραλία. «Ένα τηλεφώνημα δύο λεπτών έφερε μια καταστροφή στη ζωή μας που συνεχίζεται ακόμη και έναν ολόκληρο χρόνο μετά», λέει.
Η υπόθεση εκδικάζεται στο εργατοδικείο της Γλασκώβης, με τις τελικές αγορεύσεις προγραμματισμένες για τις 17 και 18 Νοεμβρίου, την παραμονή της κυκλοφορίας του παιχνιδιού. «Από την πρώτη μέρα πίστευα ότι οι απολύσεις οφείλονταν στη συμμετοχή μας στο συνδικάτο», λέει ο Μεσιλάνε. «Παραμένω αισιόδοξος ότι στο τέλος θα αποδοθεί η δικαιοσύνη που πιστεύουμε ότι μας αξίζει».