Λίγα πράγματα χτίζουν σχέσεις εμπιστοσύνης όσο το να απαντήσεις σε ένα «μάλλον δεν θυμάσαι το όνομά μου» με ένα σίγουρο «φυσικά και το θυμάμαι».
- Η απομνημόνευση ονομάτων αποτελεί βασικό στοιχείο γοητείας και πειθούς, καθώς κάνει τους ανθρώπους να αισθάνονται σημαντικοί. Ο Dale Carnegie τόνιζε πως το όνομα ενός ατόμου είναι ο πιο γλυκός ήχος, ενισχύοντας τις διαπροσωπικές σχέσεις.
- Το πρώτο βήμα είναι η ενεργητική ακρόαση κατά τις συστάσεις, αποφεύγοντας τον «κοινωνικό ναρκισσισμό». Ακολουθεί η άμεση και συχνή επανάληψη του ονόματος κατά τη διάρκεια της συζήτησης για την ενίσχυση της μνήμης.
- Για καλύτερη απομνημόνευση, προτείνονται δημιουργικές τεχνικές, όπως η νοερή σύνδεση του ονόματος με μια εικόνα ή ένα χαρακτηριστικό του προσώπου. Η καταγραφή ονομάτων σε σημειωματάριο βοηθά επίσης τους επαγγελματίες σε συχνές γνωριμίες.
- Όταν η μνήμη αποτυγχάνει, η άμεση και ευγενική ερώτηση είναι η καλύτερη λύση. Εναλλακτικά, διακριτικές τακτικές, όπως το να προσφέρετε το δικό σας όνομα ή να ζητήσετε το επώνυμο, μπορούν να αποκαλύψουν το όνομα.
Βρίσκεστε σε ένα επαγγελματικό συνέδριο, συζητάτε με έναν συνάδελφο, όταν πλησιάζει ένας άντρας διευθυντής κάποιου σημαντικού τμήματος, κάποιος που ξέρετε ότι έχετε ξανασυναντήσει. «Γεια σου, Κώστα» λέει, σφίγγοντάς σας το χέρι, και περιμένει να τον συστήσετε στον συνάδελφό σας. Το μόνο πρόβλημα; Δεν μπορείτε με τίποτα να θυμηθείτε το όνομά του. Ακολουθεί αμηχανία. Και μια πιθανή επαγγελματική συνεργασία εξανεμίζεται.
Όλοι θέλουν να νιώθουν ξεχωριστοί
Το «κλειδί» για να γίνει κανείς ένας γοητευτικός άνθρωπος είναι να κάνει τους άλλους να νιώθουν σημαντικοί. Και δεν υπάρχει καλύτερος τρόπος να κάνεις κάποιον να νιώσει σημαντικός από το να θυμάσαι το όνομά του. Το να θυμάσαι το όνομα κάποιου τού λέει πως έκανε αρκετά ισχυρή εντύπωση ώστε να αξίζει τη μνήμη σου - κι όλοι θέλουν να νιώθουν ξεχωριστοί. Λίγα πράγματα χτίζουν τόσο εύκολα σχέσεις εμπιστοσύνης όσο το να απαντήσεις σε ένα «μάλλον δεν θυμάσαι το όνομά μου» με ένα σίγουρο «φυσικά και το θυμάμαι».
Το να λες το όνομα κάποιου είναι, εξάλλου, ένα ισχυρό εργαλείο πειθούς - κάνει τους ανθρώπους να νιώθουν άνετα.
Ο θρυλικός συγγραφέας επιτυχίας Ντέιλ Κάρνεγκι είχε πει κάποτε πως «το όνομα ενός ανθρώπου είναι γι' αυτόν ο πιο γλυκός και σημαντικός ήχος σε κάθε γλώσσα».
Το πρόβλημα είναι πως, όπως συμβαίνει σε πολλούς, η μνήμη ονομάτων δεν είναι το δυνατό σημείο όλων μας. Έρευνες δείχνουν σταθερά πως οι άνθρωποι είναι πολύ καλύτεροι στο να αναγνωρίζουν πρόσωπα παρά στο να θυμούνται ονόματα. Ο εγκέφαλός μας θυμάται εύκολα ένα πρόσωπο, αλλά δυσκολεύεται να το «κολλήσει» με τη λέξη που το συνοδεύει.
Το πρώτο βήμα, σύμφωνα με ειδικούς στη συμπεριφορά, είναι η δέσμευση να ακούμε πραγματικά.
Οι περισσότεροι από εμάς είμαστε κακοί ακροατές: σε κοινωνικές περιστάσεις, πέφτουμε θύματα του λεγόμενου «κοινωνικού ναρκισσισμού» και περιμένουμε τη στιγμή να παρέμβουμε με τη δική μας άποψη. Αν, τη στιγμή που κάποιος συστήνεται, σκέφτεστε ήδη τι θα πείτε εσείς, το όνομά του θα μπει από το ένα αυτί και θα βγει από το άλλο. Πριν μπείτε σε οποιαδήποτε κοινωνική περίσταση όπου θα γνωρίσετε νέους ανθρώπους, δεσμευτείτε να είστε όσο πιο προσεκτικοί γίνεται κατά τις συστάσεις.
