Σοκαριστικός είναι ο προσωρινός απολογισμός των θανάτων που αποδίδονται στον καύσωνα του Ιουνίου στην Ευρώπη και φέρνει στο φως το γαλλικό πρακτορείο ειδήσεων.
- Περισσότεροι από 12.000 επιπλέον θάνατοι καταγράφηκαν σε περίπου δέκα ευρωπαϊκές χώρες κατά το κύμα καύσωνα του Ιουνίου, με την πλειονότητα να σημειώνεται την τελευταία εβδομάδα του μήνα, σύμφωνα με προσωρινά στοιχεία εθνικών αρχείων.
- Ειδικοί του ΠΟΥ και της πλατφόρμας EuroMOMO προειδοποιούν πως η ζέστη συνιστά υγειονομική έκτακτη ανάγκη, ενώ τονίζουν τον προσωρινό χαρακτήρα των δεδομένων για την υπερβάλλουσα θνησιμότητα, συνιστώντας προσοχή στην ερμηνεία τους.
- Οι μέθοδοι για τον υπολογισμό των θανάτων που οφείλονται στη ζέστη παρουσιάζουν σημαντικές διαφοροποιήσεις μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών, γεγονός που επηρεάζει τον τρόπο καταγραφής και σύγκρισης των στοιχείων σε εθνικό επίπεδο.
- Σε εθνικό επίπεδο, η Γερμανία κατέγραψε 5.780 πλεονάζοντες θανάτους σε μία εβδομάδα, η Γαλλία πάνω από 2.000 και η Ισπανία 610, αποκαλύπτοντας τη δραματική επίδραση του καύσωνα σε ολόκληρη την ήπειρο.
Όπως αναφέρεται, τα στοιχεία που δόθηκαν στη δημοσιότητα βασίζονται στη συλλογή δεδομένων από εθνικά αρχεία αποκαλύπτοντας ότι τουλάχιστον 12.000 περισσότεροι θάνατοι σημειώθηκαν σε περίπου δέκα ευρωπαϊκά κράτη κατά τη διάρκεια του πρωτοφανούς κύματος ζέστη του Ιουνίου.
Στο χρονικό διάστημα μεταξύ 22 και 28 Ιουνίου, περίοδο κατά την οποία το κορυφώθηκαν οι ακραίες θερμοκρασίες σε πολλές χώρες, καταγράφηκαν περίπου 10.000 επιπλέον θάνατοι από τα κρατικά ινστιτούτα επτά χωρών: της Γερμανίας, της Γαλλίας, του Βελγίου, της Ισπανίας, της Ολλανδίας, της Ελβετίας και του Λουξεμβούργου.
Σε αυτόν τον αριθμό προστίθενται και 2.200 θάνατοι που σχετίζονται με τον καύσωνα στην Αγγλία και την Ουαλία, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που δημοσιοποίησε η βρετανική μετεωρολογική υπηρεσία Met Office για την περίοδο 18-28 Ιουνίου.
Τα στοιχεία αυτά είναι προσωρινά. Η ευρωπαϊκή πλατφόρμα για την παρακολούθηση της υπερβάλλουσας θνησιμότητας, EuroMOMO (European Mortality Monitoring), κατέδειξε επίσης μια σημαντική αύξηση με 14.260 επιπλέον θανάτους την τελευταία εβδομάδα του Ιουνίου. Το στατιστικό αυτό μοντέλο στηρίζεται σε επίσημα στοιχεία που αποστέλλουν 24 χώρες, οι οποίες αντιπροσωπεύουν πληθυσμό σχεδόν 400 εκατομμυρίων κατοίκων.
«Καμπανάκι» ερευνητών για τα δεδομένα
«Το καλοκαίρι δεν τελείωσε», προειδοποίησε ο περιφερειακός διευθυντής του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για την Ευρώπη, Χανς Χένρι Κλούγκε. «Διαθέτουμε τα εργαλεία για να αποτρέψουμε αυτούς τους θανάτους». Ο ίδιος επισήμανε ότι επί του παρόντος, «πολλές κυβερνήσεις εξακολουθούν να θεωρούν τη ζέστη ως ένα μετεωρολογικό φαινόμενο παρά μια υγειονομική έκτακτη ανάγκη».
Ο Λάσε Φέστεργκααρντ, επιδημιολόγος στο δανέζικο ερευνητικό κέντρο Statens Serum Institut και συντονιστής στο EuroMOMO, δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων: «Εξ όσων γνωρίζουμε, δεν υπάρχουν άλλα αίτια για αυτήν την υπερβάλλουσα θνησιμότητα από τη ζέστη και αυτό είναι τραγικό».
Ο επιστήμονας συνέστησε προσοχή κατά την ερμηνεία των δεδομένων, τονίζοντας τον προσωρινό τους χαρακτήρα. Σύμφωνα με τον οργανισμό, απαιτούνται τέσσερις εβδομάδες για να θεωρηθούν οι εκτιμήσεις επαρκώς εμπεριστατωμένες.
Οι μεθοδολογίες για την καταμέτρηση του αριθμού των επιπλέον θανάτων, και πιο συγκεκριμένα των ανθρώπων που απεβίωσαν λόγω της ζέστης, ποικίλλουν από χώρα σε χώρα.
Σημαντικές αποκλίσεις θανάτων ανά χώρα
Στην Ισπανία, το σύστημα παρακολούθησης θνησιμότητας του Εθνικού Κέντρου Επιδημιολογίας (MoMo) απέδωσε 610 θανάτους στη ζέστη για το διάστημα 22-28 Ιουνίου, με σχεδόν τα δύο τρίτα των θυμάτων να είναι άνω των 85 ετών.
Η Γερμανία κατέγραψε 5.780 πλεονάζοντες θανάτους κατά την 26η εβδομάδα του έτους, σε σύγκριση με τον μέσο όρο της προηγούμενης τετραετίας, βάσει υπολογισμών που στηρίχθηκαν σε στοιχεία του Ομοσπονδιακού Γραφείου Στατιστικής (Destatis).
Σύμφωνα με το Ινστιτούτο Robert Koch (RKI), τη γερμανική υγειονομική αρχή, οι θάνατοι από τη ζέστη στη χώρα αυτό το καλοκαίρι έχουν ήδη ξεπεράσει αυτούς των έξι προηγούμενων ετών.
Στη Γαλλία, η υπηρεσία Santé publique France ανέφερε πάνω από 2.000 επιπλέον θανάτους την 26η εβδομάδα σε σύγκριση με την αμέσως προηγούμενη.
Στο Βέλγιο, το επιστημονικό ινστιτούτο Sciensano μέτρησε 753 επιπλέον θανάτους μόνο στις 27 και 28 Ιουνίου, από τους 1.747 συνολικά που καταγράφηκαν μεταξύ 18 Ιουνίου και 1ης Ιουλίου, αριθμός που αποτελεί εθνικό ρεκόρ για τον 21ο αιώνα κατά τη διάρκεια καύσωνα.
Μια ανάλυση του AFP στα δεδομένα του Ολλανδικού Ινστιτούτου Δημόσιας Υγείας και Περιβάλλοντος (RIVM) κατέδειξε σχεδόν 600 επιπλέον θανάτους στην Ολλανδία μεταξύ 22 και 28 Ιουνίου. Την ίδια περίοδο, καταγράφηκαν περίπου 220 επιπλέον θάνατοι στην Ελβετία, με βάση τα στοιχεία της Ομοσπονδιακής Στατιστικής Υπηρεσίας, ενώ το υπουργείο Υγείας του Λουξεμβούργου ανακοίνωσε 23 επιπλέον θανάτους.