Το περιστατικό του Λέμπανον δεν ήταν ούτε το πρώτο ούτε το τελευταίο. Ειδικοί και απλοί άνθρωποι έχουν προτείνει κατά καιρούς πολλές εξηγήσεις.
- Αναλύσεις επιβεβαιώνουν ότι η κόκκινη, δύσοσμη ουσία που έπεσε σε φυτεία καπνού στο Τενεσί το 1841 ήταν ζωική ύλη. Ο επιστήμονας Τζέραρντ Τρόοστ, εξετάζοντας τα δείγματα, κατέληξε πως η προέλευσή της ήταν γήινη.
- Το γεγονός προκαλεί τεράστια αναστάτωση, καθώς συνδέεται με την αιματηρή εξέγερση σκλάβων του Νατ Τέρνερ δέκα χρόνια νωρίτερα, η οποία είχε προαναγγελθεί από παρόμοιους οιωνούς αίματος. Η φάρμα μετατρέπεται σε αξιοθέατο.
- Η «αιματηρή βροχή» διχάζει τις ΗΠΑ. Οι Νότιοι φοβούνται νέα εξέγερση, ενώ οι Βόρειοι τη θεωρούν θεία καταδίκη της δουλείας. Το μυστήριο παραμένει άλυτο, με την εκδοχή της φάρσας να αμφισβητείται έντονα.
- Οι σύγχρονοι επιστήμονες διακρίνουν τις πτώσεις σάρκας, που αποδίδονται σε καταιγίδες, από την κόκκινη βροχή, η οποία πιθανόν οφείλεται σε σκόνη ή μικροοργανισμούς, όπως συνέβη και στην Ινδία το 2001, χωρίς οριστική απάντηση.
Μια μέρα του Αυγούστου του 1841, κοντά στο Λέμπανον του Τενεσί, δύο σκλάβοι που δούλευαν ανάμεσα στα φυτά καπνού άκουσαν τη βροχή να χτυπά πάνω στα φύλλα. Η βροχή εκείνη όμως δεν είχε τίποτα συνηθισμένο. Είχε βαθύ κόκκινο χρώμα, σαν να έβρεχε αίμα ο ουρανός. Πιο ανησυχητικό ακόμη, μαζί με τις σταγόνες φαίνεται ότι έπεφταν και μικρά κομμάτια σάρκας και λίπους. Οι δύο αυτόπτες μάρτυρες μάζεψαν τα φύλλα και τα έδειξαν στον ιδιοκτήτη τους, τον Ε. Μ. Τσάντλερ, ο οποίος ενημέρωσε αμέσως τους γείτονές του.
Κόκκινη βροχή και κομμάτια σάρκας
Για να λυθεί το μυστήριο, δείγματα του υλικού στάλθηκαν στον δρα Τζέραρντ Τρόοστ, διακεκριμένο επιστήμονα και συλλέκτη δειγμάτων φυσικής ιστορίας. Ανοίγοντας το δέμα, ο Τρόοστ σημείωσε ότι «είχε την αποκρουστική οσμή σάπιας ζωικής ύλης». Μετά από διεξοδική ανάλυση, το πόρισμά του ήταν σαφές: «Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι αυτή η ουσία είναι ζωική ύλη και ανήκει στον πλανήτη μας».
Το περιστατικό του Λέμπανον δεν ήταν ούτε το πρώτο ούτε το τελευταίο. Ειδικοί και απλοί άνθρωποι έχουν προτείνει κατά καιρούς πολλές εξηγήσεις: ζώα που παρασύρθηκαν από τυφώνες και ξεσκίστηκαν από καταιγίδες, φάρσες, κουφάρια που άφησαν να πέσουν γύπες, σκόνη μετεωριτών, σπόρια φυκιών, ακόμη και κόκκινες εκκρίσεις πεταλούδων.
Φάρσα, καταιγίδα ή θεία δίκη;
Για να κατανοηθεί η αναστάτωση που προκάλεσε, το γεγονός πρέπει να ιδωθεί μέσα στο κλίμα που οδηγούσε στον αμερικανικό Εμφύλιο και σε σχέση με μια σφαγή που είχε συμβεί σχεδόν ακριβώς δέκα χρόνια νωρίτερα. Το 1831, στο Σαουθάμπτον της Βιρτζίνια, ένας σκλάβος ξυλουργός και ιεροκήρυκας, ο Νατ Τέρνερ, άρχισε να βλέπει οράματα με φώτα στον ουρανό.
Ο ίδιος τα περιέγραφε ως «τα φώτα των χεριών του Σωτήρα» και έλεγε ότι είδε έπειτα «σταγόνες αίματος πάνω στο καλαμπόκι, σαν δροσιά από τον ουρανό». Όταν αργότερα βρήκε στο δάσος ιερογλυφικά γραμμένα με αίμα πάνω σε φύλλα, το θεώρησε οιωνό. Λίγο μετά ηγήθηκε μιας από τις πιο αιματηρές εξεγέρσεις σκλάβων στην ιστορία των Ηνωμένων Πολιτειών.
Από τις 21 έως τις 23 Αυγούστου 1831, ο Τέρνερ και οι οπαδοί του σκότωσαν 55 λευκούς. Σε αντίποινα, τοπικές πολιτοφυλακές και όχλοι σκότωσαν άγνωστο αριθμό σκλάβων και ελεύθερων μαύρων. Ο Τέρνερ και ορισμένοι από τους συντρόφους του καταδικάστηκαν σε θάνατο και εκτελέστηκαν.
