Οι πιο δημοφιλείς αθλητές έχουν ιδρύσει επιχειρήσεις για να υπηρετήσουν τις δημιουργικές τους φιλοδοξίες, καλύπτοντας τηλεοπτικές σειρές, ταινίες και podcast.
- Κορυφαίοι αθλητές, όπως η Κόκο Γκοφ και ο Λεμπρόν Τζέιμς, ιδρύουν εταιρείες παραγωγής οπτικοακουστικού περιεχομένου. Κύριος στόχος τους είναι να αποκτήσουν μεγαλύτερο έλεγχο στην εικόνα τους, την πνευματική τους ιδιοκτησία και την αμοιβή τους.
- Το εγχείρημα αντιμετωπίζει σημαντικές προκλήσεις στο σύγχρονο Χόλιγουντ. Η πανδημία και οι απεργίες του 2023 οδήγησαν σε περικοπές προϋπολογισμών, καθιστώντας την ολοκλήρωση των έργων εξαιρετικά δύσκολη υπόθεση για τις νέες εταιρείες.
- Η αρχική περίοδος έντονης ανάπτυξης και επενδύσεων δεν διατηρήθηκε, με εταιρείες όπως η SpringHill Co. του Λεμπρόν Τζέιμς να καταγράφουν ζημίες. Η αγορά αναγκάστηκε να αναθεωρήσει τα οικονομικά μοντέλα μετά τις απεργίες.
- Για να εξασφαλίσουν βιωσιμότητα, οι εταιρείες στρέφονται σε διαφημιστικές συνεργασίες και εμπορικά προϊόντα. Ο μακροπρόθεσμος στόχος είναι η δημιουργία ανεξάρτητων brands που δεν θα βασίζονται αποκλειστικά στη φήμη του αθλητή-ιδρυτή τους.
Η Κόκο Γκοφ είναι αγχωμένη. Δεν αναφέρεται όμως ούτε στο National Bank Open του Τορόντο, όπου λίγες μέρες αργότερα θα έφτανε στον ημιτελικό, ούτε στο US Open, όπου θα αντιμετώπιζε τη Μίρα Αντρέεβα σε έναν πολυαναμενόμενο προημιτελικό. Η ανησυχία της 22χρονης πρωταθλήτριας του τένις αφορά κάτι τελείως διαφορετικό.
«Δεν ήξερα πώς θα το έπαιρνε ο κόσμος, ειλικρινά»
Το 2025, η Γκοφ ίδρυσε την εταιρεία παραγωγής iROC Media Group και λίγο αργότερα συνεργάστηκε με τη Religion of Sports, το στούντιο που ίδρυσαν στο Λος Άντζελες ο Τομ Μπρέιντι, ο Μάικλ Στρέιχαν και ο Γκόθαμ Τσόπρα. Η κοινή παραγωγή κυκλοφόρησε πρόσφατα το πρώτο της πρωτότυπο έργο: δύο ντοκιμαντέρ μικρού μήκους για το Tennis Channel, το ένα αφιερωμένο στην ιστορία της μόδας στο τένις και το άλλο στην ιστορία της Ζίνα Γκάρισον, της πρώτης μαύρης γυναίκας που έφτασε σε τελικό Grand Slam απλού στη σύγχρονη εποχή.
Ο τίτλος της «εκτελεστικής παραγωγού» στο βιογραφικό της Γκοφ, πέρα από τους τίτλους δύο φορές πρωταθλήτριας Grand Slam και σημαιοφόρου των ΗΠΑ στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Παρισιού το 2024, της προκάλεσε κάποια αμηχανία. «Δεν ήξερα πώς θα το έπαιρνε ο κόσμος, ειλικρινά», λέει η ίδια. «Αλλά πολλοί ενθουσιάστηκαν, και βέβαια πρέπει να περιμένω τα σχόλια τον Σεπτέμβριο. Αυτό είναι το πιο δύσκολο κομμάτι».
