Μέχρι τώρα, στην επιλογή ανάμεσα σε χειροκίνητο ή αυτόματο κιβώτιο ταχυτήτων στο αυτοκίνητο, τα κριτήρια σπάνια είχαν να κάνουν με την υγεία.
Ως βασικό πλεονέκτημα του χειροκίνητου κιβωτίου - σε αυτό δηλαδή που ο οδηγός πατά τον συμπλέκτη και επιλέγει την αλλαγή σχέσης π.χ. από δευτέρα σε τρίτη, από τρίτη σε Τετάρτη και τούμπαλιν - συνήθως αναφέρεται η αίσθηση μεγαλύτερου ελέγχου και η επακόλουθη οδηγική απόλαυση σε απαιτητικές διαδρομές.
Στον αντίποδα, υπέρ του αυτόματου κιβωτίου - αυτοκίνητα στα οποία το όχημα αλλάζει μόνο του ταχύτητες - βάραινε η άνεση και η οικονομία στην κατανάλωση.
Η υγεία κριτήριο επιλογής τύπου κιβωτίου στο αυτοκίνητο
Η μόνη περίπτωση που στο δίλημμα έμπαινε ο παράγοντας της υγείας αφορούσε ανθρώπους με κάποια αδυναμία στο αριστερό πόδι - για την Ελλάδα και τις περισσότερες χώρες όπου το τιμόνι είναι αριστερά - που καθιστούσε δύσκολη τη συχνή χρήση του συμπλέκτη. Κι όμως, μετά τη δημοσιοποίηση της μελέτης του Ιάπωνα Ριούτα Καβασίμα, η υγεία του εγκεφάλου μπαίνει στην εξίσωση.
Ο Καβασίμα είναι Ιάπωνας καθηγητής και ερευνητής, γνωστός για τη δημιουργία του «Brain Age», ενός βιντεοπαιχνιδιού λογικής και γρίφων για τη Nintendo.
Η πρόσφατη μελέτη στην οποίας ήταν επικεφαλής εμφανίζεται να αποδεικνύει ότι ο εγκέφαλος δεν λειτουργεί με τον ίδιο τρόπο κατά την οδήγηση σε όλα τα συστήματα μετάδοσης - δηλαδή χειροκίνητο ή αυτόματο κιβώτιο ταχυτήτων.
Οι Ιάπωνες επιστήμονες εξέτασαν τον εγκέφαλο των οδηγών
Η έρευνα, που διεξήχθη από την ομάδα του Καβασίμα στο Ινστιτούτο Ανάπτυξης, Γήρανσης και Καρκίνου του Πανεπιστημίου Τοχόκου, εξέτασε την εγκεφαλική δραστηριότητα κατά την οδήγηση αυτοκινήτων με χειροκίνητο και αυτόματο κιβώτιο ταχυτήτων.
Η επιστημονική ομάδα αξιοποίησε τη μέθοδο της νευροαπεικόνισης, της μεθόδου δηλαδή που επιτρέπει τη λήψη εικόνων του εγκεφάλου και του νευρικού συστήματος μέσω υπολογιστικών τεχνικών.
Η μελέτη του υλικού που συνέλλεξαν τους οδήγησε στο συμπέρασμα ότι οι ενέργειες που απαιτούνται για την οδήγηση ενός οχήματος με χειροκίνητο κιβώτιο ενεργοποιούν τον προμετωπιαίο φλοιό με τρόπους που η οδήγηση ενός αυτοκινήτου με αυτόματο κιβώτιο δεν το κάνει. Ο προμετωπιαίος φλοιός είναι το τμήμα του εγκεφάλου που διαχειρίζεται τη μνήμη, τη λήψη αποφάσεων και την προσοχή.
Τι προσφέρει το χειροκίνητο κιβώτιο στον εγκέφαλο
Σε αντίθεση με το αυτόματο κιβώτιο, το χειροκίνητο βελτιώνει τις γνωστικές λειτουργίες του εγκεφάλου, καθώς υποχρεώνει τον οδηγό να κρίνει και να επιλέξει τη βέλτιστη ταχύτητα ανάλογα με την κατάσταση.
Η μελέτη δίνει έμφαση στην εμπειρία πίσω από το τιμόνι, η οποία είναι καλύτερη στα οχήματα με χειροκίνητο κιβώτιο ταχυτήτων, καθώς δίνει στον οδηγό τη δυνατότητα να επιλέγει ο ίδιος την ταχύτητα και να διατηρεί το σώμα του ενεργό. Παρόλο που η αλλαγή ταχυτήτων και η χρήση του συμπλέκτη μπορεί να είναι ενοχλητική σε περιόδους πυκνής κυκλοφορίας, πρόκειται για μια δραστηριότητα που απαιτεί τη χρήση τόσο του εγκεφάλου όσο και των νεύρων του σώματος. Με άλλα λόγια, συμβάλλει στην πρόληψη της άνοιας.
«Πρέπει να εκτιμήσεις την κατάσταση και στη συνέχεια να επιλέξεις τη βέλτιστη ταχύτητα ανάλογα με την κατάσταση, και αυτό ασκεί μεγαλύτερη πίεση στις γνωστικές λειτουργίες του εγκεφάλου σε σύγκριση με την οδήγηση ενός αυτοκινήτου με αυτόματο κιβώτιο ταχυτήτων», είπε ο Καβασίμα σε δήλωση που παραθέτει η ιαπωνική ιστοσελίδα ειδήσεων Best Car Web.
Είναι σαν να λέμε πως η οδήγηση αυτοκινήτου με χειροκίνητο κιβώτιο ταχυτήτων προσφέρει στον εγκέφαλο μια μικρή άσκηση. Ο Καβασίμα αναφέρει ότι αυτό έχει «σημαντική επίδραση στη διατήρηση της ψυχικής υγείας και των γνωστικών λειτουργιών».