Το ισλανδικό InnSæi είναι ένας τρόπος να περιγράψεις το εσωτερικό τοπίο που όλοι κουβαλάμε και να το καλλιεργήσεις ώστε να λειτουργεί ως εργαλείο καθαρότητας, εστίασης και ανθεκτικότητας μέσα στη ρευστότητα της ζωής.
Σε περιόδους αβεβαιότητας, όταν οι ειδήσεις, οι υποχρεώσεις και η ψηφιακή φασαρία σπρώχνουν το νευρικό μας σύστημα σε μόνιμη επιφυλακή, η λέξη «διαίσθηση» ακούγεται είτε σαν ρομαντική πολυτέλεια είτε σαν επικίνδυνη συντόμευση. Η Hrund Gunnsteinsdóttir προτείνει κάτι διαφορετικό: μια πρακτική γλώσσα για να ξαναβρούμε την εσωτερική μας πυξίδα, όχι ως αντίπαλο της σκέψης αλλά ως συμπλήρωμά της.
Το ισλανδικό InnSæi (προφέρεται περίπου «ιν-σι-άι») δεν είναι απλώς ένας όρος ευεξίας. Είναι ένας τρόπος να περιγράψεις το εσωτερικό τοπίο που όλοι κουβαλάμε — σύνθετο, συχνά ακατανόητο, αλλά διαρκώς ενεργό — και να το καλλιεργήσεις ώστε να λειτουργεί ως εργαλείο καθαρότητας, εστίασης και ανθεκτικότητας μέσα στη ρευστότητα της ζωής.
Η γοητεία του InnSæi ξεκινά από την ίδια τη λέξη
Η γοητεία του InnSæi ξεκινά από την ίδια τη λέξη. Προκύπτει από το «Inn», που σημαίνει «μέσα» ή «προς τα μέσα», και το «Sæi», που συνδέεται με το «βλέπω», ενώ ηχητικά θυμίζει και τη λέξη για τη «θάλασσα». Από αυτή τη μικρή αλχημεία, η έννοια αποκτά τρεις παράλληλες σημασίες: «η θάλασσα μέσα μας», «το να βλέπεις προς τα μέσα» και «το να βλέπεις από μέσα προς τα έξω». Η πρώτη μιλά για το ασυνείδητο: ένα ρεύμα φαντασίας, αισθήσεων, συνειρμών και αναδυόμενων ιδεών που κινείται πολύ πιο γρήγορα από τον εστιασμένο, αναλυτικό νου. Η δεύτερη αφορά την αυτοπαρατήρηση: τη δυνατότητα να αναγνωρίζεις τι είναι διαίσθηση και τι είναι προκατάληψη, φόβος, ευσεβής πόθος ή παλιό σενάριο. Η τρίτη σημασία περιγράφει κάτι πιο απαιτητικό: μια εσωτερική πυξίδα αρκετά σταθερή ώστε να χαράζεις πορεία μέσα σε ένα περιβάλλον που αλλάζει συνεχώς, σαν ωκεανός.
Η συγγραφέας δεν μιλά θεωρητικά. Περιγράφει μια προσωπική κατάρρευση γύρω στα 27-28 της χρόνια ως το σημείο καμπής που την ανάγκασε να στραφεί «προς τα μέσα» — όταν το έξω έπαψε να προσφέρει βεβαιότητα. Στην αυγή του 21ου αιώνα, βρέθηκε να εργάζεται για τα Ηνωμένα Έθνη στο μεταπολεμικό Kόσοβο, διαχειριζόμενη μια μικρή υπηρεσία σε ένα περιβάλλον που, όπως το περιγράφει, έμοιαζε με «ανοιχτή πληγή».
Με την ορμή του ανθρώπου που πιστεύει πως το καθήκον προηγείται του εαυτού, έβαλε σε δεύτερη μοίρα την υγεία και τα όριά της. Το 2002, σε επαγγελματικό ταξίδι από το Κόσοβο προς το Kαζακστάν, ένιωσε έντονο πόνο και αιμορραγία, το αντιμετώπισε με παυσίπονα και συνέχισε να δουλεύει. Χρόνια αργότερα συνειδητοποίησε ότι είχε υποστεί αποβολή — και αντί να λειτουργήσει ως καμπανάκι, το γεγονός απλώς βάθυνε την αποσύνδεσή της από σώμα και συναίσθημα.
Αργότερα, ενώ βρισκόταν στην Γενεύη με μια σχεδόν «εγγυημένη» καριέρα, ένιωσε να τη συνθλίβουν η γραφειοκρατία και η ιεραρχία. Η αίσθηση σκοπού αποδυναμώθηκε, και γεννήθηκε η εντύπωση πως υπηρετούσαν περισσότερο το σύστημα παρά τους ανθρώπους και τον πλανήτη. Ταυτόχρονα, δυσκολίες στην προσωπική ζωή και συσσωρευμένη κόπωση άρχισαν να γράφουν πάνω στο σώμα.
Μέσα σε μια ταραγμένη, άυπνη περίοδο, κοντά στη θάλασσα της Iσλανδίας, ήρθε μια σπάνια στιγμή καθαρότητας: «θέλω μια άλλη ζωή». Η απόφαση να φύγει από την ασφάλεια ήταν και το ξεκίνημα μιας μακράς φάσης αβεβαιότητας, αποκατάστασης και επανασύνδεσης με το InnSæi — με άλλα λόγια, η διαδρομή από το «έξω» στο «μέσα» ως πρακτική επιβίωσης.