33 εταιρείες παραγωγής ιδιοκτησίας αθλητών
Δεν είναι η μοναδική. Τις τελευταίες δύο δεκαετίες, πολλοί από τους πιο δημοφιλείς αθλητές του πλανήτη έχουν ιδρύσει παρόμοιες επιχειρήσεις για να υπηρετήσουν τις δημιουργικές τους φιλοδοξίες, καλύπτοντας ντοκιμαντέρ, τηλεοπτικές σειρές, ταινίες και podcast. Ο Λεμπρόν Τζέιμς συνίδρυσε το 2007 την πρώτη μορφή της SpringHill Co., ο Στέφεν Κάρι δημιούργησε το 2018 την Unanimous Media, ενώ ο Πέιτον Μάνινγκ ίδρυσε την Omaha Productions δύο χρόνια αργότερα.
Μελέτη του 2025 από το Κέντρο Norman Lear του πανεπιστημίου USC Annenberg εντόπισε 33 εταιρείες παραγωγής ιδιοκτησίας αθλητών, οι οποίες έχουν παράξει πάνω από 370 προϊόντα οπτικοακουστικού περιεχομένου. Πιο πρόσφατα, ο κουόρτερμπακ των Buffalo Bills, Τζος Άλεν, ίδρυσε το δικό του στούντιο, Out of Pocket Studios, σε συνεργασία με τη Skydance Sports.
Η επιθυμία για μεγαλύτερο έλεγχο
Ο κοινός παρονομαστής όλων αυτών των εγχειρημάτων είναι η επιθυμία για μεγαλύτερο έλεγχο. Ο σύγχρονος αθλητής θέλει μεγαλύτερο λόγο στο πώς τον αντιλαμβάνεται το κοινό, στο πώς αξιοποιείται η πνευματική του ιδιοκτησία και στο πώς αμείβεται. «Δεν θέλω απλώς να προωθώ μια μάρκα ή ένα προϊόν», λέει η Γκοφ, η οποία ήταν η πιο ακριβοπληρωμένη γυναίκα αθλήτρια το 2025 με 31 εκατομμύρια δολάρια. «Θέλω πραγματικά να συμμετέχω στη διαδικασία».
Ο Λεμπρόν Τζέιμς, ο πρώτος ενεργός παίκτης του NBA που έγινε δισεκατομμυριούχος, είχε εκφράσει παρόμοια σκέψη το 2022 σε συνέντευξή του στο Sports Illustrated, λέγοντας ότι είχε βαρεθεί τα μέσα ενημέρωσης να διαμορφώνουν τη δική τους αφήγηση για το τι έκανε εκείνος.
Το εγχείρημα, ωστόσο, δεν είναι εύκολο. Πολλές από αυτές τις νεοσύστατες εταιρείες βασίστηκαν αρχικά σε ένα γνωστό όνομα και έναν γερό προϋπολογισμό για να ξεκινήσουν μια πρώτη σειρά έργων γύρω από τον ιδρυτή τους, όπως έκανε ο Γιάννης Αντετοκούνμπο το 2024 με το ντοκιμαντέρ της Improbable Media για τη ζωή του.
Το Χόλιγουντ, όμως, έχει αλλάξει. Η πανδημία και οι απεργίες σεναριογράφων και ηθοποιών του 2023 άφησαν βαθιά σημάδια στη βιομηχανία. Τα στούντιο περιόρισαν τους προϋπολογισμούς τους, οι μεγάλες εταιρείες παραγωγής μείωσαν προσωπικό και λιγότερα έργα καταφέρνουν να ολοκληρωθούν.
«Οποιοσδήποτε αθλητής μπορεί να παρουσιάσει ένα έργο και να το πουλήσει, θεωρητικά», λέει ο Τζος Πάιατ, πρώην συνεπικεφαλής του τμήματος αθλητισμού της WME, που σήμερα διευθύνει την WIN Artists. «Το να το φέρεις εις πέρας, όμως, το να ολοκληρώσεις πολλά έργα και να δημιουργήσεις πραγματική επιχειρηματική αξία, είναι κάτι που ελάχιστοι καταφέρνουν πραγματικά».
