Ένα διήμερο ιδιαίτερα υψηλής πολιτικής και επιχειρηματικής έντασης ξεκινά σήμερα, Τρίτη 24 Φεβρουαρίου, στην Ουάσιγκτον, το οποίο αναμένεται να καθορίσει τις εξελίξεις γύρω από τον Κάθετο Διάδρομο Φυσικού Αερίου.
Οι επαφές που θα πραγματοποιηθούν δεν περιορίζονται μόνο στον ενεργειακό τομέα, αλλά επεκτείνονται σε συμφωνίες που αφορούν τη ναυπηγική και αμυντική βιομηχανία, την Τεχνητή Νοημοσύνη και τα data centers, στοχεύοντας στην περαιτέρω σύσφιγξη των ελληνοαμερικανικών σχέσεων.
O θετικός οιωνός της δημοπρασίας
Το ξεκίνημα των συνομιλιών συνοδεύεται από θετικούς οιωνούς, καθώς η πρόσφατη δημοπρασία δέσμευσης δυναμικότητας στον Κάθετο Διάδρομο απέδωσε καρπούς μέσω της Atlantic SEE LNG - του κοινού σχήματος των ομίλων AKTOR και ΔΕΠΑ Εμπορίας. Το αποτέλεσμα αυτό θεωρείται προάγγελος για τα επόμενα βήματα που θα αποσαφηνιστούν τις προσεχείς ώρες, με κεντρικό στόχο την κατοχύρωση της Ελλάδας ως κομβικής πύλης εισόδου για το αμερικανικό LNG.
Μέσω των υποδομών του Κάθετου Διαδρόμου, το αέριο θα μπορεί να διοχετεύεται στα Βαλκάνια και την Κεντρική Ευρώπη -από την Ουγγαρία και τη Σλοβακία έως την Ουκρανία- ενισχύοντας την ενεργειακή απεξάρτηση της γηραιάς ηπείρου από το ρωσικό αέριο, σημείο στο οποίο συμπίπτουν απόλυτα τα συμφέροντα Ουάσιγκτον και Βρυξελλών.
12 κράτη-μέλη της ΕΕ στο Transatlantic Gas Security Summit
Στο πλαίσιο του Transatlantic Gas Security Summit, όπου εκπροσωπούνται 12 κράτη-μέλη της ΕΕ (Ελλάδα, Βουλγαρία, Ρουμανία, Μολδαβία, Ουκρανία, Ουγγαρία, Σλοβακία, Σερβία, Βοσνία-Ερζεγοβίνη, Πολωνία, Λιθουανία, Κροατία), το βασικό διακύβευμα είναι η ανάδειξη της εμπορικής ωριμότητας και βιωσιμότητας της υποδομής, ξεπερνώντας τις όποιες αρχικές δυσλειτουργίες. Αναμένεται η ανακοίνωση νέων συμφωνιών προμήθειας μεταξύ αμερικανικών κολοσσών και εταιρειών από χώρες της περιοχής, ακολουθώντας το πρότυπο της εμβληματικής συνεργασίας Atlantic SEE LNG και Venture Global που ανακοινώθηκε τον περασμένο Νοέμβριο στην Σύνοδο PTEC στο Ζάππειο.
Η σημασία της Συνόδου υπογραμμίζεται από το ότι συμπίπτει με τη συμπλήρωση 10 χρόνων από την εξαγωγή του πρώτου αμερικανικού φορτίου LNG στην Ευρώπη από την Cheniere Energy. Δέκα χρόνια μετά, οι ΗΠΑ είναι ο μεγαλύτερος προμηθευτής LNG της Ευρώπης και ο ρόλος της στην ενεργειακή τροφοδοσία της Γηραιάς Ηπείρου αναμένεται να ενισχυθεί ακόμα περισσότερο μετά την πλήρη απαγόρευση του ρωσικού αερίου, με τον Κάθετο Διάδρομο να έχει κομβικό ρόλο σε αυτόν τον σχεδιασμό.