Τα βήματα της τεχνικής
Το ενδιαφέρον είναι ότι η προσέγγιση δεν καταλήγει σε μυστικισμό. Αντίθετα, οργανώνεται σε ασκήσεις που επιχειρούν να κάνουν τη διαίσθηση λιγότερο θολή. Πρώτο βήμα: σύνδεση με το σώμα και ειδικά με το «έντερο», εκεί όπου συχνά καταγράφονται οι σωματικοί δείκτες μιας κατάστασης πριν καν προλάβουμε να τη σκεφτούμε. Η ιδέα δεν είναι ότι κάθε σφίξιμο είναι αλήθεια, αλλά ότι το σώμα μεταφέρει πληροφορία.
Ένας κόμπος στο στομάχι μπορεί να σημαίνει ότι αναβάλλεις κάτι που χρειάζεται να γίνει, ή ότι πας να παραβείς αξίες σου. Η διάκριση απαιτεί εξάσκηση, κι αυτή η εξάσκηση ξεκινά με αργές αναπνοές, παρατήρηση και στοχευμένες ερωτήσεις προς τον εαυτό: «Πώς είμαι;», «Είναι σωστή αυτή η απόφαση τώρα;», «Φοβάμαι κάτι συγκεκριμένο;». Μετά, μια σύντομη άσκηση αναπνοής/σύσπασης της κοιλιάς και, κυρίως, καταγραφή: τι αναδύθηκε όταν το σώμα πήρε τον λόγο.
Δεύτερο βήμα: καθημερινή καταγραφή για «καθαρότητα νου». Για 5–15 λεπτά, χωρίς λογοκρισία και χωρίς κριτική, σαν ροή συνείδησης. Ο στόχος είναι να «αποθηκεύσεις» στο χαρτί μέρος του θορύβου που αλλιώς γυρίζει στον εγκέφαλο και καταλαμβάνει χώρο. Μέσα από αυτή τη διαδικασία, αρχίζεις να βλέπεις επαναλήψεις, εσωτερικούς επικριτές, δανεισμένες φωνές και παλιά σενάρια που προβλέπουν το μέλλον με βάση ξεπερασμένα μοντέλα. Εκεί, η διάκριση γίνεται πιο καθαρή: τι είναι πραγματική διαίσθηση και τι είναι απλώς ένας γνώριμος φόβος που επιστρέφει.
Τρίτο βήμα: «ημερολόγιο προσοχής». Η πρόταση είναι σχεδόν κλινική: «πρόσεχε τι προσέχεις». Κατέγραψε μέσα στη μέρα ό,τι τραβά την προσοχή σου — μια φράση, μια εικόνα, την «ενέργεια» ενός ανθρώπου στο ταμείο, μια αντίδραση στο σώμα. Σκοπός δεν είναι η αξιολόγηση επί τόπου, αλλά η χαρτογράφηση των ερεθισμάτων που αφήνεις να σε διαμορφώνουν, κυρίως ασυνείδητα.
Στο τέλος της εβδομάδας, διάλεξε τυχαία δέκα λέξεις/φράσεις από τις σημειώσεις και άφησε να «μιλήσουν» χωρίς να τις στριμώξεις σε λογική εξήγηση. Η μεθοδολογία εδώ είναι να επιτρέπεις σε μοτίβα να αναδυθούν — και αυτή η αναδυόμενη σύνδεση είναι ένα από τα πιο χειροπιαστά σημεία όπου η διαίσθηση μπορεί να συνεργαστεί με την ανάλυση.
Τέταρτο βήμα: καλλιέργεια κατάστασης ροής. Μία ώρα ιδιωτικού χρόνου, ένας στόχος που σε νοιάζει, ένα έργο στην «άκρη» των δυνατοτήτων σου, ώστε να απαιτεί πλήρη προσοχή. Το νόημα είναι να εκπαιδεύσεις τον νου να μη διακόπτει, να μην παρεμβάλλεται με αυτοϋπονόμευση, και να επιτρέψεις στις ιδέες να τρέξουν χωρίς τον εσωτερικό εισαγγελέα. Μετά, αναστοχασμός: έχασες την αίσθηση του χρόνου; βυθίστηκες; τι θα άλλαζες; Για την Gunnsteinsdóttir, αυτή η πρακτική ήταν τρόπος να συνδέσει όραμα και πράξη — να μετατρέψει το «αισθάνομαι» σε κατεύθυνση.
Το InnSæi, όπως παρουσιάζεται, δεν υπόσχεται βεβαιότητα. Προτείνει, όμως, μια πειθαρχία επανασύνδεσης: με το σώμα, με την αυτοπαρατήρηση, με την προσοχή και με τη δημιουργική ροή. Σε μια εποχή όπου η προσοχή είναι το πιο εμπορεύσιμο αγαθό και η αβεβαιότητα ο μόνιμος καιρός, το να μάθεις να «βλέπεις μέσα» μπορεί να μην εξαφανίζει τα κύματα — αλλά μπορεί να σε βοηθήσει να μην πνίγεσαι σε αυτά.