Η ιδέα να μπει η Γκοφ στον χώρο της παραγωγής δεν ήταν δική της, αλλά του πατέρα της, Κόρι. Το 2020, εν μέσω πανδημίας, ο πατέρας της είδε το ντοκιμαντέρ The Last Dance για τον Μάικλ Τζόρνταν και σκέφτηκε πως θα ήταν ωραίο να γίνει κάποτε κάτι αντίστοιχο για την τότε 16χρονη κόρη του, αν συνέχιζε να κερδίζει τίτλους. Η Γκοφ συμφώνησε, παρόλο που, όπως παραδέχεται γελώντας, δεν έχει δει ακόμη το ίδιο το ντοκιμαντέρ.
Αυτός που όρισε το μοντέλο της σύγχρονης εταιρείας παραγωγής
Σύμφωνα με στελέχη της βιομηχανίας, ο πρώτος που όρισε ουσιαστικά το μοντέλο της σύγχρονης εταιρείας παραγωγής αθλητών ήταν ο Μάικλ Στρέιχαν, ο οποίος ίδρυσε το 2010 την SMAC Entertainment μαζί με τη στέλεχος Κόνστανς Σβαρτς Μορίνι, καθώς μεταπηδούσε από το αμερικανικό φούτμπολ στην τηλεοπτική παρουσίαση. Ωστόσο, το μεγαλύτερο μέρος της προσοχής ανήκε στον Λεμπρόν Τζέιμς.
Το 2020, ο Τζέιμς ίδρυσε μαζί με τον επιχειρηματικό του συνεργάτη Μάβερικ Κάρτερ την SpringHill Co., συγκεντρώνοντας 100 εκατομμύρια δολάρια από επενδυτές, ενώνοντας τρεις προϋπάρχουσες επιχειρήσεις του σε έναν ενιαίο κολοσσό, ο οποίος παρήγαγε τηλεοπτικές σειρές και ταινίες όπως το Space Jam: A New Legacy και το Hustle.
Η... χρυσοθηρική αυτή δραστηριότητα αυτή, ωστόσο, δεν κράτησε για πάντα. Η βιομηχανία αναγκάστηκε να αναθεωρήσει τα μοντέλα αμοιβών μετά την πανδημία, ενώ οι απεργίες του 2023 επιδείνωσαν την κατάσταση. «Είχαμε μια οικονομική συγκυρία που έδινε προτεραιότητα στην ανάπτυξη έναντι της κερδοφορίας. Αυτό σταμάτησε απότομα γύρω στην εποχή της κατάρρευσης της WeWork», σχολιάζει ο Λέοναρντ Αρμάτο, πρώην διευθυντικό στέλεχος μάρκετινγκ της Skechers.
Η SpringHill Co. δεν είχε καταγράψει κέρδη στα πρώτα τέσσερα χρόνια λειτουργίας της, έχοντας χάσει συνολικά 45 εκατομμύρια δολάρια το 2022 και το 2023, σύμφωνα με δημοσίευμα του Bloomberg το 2024. Πέρυσι, ωστόσο, συγχωνεύτηκε με την εταιρεία του Τζέιμς Κόρντεν, Fulwell 73, αντλώντας νέα κεφάλαια 40 εκατομμυρίων δολαρίων.
Η Γκοφ έχει τον πλήρη δημιουργικό έλεγχο της iROC, χωρίς όμως να ασχολείται καθημερινά με αυτήν. Επιλέγει τα έργα, δίνει σχόλια και εμφανίζεται περιστασιακά στην κάμερα. Στις δύο τελευταίες ταινίες μικρού μήκους, υπολογίζει πως αφιέρωσε συνολικά πέντε με επτά ώρες εργασίας, κάτι απόλυτα λογικό δεδομένου του αγωνιστικού της προγράμματος.
«Είμαι αρκετά δημιουργική, αλλά όχι στο κομμάτι της εύρεσης των κατάλληλων ανθρώπων, καμερών, γωνιών λήψης ή του κατάλληλου προσώπου για μια συνέντευξη», λέει η ίδια. «Έμαθα πόσα μικρά πράγματα χρειάζονται για να φτιαχτεί μια ταινία μικρού μήκους».
