Νέες λεπτομέρειες για ένα προσχέδιο συμφωνίας μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ δημοσίευσαν τα ιρανικά κρατικά ΜΜΕ κάνοντας λόγο για ένα μνημόνιο κατανόησης 14 σημείων που θα μπορούσε να αποτελέσει τη βάση για τον τερματισμό της σύγκρουσης μεταξύ των δύο χωρών.
Σύμφωνα με το ιρανικό πρακτορείο Mehr, η συμφωνία προβλέπει σειρά δεσμεύσεων από την πλευρά της Ουάσιγκτον, μεταξύ των οποίων η άρση των κυρώσεων κατά της Τεχεράνης, η απόσυρση αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων από περιοχές γύρω από το Ιράν, καθώς και ο τερματισμός του ναυτικού αποκλεισμού.
Παράλληλα, οι ΗΠΑ φέρονται να δεσμεύονται για την άρση των περιορισμών στις ιρανικές εξαγωγές πετρελαίου και την αποδέσμευση παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων.
Άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ και σχέδιο ανασυγκρότησης
Στο δημοσίευμα των ιρανικών μέσων περιλαμβάνεται επίσης η επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, μιας κρίσιμης θαλάσσιας οδού για το παγκόσμιο εμπόριο ενέργειας.
Ιδιαίτερη αίσθηση προκαλεί η αναφορά ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα πρέπει να παρουσιάσουν σχέδιο για την «ανοικοδόμηση της οικονομίας του Ιράν», ενισχύοντας την οικονομική ανάκαμψη της χώρας μετά από χρόνια διεθνών κυρώσεων.
«Το σχέδιο πρέπει να οριστικοποιηθεί στα αρμόδια θεσμικά όργανα», υπογραμμίζουν τα κρατικά μέσα της Τεχεράνης.
Εκτός συζήτησης το πυραυλικό πρόγραμμα
Όπως αναφέρεται, οι τελικές διαπραγματεύσεις θα επικεντρωθούν αποκλειστικά στο πυρηνικό πρόγραμμα και οικονομικά ζητήματα, χωρίς να τεθεί στο τραπέζι το πυραυλικό πρόγραμμα του Ιράν, ένα από τα βασικά σημεία τριβής μεταξύ Τεχεράνης και Δύσης τα τελευταία χρόνια.
Ωστόσο, αναλυτές επισημαίνουν ότι οι πληροφορίες πρέπει να αντιμετωπίζονται με επιφύλαξη, καθώς όλα τα σημεία που έχουν διαρρεύσει αντανακλούν πάγιες επιδιώξεις της ιρανικής πλευράς, χωρίς να γίνεται αναφορά σε ουσιαστικές παραχωρήσεις από την Τεχεράνη.
Τα 14 σημεία της συμφωνίας ΗΠΑ-Ιράν σύμφωνα με την Τεχεράνη
Σύμφωνα με το ιρανικό πρακτορείο το σχέδιο συμφωνίας περιλαμβάνει 14 σημεία:
- Μόνιμη και άμεση παύση του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου.
- Δέσμευση των ΗΠΑ για «μη παρέμβαση στις εσωτερικές υποθέσεις του Ιράν» και σεβασμό της κυριαρχίας του.
- Άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού εντός 30 ημερών.
- Απόσυρση των αμερικανικών δυνάμεων από τις περιοχές γύρω από το Ιράν.
- Επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ εντός 30 ημερών, «με ιρανικές διευθετήσεις».
- Αναστολή των αμερικανικών κυρώσεων στο ιρανικό πετρέλαιο.
- Οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους να εκπονήσουν σχέδια ανοικοδόμησης για το Ιράν «αξίας τουλάχιστον 300 δισ. δολαρίων».
- Εξήντα ημέρες διαπραγματεύσεων για την επίτευξη τελικής συμφωνίας «με βάση τα πυρηνικά ζητήματα και την πλήρη άρση των κυρώσεων».
- Επανάληψη της δέσμευσης του Ιράν να μην κατασκευάσει πυρηνικά όπλα.
- Κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων, οι ΗΠΑ δεν θα αυξήσουν τις δυνάμεις τους στην περιοχή, ούτε θα επιβάλουν νέες κυρώσεις.
- Αποδέσμευση 24 δισ. δολαρίων από δεσμευμένα ιρανικά κεφάλαια.
- Δημιουργία μηχανισμού παρακολούθησης για την εφαρμογή της συμφωνίας.
- Η τελική συμφωνία θα εγκριθεί μέσω ψηφίσματος του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.
- Οι τελικές διαπραγματεύσεις δεν θα αρχίσουν πριν από την αποδέσμευση του μισού των παγωμένων κεφαλαίων του Ιράν, την αναστολή των κυρώσεων στο πετρέλαιο και την άρση του ναυτικού αποκλεισμού.
Axios: Αμερικανικά αεροσκάφη στην Ευρώπη για πιθανή τελετή υπογραφής
Την ίδια στιγμή, το Axios μεταδίδει ότι τέσσερα αεροσκάφη της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΠΑ έχουν αναπτυχθεί στην Ευρώπη προκειμένου να προετοιμάσουν το έδαφος για μια πιθανή τελετή υπογραφής συμφωνίας μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, τα αεροσκάφη μεταφέρουν εξοπλισμό για τον αντιπρόεδρο των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, ο οποίος φέρεται ότι θα εκπροσωπήσει την αμερικανική πλευρά κατά την υπογραφή της συμφωνίας.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, δήλωσε την Πέμπτη ότι μια συμφωνία θα μπορούσε να υπογραφεί ακόμη και μέσα στο προσεχές Σαββατοκύριακο στην Ευρώπη. Παρόλα αυτά, η ιρανική ηγεσία δεν έχει λάβει ακόμη την τελική απόφαση για την πρόταση που βρίσκεται στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.
Αναμονή για τις τελικές αποφάσεις
Παρά την αισιοδοξία που εκπέμπουν οι τελευταίες εξελίξεις, παραμένει ασαφές εάν το φερόμενο σχέδιο συμφωνίας αντανακλά πραγματικές συγκλίσεις μεταξύ των δύο πλευρών ή κυρίως τις επιδιώξεις της Τεχεράνης.
Οι επόμενες ώρες θεωρούνται κρίσιμες για την οριστικοποίηση ή μη μιας συμφωνίας που θα μπορούσε να αλλάξει τις ισορροπίες στη Μέση Ανατολή.