Στην επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής αρχίζει από σήμερα η συζήτηση και επεξεργασία του σχεδίου νόμου του υπουργείου Παιδείας για Ίδρυση Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών.
Πυρήνας του νομοσχεδίου «Ίδρυση Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών, σύσταση νέας κατηγορίας θέσεων Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης, πλαίσιο λειτουργίας Ανώτερων Σχολών Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης και Ανώτερων Σχολών Μουσικής Εκπαίδευσης και λοιπές ρυθμίσεις» είναι η ίδρυση της Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών (Α.Σ.Π.Τ.) ως δημόσιου, αυτοδιοικούμενου φορέα ανώτατης εκπαίδευσης.
Οι ρυθμίσεις του νομοσχεδίου
Όπως σημειώνεται στην αιτιολογική έκθεση για τη νομοθετική πρωτοβουλία που αναλαμβάνει το υπουργείο Παιδείας, η πανεπιστημιακή εκπαίδευση στις παραστατικές τέχνες (θέατρο, χορό και μουσική) αποτελεί μια διαχρονική εκκρεμότητα στον ευρύτερο ακαδημαϊκό χάρτη της χώρας, γιατί η πολυδιάσπαση του υφιστάμενου πλέγματος μεταλυκειακής και ανώτερης εκπαίδευσης έχει προκαλέσει χρόνιες στρεβλώσεις και παθογένειες.
Οι ρυθμίσεις, μέσω των οποίων συστήνεται ένα νέο εκπαιδευτικό ίδρυμα, έχουν στόχο να καλύψουν το κενό που υφίσταται στην ανώτατη εκπαίδευση στον τομέα των παραστατικών τεχνών, ιδιαίτερα όσον αφορά στην ερμηνεία και την έλλειψη ολιστικής αντιμετώπισης και διασύνδεσης των κρατικών σχολών παραστατικών τεχνών με τα αντίστοιχα πανεπιστημιακά τμήματα, και να οδηγήσουν σε μια ολοκληρωμένη αναβάθμιση της καλλιτεχνικής εκπαίδευσης μέσα από την προσφορά ενός συνεκτικού πλαισίου σπουδών που συνδυάζει την καλλιτεχνική δημιουργία και πράξη με τη θεωρία και την έρευνα, ενισχύοντας την ακαδημαϊκή και επαγγελματική πορεία των αποφοίτων και διευρύνοντας τις επιλογές των υποψηφίων.
Στο σχέδιο νόμου έχουν περιληφθεί παράλληλα και διατάξεις με τις οποίες "ενισχύεται το δημόσιο σχολείο με παρεμβάσεις που αφορούν άμεσα μαθητές και οικογένειες", όπως:
- η αναβάθμιση των σχολικών βιβλιοθηκών,
- η επέκταση και ενίσχυση του επαγγελματικού προσανατολισμού
- η θέσπιση ολοκληρωμένου πλαισίου για το International Baccalaureate (IB),
- η ενίσχυση της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης στο εξωτερικό. Ανώτατη Σχολή Παραστατικών Τεχνών (Α.Σ.Π.Τ.) Η κυβέρνηση δηλώνει ότι με το νομοσχέδιο ικανοποιείται ένα διαχρονικό αίτημα και υλοποιείται σαφής πολιτική δέσμευση της κυβέρνησης για μια ολοκληρωμένη μεταρρύθμιση. Αφενός, ιδρύεται η Α.Σ.Π.Τ. και καθιερώνεται πανεπιστημιακού επιπέδου εκπαίδευση στις παραστατικές τέχνες. Αφετέρου, τακτοποιείται θεσμικά το πεδίο της καλλιτεχνικής εκπαίδευσης με κανόνες, διαφάνεια και σαφή προοπτική.
Στόχος είναι να αποκτήσουν οι παραστατικές τέχνες πανεπιστημιακή στέγη στη χώρα, μέσω ενός ιδρύματος αντάξιου της ιστορίας, του ταλέντου και της διεθνούς παρουσίας των Ελλήνων δημιουργών. Η Α.Σ.Π.Τ. ενοποιεί κάτω από μία πανεπιστημιακή ομπρέλα πέντε ιστορικούς δημόσιους φορείς:
- το Εθνικό Θέατρο
- την Εθνική Λυρική Σκηνή
- την Κρατική Σχολή Ορχηστικής Τέχνης
- το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος
- το Κρατικό Ωδείο Θεσσαλονίκης. Το κύρος και η παράδοσή τους αποκτούν κοινό ακαδημαϊκό σπίτι, με ενιαία ταυτότητα, θεσμικούς κανόνες και μακροπρόθεσμη προοπτική - όχι ως άθροισμα δομών, αλλά ως εθνικό εγχείρημα για τις παραστατικές τέχνες. Βασικές ρυθμίσεις
Η Σχολή οργανώνεται ως ανώτατο ίδρυμα ειδικού σκοπού, με σπουδές που συνδέουν ακαδημαϊκή δομή και καλλιτεχνική πράξη.