Το μοντέλο αυτό, όπου ο αθλητής βασίζεται σε έναν έμπειρο συνεργάτη για τη διαχείριση της καθημερινότητας, είναι κοινό σε όλες αυτές τις επιχειρήσεις. Η Omaha Productions, για παράδειγμα, γεννήθηκε από τη συνεργασία του Πέιτον Μάνινγκ με τον Τζέιμι Χόροβιτς, οι οποίοι γνωρίστηκαν το 2019. Δύο χρόνια αργότερα, το στούντιο North Road του Πίτερ Τσέρνιν επένδυσε 10 εκατομμύρια δολάρια σε αποτίμηση 400 εκατομμυρίων, ενώ αργότερα η επενδυτική εταιρεία WTSL αποτίμησε την επιχείρηση σε πάνω από 750 εκατομμύρια δολάρια.
Ωστόσο, καμία εταιρεία δεν μπορεί να βασίζεται επ' αόριστον στη φήμη του ιδρυτή της. «Το λέγαμε παλιά το ερώτημα “τι θα γίνει αν αυτό το άτομο πέσει κάτω από ένα λεωφορείο”», λέει ο Πάιατ. Σήμερα ο Πέιτον και ο αδελφός του Ίλαϊ Μάνινγκ εμφανίζονται μόλις στο ένα τέταρτο των έργων της Omaha Productions, ενώ στην αρχή συμμετείχαν σε πάνω από το 70% αυτών. Αντίθετα, ο ίδιος ο Μάνινγκ αξιοποίησε κυρίως τις προσωπικές του σχέσεις πίσω από την κάμερα, βοηθώντας το Netflix να εξασφαλίσει σημαντικά ονόματα κουόρτερμπακ για το ντοκιμαντέρ Quarterback, σύμφωνα με τον Μπράντον Ρίγκ, αντιπρόεδρο του Netflix για τον αθλητισμό.
«Αυτό είναι μαραθώνιος, όχι εγχείρημα πέντε ετών»
Ο Ρίγκ, που έχει συνεργαστεί και με τον Τζέιμς, τον Κάρι και τον Σακίλ Ο’Νιλ, τονίζει πως κάθε εταιρεία παραγωγής κρίνεται τελικά με τα ίδια κριτήρια, ακόμη κι αν ένα γνωστό όνομα ανοίγει αρχικά κάποιες πόρτες. «Αυτό είναι μαραθώνιος, όχι εγχείρημα πέντε ετών», λέει. «Είναι επιχείρηση. Δεν είναι σαν να κερδίζεις στο λαχείο. Χρειάζεται να παράγεις ιδέες σε τακτική βάση».
Για να αντισταθμίσουν τις δυσκολίες της παραγωγής στο Χόλιγουντ, αρκετές από αυτές τις εταιρείες στρέφονται σε διαφημιστικές συνεργασίες και εμπορικά προϊόντα. Η Omaha Productions έχει γυρίσει διαφημιστικά σποτ για τους αδελφούς Μάνινγκ αλλά και για άλλους αθλητές, ενώ το τμήμα διαφημιστικού περιεχομένου αντιπροσωπεύει πλέον περίπου το ένα τέταρτο των εσόδων της εταιρείας, το υψηλότερο ποσοστό στη σύντομη ιστορία της. Ανάλογο μοντέλο ακολουθεί και η Shadow Lion, η εταιρεία του Τομ Μπρέιντι, η οποία έχει συνεργαστεί με τη FanDuel για την παραγωγή μίνι σειράς αλλά και εκατοντάδων μικρών βίντεο περιεχομένου.
Η Γκοφ, πάντως, έχει ήδη σχέδια για το μέλλον, ανάμεσά τους και η παραγωγή μιας ταινίας με προβολή σε κινηματογράφους. Έχει, όμως, χρόνο μπροστά της, καθώς η δική της πορεία στην ψυχαγωγία ξεκινά πολύ νωρίτερα από εκείνη του Τζέιμς, του Κάρι ή του Μάνινγκ. «Είμαι 22 χρονών, άρα θα υπάρχουν ακόμα πολλά βλέμματα πάνω μου όσο αγωνίζομαι», λέει. «Ελπίζω πως μέχρι να αποσυρθώ, θα έχουμε χτίσει κάτι που θα μπορεί να σταθεί μόνο του, χωρίς να χρειάζεται εγώ να το προωθώ ως ενεργή αθλήτρια».