Καθώς οι θερμοκρασίες πέφτουν, πολλοί παρατηρούν ότι δυσκολεύονται περισσότερο να αντέξουν το κρύο σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια.
Σύμφωνα με τους ειδικούς, η αυξημένη ευαισθησία στις χαμηλές θερμοκρασίες συνδέεται με φυσιολογικές αλλαγές που συμβαίνουν στον οργανισμό καθώς μεγαλώνουμε.
Ο γιατρός Jean-Marc Sène, μιλώντας στην εκπομπή «Bonjour! La Matinale» του γαλλικού τηλεοπτικού δικτύου TF1, εξήγησε γιατί μετά την ηλικία των 40 ετών μπορεί να αισθανόμαστε το κρύο πιο έντονα και ποιοι παράγοντες επηρεάζουν την ικανότητα του σώματος να διατηρεί τη θερμοκρασία του.
Όπως επισημαίνει, πρόκειται για μια φυσική διαδικασία που σχετίζεται με τις αλλαγές στον μεταβολισμό, τη μυϊκή μάζα και τον μηχανισμό θερμορύθμισης του οργανισμού.
«Γνωρίζουμε ότι με την πάροδο του χρόνου και την αύξηση της ηλικίας, ο μεταβολισμός μας, δηλαδή το εσωτερικό σύστημα θέρμανσης του οργανισμού, επιβραδύνεται», αναφέρει χαρακτηριστικά.
Αυτό σημαίνει ότι το σώμα παράγει λιγότερη θερμότητα, με αποτέλεσμα να δυσκολεύεται περισσότερο να ανταποκριθεί στις χαμηλές θερμοκρασίες.
Ένας ακόμη σημαντικός παράγοντας είναι η σταδιακή απώλεια μυϊκής μάζας, γνωστή ως σαρκοπενία. Καθώς μεγαλώνουμε, οι μύες μειώνονται και μαζί τους περιορίζεται η δυνατότητα του οργανισμού να παράγει θερμότητα.
Ο τρίτος παράγοντας σχετίζεται με τον υποθάλαμο, την περιοχή του εγκεφάλου που λειτουργεί ως εσωτερικός θερμοστάτης του σώματος. Σύμφωνα με τον γιατρό, ο μηχανισμός αυτός, που είναι υπεύθυνος για την ανίχνευση των μεταβολών της θερμοκρασίας και την προσαρμογή του οργανισμού στο κρύο, γίνεται σταδιακά λιγότερο αποτελεσματικός.
Γιατί τα παιδιά και οι μεγαλύτεροι σε ηλικία επηρεάζονται περισσότερο από το κρύο
Οι αλλαγές αυτές εξηγούν γιατί η αίσθηση του κρύου μπορεί να γίνεται εντονότερη με την πάροδο των χρόνων. Ωστόσο, η δυσκολία στη ρύθμιση της θερμοκρασίας δεν αφορά αποκλειστικά τους μεγαλύτερους σε ηλικία.
Σύμφωνα με τον Jean-Marc Sène, παρόμοια κατάσταση παρατηρείται και στα μικρά παιδιά, καθώς ο μηχανισμός θερμορύθμισης του οργανισμού τους δεν έχει ακόμη αναπτυχθεί πλήρως.
Δεν είναι ασυνήθιστο, για παράδειγμα, να βλέπουμε παιδιά να κυκλοφορούν με ελαφριά ρούχα τον χειμώνα ή να μπαίνουν σε πολύ κρύο νερό, χωρίς να αντιλαμβάνονται πόσο χαμηλή είναι η θερμοκρασία. Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει ότι προστατεύονται καλύτερα από το κρύο. Αντίθετα, μπορούν να χάσουν θερμότητα ταχύτερα από τους ενήλικες.
Ο γιατρός τονίζει ότι οι γονείς δεν πρέπει να αξιολογούν την αντοχή των παιδιών στο κρύο με βάση τη δική τους αίσθηση της θερμοκρασίας.
Η θερμορύθμιση λειτουργεί αποτελεσματικότερα κατά την ενήλικη ζωή, ενώ με την αύξηση της ηλικίας αρχίζουν να εμφανίζονται σταδιακές μεταβολές. Εκτός από τη μείωση της μυϊκής μάζας, το δέρμα γίνεται λεπτότερο και η κυκλοφορία του αίματος μπορεί να επιβραδύνεται, επηρεάζοντας την ικανότητα του οργανισμού να διατηρείται ζεστός.