Η εισαγωγή πραγματοποιείται μέσω ειδικών εξετάσεων, με δια ζώσης αξιολόγηση δεξιοτήτων, προσαρμοσμένων στη φύση του αντικειμένου.
Η στελέχωση προβλέπει θεσμική αξιοποίηση καταξιωμένων καλλιτεχνών, ώστε η ποιότητα να στηρίζεται και στην εμπειρία του πεδίου, με σταθερούς κανόνες.
Τίθεται σαφές χρονοδιάγραμμα σταδιακής παύσης εγγραφών νέων σπουδαστών στις παλαιές σχολές και οριστικής παύσης λειτουργίας τους, ώστε να μην διαιωνίζεται ένα διπλό σύστημα.
Οι Σχολές Ανώτερης Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης αναδιαμορφώνονται και μετονομάζονται σε Ανώτερες Σχολές Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης, ενώ τα μουσικά ιδρύματα οργανώνονται αντίστοιχα ως Ανώτερες Σχολές Μουσικής Εκπαίδευσης, με σαφή κατάταξη των τίτλων στο επίπεδο 5 του Εθνικού Πλαισίου Προσόντων και ρητή αναγνώριση των υφιστάμενων τίτλων ως ισότιμων.
Κατοχυρώνεται η χρησιμότητα των τίτλων αυτών ως τυπικών προσόντων για τις αντίστοιχες κατηγορίες θέσεων και παράλληλα ανοίγει ακαδημαϊκή δίοδος προς τα Α.Ε.Ι. μέσω κατάταξης σε προχωρημένο εξάμηνο.
Η εποπτεία της Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης με το τέλος του 2026, μεταφέρεται εξ ολοκλήρου στο Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού. Σχολικές βιβλιοθήκες Οι σχολικές βιβλιοθήκες αντιμετωπίζονται ως υποδομή ισότητας στο σχολείο. Το πλαίσιο εκσυγχρονίζεται ώστε να λειτουργούν οργανωμένα, με ρόλο ευθύνης και δυνατότητα δικτύωσης, περιορίζοντας ανισότητες μεταξύ σχολικών μονάδων.
Καθιερώνεται ο ρόλος του Υπεύθυνου Σχολικής Βιβλιοθήκης, κατά προτεραιότητα βιβλιοθηκονόμου.
Προβλέπεται δικτύωση και συνεργασία μεταξύ βιβλιοθηκών για ομοιόμορφη ποιότητα υπηρεσιών.
Δημιουργείται ψηφιακό οικοσύστημα σχολικών βιβλιοθηκών για διασύνδεση, διάχυση ψηφιακού περιεχομένου και οργανωτική υποστήριξη, με μέριμνα για μαθητές με αναπηρία. International Baccalaureate (IB) στο δημόσιο σχολείο Θεσπίζεται ολοκληρωμένο πλαίσιο για τη λειτουργία του IB σε δημόσιες σχολικές μονάδες, με σαφείς διαδικασίες και εκπαιδευτικές εγγυήσεις. Ρυθμίζονται ειδικά ζητήματα που αφορούν:
- τη διδασκαλία και εξέταση στη Νεοελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία,
- τη διδασκαλία και εξέταση στην Ιστορία,
- τη διαδικασία ίδρυσης και λειτουργίας τμημάτων,
- τις εξουσιοδοτήσεις για εγγραφές, στελέχωση και κάλυψη αναγκών εξοπλισμού.
Επαγγελματικός προσανατολισμός
Ο επαγγελματικός προσανατολισμός γίνεται πιο έγκαιρος και ουσιαστικός. Η συμβουλευτική επεκτείνεται στη Γ΄ Γυμνασίου, αυξάνονται σε δύο οι ατομικές συνεδρίες ανά μαθητή και ο συντονισμός οργανώνεται αξιοποιώντας το υφιστάμενο μητρώο συμβούλων του Εθνικός Οργανισμός Πιστοποίησης Προσόντων και Επαγγελματικού Προσανατολισμού.