Έτσι, όταν το 1841 βρέθηκε αίμα στα φύλλα καπνού στο Λέμπανον, ο σάλος ήταν τεράστιος. Οι κάτοικοι έγραφαν σε συγγενείς τους, εφημερίδες από κοντά και από μακριά κάλυψαν το γεγονός και η φάρμα έγινε κάτι σαν τσίρκο.
Ο Γουίλιαμ Φ. Κούπερ, επισκέπτης από άλλη πόλη, σημείωσε στο ημερολόγιό του ότι η μυρωδιά «ήταν αποκρουστική και μόλυνε όλο τον αέρα». Υπολόγισε ότι το υλικό είχε πέσει σε μια λωρίδα πλάτους 40 έως 60 γιαρδών και μήκους 600 έως 800 γιαρδών, έκταση που αντιστοιχεί περίπου σε έξι έως οκτώ γήπεδα ποδοσφαίρου.
Η ανάλυση του Τρόοστ δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό American Journal of Science. Κατά τη βασική του θεωρία, ένας δυνατός άνεμος ίσως σήκωσε μέρος ενός ζώου σε αποσύνθεση και το έφερε σε επαφή με ένα ηλεκτρισμένο σύννεφο, όπου διατηρήθηκε σε ημίρρευστη κατάσταση.
Οι μνήμες της εξέγερσης ξύπνησαν με ορμή. Πολλοί λευκοί του Νότου φοβήθηκαν νέα εξέγερση, ενώ στον Βορρά η κόκκινη βροχή διαβάστηκε ως καταδίκη της δουλείας από τον ουρανό. Στις 10 Σεπτεμβρίου 1841 η εφημερίδα Wisconsin Enquirer έγραφε ότι κάτοικοι των βόρειων πολιτειών έβλεπαν στη βροχή μια θεία προειδοποίηση προς τις δουλοκτητικές πολιτείες για το εμπόριο «σάρκας και αίματος». Το μυστήριο δεν λύθηκε ποτέ. Τελικά αποδόθηκε σε φάρσα των δύο σκλάβων που το είδαν πρώτοι, εκδοχή που αντικρούστηκε τον Δεκέμβριο του 1841 στο ιατρικό περιοδικό Western Journal of Medicine and Surgery.
«Οι άνθρωποι χρειάζονται μια εξήγηση, οποιαδήποτε εξήγηση, ασχέτως αν είναι η σωστή», λέει ο συγγραφέας Τομ Μάξγουελ, που ερευνά τις αιματηρές βροχές και παρουσιάζει την ηχητική εκπομπή The Night Parade. «Στη συγκεκριμένη περίπτωση, νομίζω ότι, για λόγους πολιτισμικούς, πολλοί είχαν ανάγκη να είναι φάρσα».
Από την Ιλιάδα έως την Κεράλα
Τέτοια φαινόμενα αναφέρονται ήδη στην Ιλιάδα και στη Βίβλο και έχουν καταγραφεί στην αρχαία Ρώμη, στη μεσαιωνική Ιρλανδία και σε όλο τον κόσμο έως σήμερα. Μια επιχρωματισμένη χαλκογραφία του 1554 δείχνει αιματηρή βροχή κοντά στο Ντίνκελσμπιλ της γερμανικής Φραγκονίας. Οι επιστήμονες του 19ου αιώνα τα εξέτασαν στο μικροσκόπιο. «Ήταν πάντα αίμα. Ήταν πάντα ζωική ύλη», λέει ο Μάξγουελ. «Το ερώτημα ήταν πώς βρέθηκε εκεί, όχι τι ήταν».
Οι σημερινοί ερευνητές θεωρούν πιθανό ότι πίσω από τα δύο φαινόμενα κρύβονται διαφορετικοί μηχανισμοί. Τις πτώσεις σάρκας τις εξηγούν συχνά όπως ο Τρόοστ: καταιγίδες ή γύπες σηκώνουν τη σάρκα ψηλά και αργότερα την αφήνουν να πέσει, όπως έχουν καταγραφεί και βροχές ψαριών ή βατράχων. Την κόκκινη βροχή, αντίθετα, τη χρωματίζουν μάλλον σκόνη ή μικροοργανισμοί.
«Δεν είχαν την επιστήμη», λέει ο δρ Πάτρικ ΜακΚάφερτι, ερευνητής στο Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο του Κέμνιτς. «Έτσι, έμοιαζε με κάτι σταλμένο από τον Θεό για να τους τιμωρήσει». Οι χριστιανοί, εξοικειωμένοι με τη βιβλική συντέλεια, ήταν, όπως λέει, «προετοιμασμένοι να αναζητούν τα σημάδια του τέλους του κόσμου».
Το 2001, κατά την περίοδο των μουσώνων, κόκκινη βροχή έπεσε στην Κεράλα της Ινδίας. Μια ομάδα ερευνητών βρήκε στα δείγματα σπόρια φυκιών, μια δεύτερη μίλησε για σκόνη από τις ερήμους της Δυτικής Ασίας και μια τρίτη για υλικό που μοιάζει με βακτήρια και ήρθε στη Γη από κομήτη, εκδοχή που δεν έχει γίνει ευρέως αποδεκτή.
«Κατά πάσα πιθανότητα ήταν πραγματικό. Κατά πάσα πιθανότητα κάτι το προκάλεσε», λέει ο ΜακΚάφερτι, θυμίζοντας ότι η Γαλλική Ακαδημία Επιστημών κάποτε απέρριπτε κατηγορηματικά ότι πέφτουν πέτρες από τον ουρανό. «Και τελικά αποδεικνύεται ότι, ναι, πέφτουν». Ο Μάξγουελ το λέει πιο απλά: «Μπροστά στο ανεξήγητο, η πιο ταιριαστή απάντηση είναι το "δεν ξέρω"».