Δεύτερο μυστικό: επαναλάβετε το όνομα νωρίς, και συχνά. Μόλις το μάθετε, πείτε το αμέσως: «Γεια σου, Νίκη, χαίρομαι που σε γνωρίζω». Στη συνέχεια, χρησιμοποιήστε το όνομα όσο πιο φυσικά γίνεται μέσα στη συζήτηση -«Από πού είσαι, Νίκη;», «Πώς γνωρίστηκες με τη νύφη, Νίκη;»-, χωρίς όμως να το παρακάνετε και μοιάζετε με πωλητή αυτοκινήτων. Τέλος, κλείστε τη συνομιλία, επαναλαμβάνοντας το όνομα μια τελευταία φορά: «Χάρηκα πολύ, Νίκη. Ελπίζω να μείνουμε σε επαφή». Η τεχνική αυτή όχι μόνο βοηθά τη μνήμη σας, αλλά σας κάνει και να φαίνεστε πιο γοητευτικοί - γιατί, όπως είπαμε, οι άνθρωποι λατρεύουν να ακούν το όνομά τους.
Αν το όνομα είναι ασυνήθιστο, ζητήστε από το άτομο να το συλλαβίσει - η ίδια η πράξη βοηθά τη μνήμη. Αν έχει κοινή ονομασία αλλά διαφορετική ορθογραφία, ρωτήστε ποια εκδοχή χρησιμοποιεί. Μια ακόμη τεχνική είναι να «γράψετε» νοερά το όνομα με μεγάλα γράμματα στο μέτωπο του ατόμου και να κρατήσετε αυτή την εικόνα στο μυαλό σας όσο διαρκεί η συνάντηση.
Πιο δημιουργική μέθοδος είναι να συνδέσετε το όνομα με μια εύκολα απομνημονεύσιμη εικόνα. Αν κάποιος λέγεται π.χ. Θέμης Λεοντής, μπορείτε να φανταστείτε ένα λιοντάρι να κρατά μια θεμέλια πέτρα. Στη συνέχεια, συνδέστε αυτή την εικόνα με ένα χαρακτηριστικό γνώρισμα του προσώπου του - αν έχει, ας πούμε, πυκνά φρύδια, φανταστείτε ένα λιοντάρι με τεράστια φρύδια. Όσο πιο παράξενος και προσωπικός είναι ο συνειρμός, τόσο πιο εύκολα θα «κολλήσει».
Αν η δουλειά σας απαιτεί συχνές νέες γνωριμίες -πωλήσεις, δημόσιες σχέσεις, δικτύωση- κρατήστε ένα σημειωματάριο ή χρησιμοποιήστε την εφαρμογή σημειώσεων στο κινητό σας: καταγράψτε το όνομα, μαζί με λίγα στοιχεία για το ποιος είναι και τι κάνει, και ανατρέξτε σε αυτές πριν από μια επόμενη συνάντηση. Και, όπως με κάθε δεξιότητα, η εξάσκηση είναι απαραίτητη - αναζητήστε ευκαιρίες να μάθετε νέα ονόματα και εφαρμόστε τις τεχνικές όσο πιο συχνά γίνεται.
Όσο κι αν προσπαθήσετε, όμως, κάποια στιγμή θα ξεχάσετε ένα όνομα. Τότε, το πιο απλό είναι να πείτε ευγενικά: «Συγγνώμη, μου διέφυγε το όνομά σου - πες μου το ξανά». Καλύτερα να το ρωτήσετε αμέσως μόλις το συνειδητοποιήσετε, παρά να περάσει περισσότερος χρόνος - όσο περισσότερο περνάει, τόσο πιο προσβεβλημένος θα νιώσει ο άλλος.
Αν δεν θέλετε να ρωτήσετε απευθείας, υπάρχουν πιο διακριτικοί τρόποι. Όταν αποχαιρετάτε κάποιον, ζητήστε την κάρτα του - έτσι θα έχετε το όνομά του χωρίς να χρειαστεί να ρωτήσετε ξανά. Αν συναντήσετε κάποιον που ξέρετε ότι έχετε ξαναγνωρίσει αλλά δεν θυμάστε το όνομά του, μην μαντέψετε - το να πείτε λάθος όνομα προσβάλλει περισσότερο από το να ζητήσετε να σας το θυμίσουν.
Ένα κόλπο που δουλεύει συχνά: ρωτήστε «Συγγνώμη, πώς ήταν το όνομά σου;» - το άτομο συνήθως θα απαντήσει με το μικρό του όνομα - και τότε πείτε με ένα χαμόγελο: «Α, όχι, εννοούσα το επώνυμό σου». Οι άνθρωποι συγχωρούν πιο εύκολα κάποιον που ξέχασε το επώνυμό τους παρά το μικρό όνομα, οπότε με αυτή την τεχνική παίρνετε και τα δύο, χωρίς να φανερώσετε ότι είχατε ξεχάσει τίποτα.
Μια πιο απλή, ειλικρινής προσέγγιση είναι να πλησιάσετε, να τεντώσετε το χέρι και να πείτε απλώς το δικό σας όνομα: «Γιώργος. Γνωριστήκαμε στη χριστουγεννιάτικη γιορτή πέρυσι». Το άτομο απέναντί σας θα σας απαντήσει πιθανότατα με το δικό του όνομα - και είναι πολύ πιθανό να είχε ξεχάσει κι εκείνο το δικό σας.
Τέλος, αν κάποιος σας πλησιάσει ενώ βρίσκεστε με έναν φίλο και περιμένει να τον συστήσετε, αλλά δεν θυμάστε το όνομά του, δοκιμάστε το εξής: «Γνωρίζεις τον φίλο μου, τον Μιχάλη;». Το άτομο, ελπίζοντας πως έτσι θα ολοκληρωθεί η σύσταση, συνήθως θα απαντήσει λέγοντας το δικό του όνομα στον φίλο σας.