Δημιουργείται ηλεκτρονική εφαρμογή, προσβάσιμη μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης «gov.gr», που πληροί όλες τις προδιαγραφές προσβασιμότητας για άτομα με αναπηρία. Δικαίωμα πρόσβασης έχουν μαθητές της Γ΄ Γυμνασίου και της Α΄ τάξης Γενικού Λυκείου (ΓΕ.Λ.),Επαγγελματικού Λυκείου (ΕΠΑ.Λ.),Λυκείου Ειδικής Αγωγής και Εκπαίδευσης (Ε.Α.Ε.), Ενιαίου Ειδικού Επαγγελματικού Γυμνασίου-Λυκείου (ΕΝ.Ε.Ε.ΓΥ.Λ.). Ελληνόγλωσση εκπαίδευση - πρόβλεψη επιμισθίου και στο πέμπτο έτος Αναμορφώνεται το πλαίσιο για τη στελέχωση και τη λειτουργία της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης στο εξωτερικό.
Ενισχύεται η αξιοκρατία στην επιλογή των Συντονιστών Εκπαίδευσης, με νέο Συμβούλιο Επιλογής υπό προεδρία εκπροσώπου του ΑΣΕΠ και επικαιροποιημένα προσόντα, ενώ η θητεία τους γίνεται πενταετής με υποχρεωτική προετοιμασία πριν την ανάληψη καθηκόντων.
Παράλληλα βελτιώνονται οι ρυθμίσεις για τις αποσπάσεις εκπαιδευτικών στο εξωτερικό, ώστε να διασφαλίζεται μεγαλύτερη συνέχεια και αποτελεσματικότερη κάλυψη των αναγκών, με πρόβλεψη επιμισθίου και στο πέμπτο έτος.
Τέμπη
Παρατείνεται έως και το 2027 η ειδική μέριμνα για την εισαγωγή στην τριτοβάθμια εκπαίδευση (Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα και Ανώτατες Εκκλησιαστικές Ακαδημίες), η οποία είχε προβλεφθεί στο πλαίσιο των μέτρων στήριξης συγγενών, θυμάτων και πληγέντων του σιδηροδρομικού δυστυχήματος των Τεμπών της 28ης Φεβρουαρίου 2023.
Αποσπάσεις - Μετατάξεις
Το Υπουργείο εξορθολογίζει και θέτει σε πλαίσιο ορθής οργάνωσης τα ζητήματα αποσπάσεων και μετατάξεων προς τις υπηρεσίες του, ώστε αφενός οι διοικητικές ανάγκες της παιδείας να καλύπτονται επαρκώς και με συνέχεια από ανθρώπους με γνώση του αντικειμένου και αφετέρου, ως τελικό αποτέλεσμα, να περιοριστούν ουσιαστικά οι αποσπάσεις εκπαιδευτικών από τα σχολεία σε άλλες θέσεις, που αποτελεί καθαρή πολιτική προτεραιότητα. Θεσπίζεται πιο καθαρό και λειτουργικό πλαίσιο για τις αποσπάσεις και τις μετατάξεις εκπαιδευτικών, ΕΕΠ και ΕΒΠ προς τις υπηρεσίες και τους εποπτευόμενους φορείς του Υπουργείου, με τριετή διάρκεια, για την οποία απαιτείται ειδικά αιτιολογημένη απόφαση ως προς τις ανάγκες. Παράλληλα, δίνεται εφάπαξ δυνατότητα μετάταξης σε κενές οργανικές θέσεις για όσους είναι ήδη εκτός σχολείου από πέντε έτη και άνω. Λοιπές ρυθμίσεις
Στην τριτοβάθμια εκπαίδευση αναπροσαρμόζεται το πλαίσιο κατ' εξαίρεση μετεγγραφών και μετακινήσεων, με σαφέστερες προϋποθέσεις και διασφάλιση της ακαδημαϊκής ισορροπίας.
Στην αναγνώριση τίτλων ενισχύονται οι εγγυήσεις ποιότητας και τεκμηρίωσης στη λειτουργία του Διεπιστημονικός Οργανισμός Αναγνώρισης Τίτλων Ακαδημαϊκών και Πληροφόρησης (Δ.Ο.Α.Τ.Α.Π.), ώστε να περιοριστούν αστοχίες και καθυστερήσεις.
Στα ρυθμιζόμενα επαγγέλματα ενισχύεται ο έλεγχος αναλογικότητας και η υποχρέωση αιτιολόγησης μέτρων που περιορίζουν την πρόσβαση ή άσκηση επαγγέλματος, με στόχο τη θεσμική διαφάνεια και την τήρηση σαφών κανόνων.
ΑΠΕ-ΜΠΕ