Ο Κεν Ράιτ στα 78 του χρόνια συνεχίζει να γράφει ιστορία, καθώς έχει μπει στο Βιβλίο Γκίνες ως ο μακροβιότερος διαιτητής ποδοσφαίρου στον κόσμο.
Ο Κεν Ράιτ θα μπορούσε να έχει επιλέξει να περάσει ήρεμα το χρόνο μετά τη συνταξιοδότησή του. Αντ' αυτού, ο 78χρονος αναλαμβάνει το -συχνά άχαρο για πολλούς- έργο της διαιτησίας σε ποδοσφαιρικούς αγώνες.
Το γήπεδο, με τη σφυρίχτρα στο χέρι και την κατάμαυρη στολή του, αποτελεί τον φυσικό χώρο του Ράιτ, εκεί όπου νιώθει άνετα. Γι' αυτόν ακριβώς τον λόγο, διανύοντας την 63η συνεχόμενη σεζόν του ως διαιτητής, εξακολουθεί να διευθύνει αγώνες, κατέχοντας τον τίτλο του μακροβιότερου διαιτητή ποδοσφαίρου στον κόσμο. Μάλιστα, έχοντας διευθύνει 5.000 αγώνες από το 1964, δεν έχει καμία πρόθεση να σταματήσει.
«Δεν κάνεις για ποδοσφαιριστής, γιατί δεν δοκιμάζεις να γίνεις διαιτητής»
Μίλησε στο «The Athletic», αφού είχε διαιτητεύσει επτά αγώνες μέσα σε έξι ημέρες. Ο Ουαλός διαιτητής αναφέρθηκε στις μαγικές βραδιές στο Vetch Field, την παλιά έδρα της Σουόνσι, μέχρι τη διαχείριση εξοργισμένων γονέων.
Όλα ξεκίνησαν στο σχολικό γήπεδο, όταν ήταν 16 ετών. «Ο καθηγητής φυσικής αγωγής μού πέταξε μια σφυρίχτρα», θυμάται. «Μου είπε: Ράιτ, διαιτήτευσε αυτό το παιχνίδι. Δεν μπορώ να το κάνω εγώ σήμερα. Δεν νιώθω πολύ καλά. Ήταν απλώς ένα παιχνίδι ανάμεσα σε δύο τμήματα της τάξης. Το έκανα για περίπου 40 λεπτά και δεν το ξανασκέφτηκα ιδιαίτερα.
Στο τέλος της χρονιάς, ο καθηγητής φυσικής αγωγής -ο οποίος, παρεμπιπτόντως, ήταν γραμματέας του τοπικού πρωταθλήματος Swansea Senior League- γύρισε και μου είπε: "Ράιτ, δεν κάνεις για ποδοσφαιριστής. Δεν πρόκειται να τα καταφέρεις ποτέ. Γιατί δεν δοκιμάζεις να γίνεις διαιτητής; Κι έτσι, ουσιαστικά, ξεκίνησα».
Δεν ξεκίνησε με το δεξί. Ήταν ένα ματς για το πρωτάθλημα Swansea Senior League που έληξε 13-4 και ο Ράιτ σκέφτηκε να τα παρατήσει. Ήταν ένα ματς σκέτη καταστροφή.
«Το θυμάμαι ακόμα πολύ έντονα, πράγμα παράξενο μετά από 62 χρόνια», λέει. «Βροχή, τσουχτερό κρύο, παρόλο που ήταν αρχές Σεπτεμβρίου. Στο τέλος του αγώνα, οι παίκτες γκρίνιαζαν και διαμαρτύρονταν για κακές διαιτητικές αποφάσεις, λανθασμένες υποδείξεις πέναλτι, οφσάιντ που δεν είδα κ.λπ. Γύρισα στα αποδυτήρια, άλλαξα ρούχα, πήγα σπίτι μούσκεμα και είπα: Λοιπόν, η καριέρα μου στη διαιτησία τελείωσε εδώ. Ωστόσο, την επόμενη εβδομάδα βγήκα ξανά στο γήπεδο, και την επόμενη, και 62 χρόνια μετά, εξακολουθώ να βγαίνω στο γήπεδο κάθε εβδομάδα».
Η βραδιά με τον Μαρκ Χιούζ και τον Μπράιαν Ρόμπσον
Η επιμονή του Wright απέδωσε καρπούς και, μέσα από χιλιάδες αγώνες που κάλυψαν επτά δεκαετίες, έζησε αξέχαστες εμπειρίες, παράλληλα με τη διαχείριση της δικής του επιχείρησης ηλεκτρολογικών εγκαταστάσεων, την οποία πούλησε το 1999.
Μια ξεχωριστή βραδιά στο γήπεδο Vetch Field έλαβε χώρα τον Ιανουάριο του 1986, όταν ο Ράιτ εκτελούσε χρέη βοηθού διαιτητή σε φιλικό αγώνα της Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ. Η αναμέτρηση διεξήχθη για τη συγκέντρωση πόρων που έσωσαν την ομάδα της πόλης του, τη Σουόνσι, η οποία αντιμετώπιζε οικονομικές δυσκολίες. Στη σύνθεση της Γιουνάιτεντ, η οποία επικράτησε με 5-1, περιλαμβάνονταν παίκτες όπως ο Μαρκ Χιούζ και ο Μπράιαν Ρόμπσον.
Παππούς τεσσάρων εγγονιών πλέον, μιλά με πάθος όταν ανακαλεί στη μνήμη του τη συμμετοχή του στη διαιτησία αγώνων της Σουόνσι για το Κύπελλο Κυπελλούχων Ευρώπης, απέναντι στην Παρί Σεν Ζερμέν και την Μπράγκα, καθώς και στη νίκη με 12-0 επί της ομάδας Σλιέμα Γουόντερερς από τη Μάλτα. «Ήταν σπουδαίες στιγμές», λέει χαρακτηριστικά.
«Τις περισσότερες φορές δεν ξέρω καν για τι πράγμα μιλούν»
Σήμερα, διαιτητεύει ξανά σε ερασιτεχνικό επίπεδο, σε όλες τις ηλικιακές κατηγορίες. «Πιστέψτε το ή όχι, μερικοί από τους πιο δύσκολους αγώνες στους οποίους μπορεί να εμπλακεί κανείς είναι αυτοί των κατηγοριών Κ12, Κ13 και Κ14. Ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα στο τοπικό ποδόσφαιρο είναι οι γονείς που στέκονται στη γραμμή του πλαγίου άουτ και ασκούν έντονη κριτική στους διαιτητές. Τις περισσότερες φορές δεν ξέρω καν για τι πράγμα μιλούν», σχολιάζει.
Κάποιος θα μπορούσε να αναρωτηθεί αν η όραση του Ken είναι ακόμα επαρκής για τη δουλειά, αλλά εκείνος απαντά με το χιούμορ που διακρίνει μόνο έναν έμπειρο διαιτητή: «Σύμφωνα με τους περισσότερους παίκτες, αντιμετωπίζω προβλήματα όρασης εδώ και 62 χρόνια, επειδή δεν βλέπουν τις φάσεις ακριβώς με τον ίδιο τρόπο που τις βλέπω εγώ μέσα στο γήπεδο».