H αφρόκρεμα του αμερικανικού κλάδου ενέργειας
Στο πλαίσιο αυτό, δεν είναι τυχαίο ότι στις σημερινές συζητήσεις θα συμμετέχει η «αφρόκρεμα» του αμερικανικού κλάδου ενέργειας (Cheniere, Venture Global, Woodside Energy, ExxonMobil, Chevron, ConocoPhillips, Sempra Infrastructure κ.ά.), καθώς και στελέχη των κρατικών χρηματοδοτικών οργανισμών DFC και ExIm Bank. Οι τελευταίοι θα διερευνήσουν τις προοπτικές χρηματοδότησης για την αύξηση της μεταφορικής ικανότητας του Διαδρόμου και την ανάπτυξη νέων πλωτών τερματικών σταθμών (FSRU).
Ποιοι θα συμμετέχουν από Ελλάδα
Από ελληνικής πλευράς, η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με τον υπουργό Σταύρο Παπασταύρου και τον υφυπουργό Νίκο Τσάφο, πλαισιώνεται από μια ισχυρή επιχειρηματική αποστολή. Συμμετέχουν οι κ.κ. Αλέξανδρος Εξάρχου (AKTOR), Γιώργος Στάσσης (ΔΕΗ), Μαρία Σφερούτσα (ΔΕΣΦΑ), Κωνσταντίνος Ξιφαράς (ΔΕΠΑ Εμπορίας), Κώστας Σιφναίος (Gastrade) και Παναγιώτης Κανελλόπουλος (Metlen).
Στόχος το πρότζεκτ να γίνει λεωφόρος ταχείας κυκλοφορίας LNG
Στο πλαίσιο Transatlantic Gas Security Summit θα διεξαχθεί η Υπουργική Συνάντηση των εμπλεκόμενων χωρών στο project του Κάθετου Διαδρόμου που στοχεύει στον συντονισμό τους, αλλά και την άρση των επιφυλάξεων της Κομισιόν σχετικά με το ρυθμιστικό πλαίσιο που διέπει την υποδομή, και τούτο διότι η πλήρης στήριξη των Βρυξελλών αποτελεί προαπαιτούμενο για την Ουάσιγκτον ώστε το project να εξελιχθεί σε «λεωφόρο» ταχείας μεταφοράς αμερικανικού LNG προς τον Βορρά με αφετηρία την Ελλάδα.
Ωστόσο, το ενδιαφέρον επεκτείνεται και σε άλλους κρίσιμους τομείς.
Ραντεβού και deals στην Ουάσιγκτον
Η παρουσία του επικεφαλής της ΔΕΗ Γιώργου Στάσση στην Ουάσιγκτον παραπέμπει στην προσπάθεια περαιτέρω ωρίμανσης του giga data center της Επιχείρησης στην Κοζάνη, ένα εμβληματικό project ύψους 2,3 δισ. ευρώ, καθώς και σε συζητήσεις της ΔΕΗ με αμερικανικούς ομίλους για απευθείας προμήθεια LNG από τις ΗΠΑ. Οι επαφές του κ. Στάσση με Αμερικανούς «hyperscalers» όπως η Amazon, η Microsoft και η Google αποτελούν συνέχεια των συζητήσεων στο Νταβός, ενώ το θέμα βρέθηκε την περασμένη εβδομάδα στην ατζέντα του ραντεβού που είχε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης με τον διευθυντή του Γραφείο Επιστήμης και Τεχνολογικής Πολιτικής του Λευκού Οίκου, στο περιθώριο Διεθνούς Συνόδου για την Τεχνητή Νοημοσύνη στην Ινδία.
Τέλος, ιδιαίτερη βαρύτητα έχει η αναμενόμενη συμφωνία του ομίλου ONEX με τη νοτιοκορεατική Hanwha Ocean για ναυπηγικές εργασίες στην Ελλάδα. Η συνεργασία αυτή, που τελεί υπό την ενθάρρυνση της αμερικανικής πλευράς, αφορά την κατασκευή πολεμικών και εμπορικών πλοίων μεταφοράς ενέργειας. Η συμμετοχή του Πάνου Ξενοκώστα στην αποστολή συνδέεται επίσης με το ενδιαφέρον των ΗΠΑ για το νέο λιμάνι στην Ελευσίνα, το οποίο προορίζεται να λειτουργήσει ως στρατηγικό αντίβαρο στην παρουσία της κινεζικής Cosco στον Πειραιά.