Τι μπορούμε να κάνουμε για να αντιμετωπίσουμε το κρύο
Για όσους δυσκολεύονται να ζεσταθούν, η λύση δεν είναι να παραμένουν συνεχώς δίπλα στο καλοριφέρ. Αντίθετα, ο Jean-Marc Sène συνιστά τη σωματική δραστηριότητα, καθώς η κίνηση ενεργοποιεί την κυκλοφορία του αίματος και βοηθά στην παραγωγή θερμότητας.
«Λίγα λεπτά κίνησης την ημέρα είναι αρκετά: πηγαίνετε μια βόλτα, ανεβείτε τις σκάλες ή κάντε μερικές ασκήσεις», συμβουλεύει ο γιατρός.
Η τακτική άσκηση συμβάλλει επίσης στη διατήρηση και την ενδυνάμωση των μυών, οι οποίοι παίζουν καθοριστικό ρόλο στη θερμορύθμιση του οργανισμού.
Εξίσου σημαντική είναι και η διατροφή. Ο γιατρός προτείνει την κατανάλωση τροφών που υποστηρίζουν τη θερμογένεση, δηλαδή τη διαδικασία παραγωγής θερμότητας από το σώμα.
Στο καθημερινό διαιτολόγιο μπορούν να περιλαμβάνονται τροφές πλούσιες σε πρωτεΐνες, όπως το κρέας, τα ψάρια και τα αυγά, καθώς και πηγές υγιεινών λιπαρών, όπως το αβοκάντο και οι ξηροί καρποί. Οι φακές αποτελούν επίσης μια θρεπτική επιλογή, προσφέροντας κυρίως φυτικές πρωτεΐνες και φυτικές ίνες.
Η επαρκής ενυδάτωση είναι απαραίτητη, ενώ τα ζεστά ροφήματα μπορούν να προσφέρουν μια ευχάριστη αίσθηση ζεστασιάς. Παράλληλα, μπαχαρικά όπως το τσίλι, το τζίντζερ και η κανέλα μπορούν να ενισχύσουν προσωρινά την αίσθηση θερμότητας.
Ο σωστός τρόπος ντυσίματος και η ιδανική θερμοκρασία στο σπίτι
Εκτός από την άσκηση και τη διατροφή, σημαντικό ρόλο στην προστασία από το κρύο παίζει και η κατάλληλη ένδυση.
Ο Jean-Marc Sène προτείνει το ντύσιμο σε στρώσεις, ώστε το σώμα να διατηρεί τη θερμότητά του και να προστατεύεται από τις εξωτερικές συνθήκες.
Το πρώτο στρώμα ρούχων πρέπει να απομακρύνει την υγρασία από το δέρμα, το δεύτερο να συγκρατεί τη θερμότητα και το τρίτο να προσφέρει προστασία από τον άνεμο και το κρύο.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται και στην προστασία των άκρων, με τη χρήση σκούφου, γαντιών και κατάλληλων υποδημάτων. Το κεφάλι αποτελεί επίσης σημείο απώλειας θερμότητας, ιδιαίτερα όταν παραμένει ακάλυπτο.
Όσον αφορά το σπίτι, ο γιατρός συνιστά απλές παρεμβάσεις που μπορούν να βοηθήσουν στη διατήρηση μιας ευχάριστης θερμοκρασίας. Η τοποθέτηση χαλιών και χοντρών κουρτινών, καθώς και η χρήση μονωτικών ταινιών σε πόρτες και παράθυρα, μπορούν να περιορίσουν την είσοδο κρύου αέρα και τις απώλειες θερμότητας.
Τέλος, ιδιαίτερη σημασία έχει η σωστή ρύθμιση της θέρμανσης. Σύμφωνα με τον Jean-Marc Sène, η θερμοκρασία στους κύριους χώρους του σπιτιού μπορεί να διατηρείται γύρω στους 19 βαθμούς Κελσίου, ενώ για την κρεβατοκάμαρα προτείνει περίπου 17 βαθμούς, καθώς ένα ελαφρώς πιο δροσερό περιβάλλον μπορεί να ευνοήσει τον ύπνο.
Οι θερμοκρασίες αυτές αποτελούν γενικές συστάσεις και χρειάζονται προσαρμογή στις ανάγκες κάθε ατόμου, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για παιδιά, ηλικιωμένους ή ανθρώπους με προβλήματα υγείας.