Δεν πονάει, δεν προειδοποιεί απαραίτητα και συχνά δεν δίνει κανένα εμφανές σύμπτωμα. Ο σακχαρώδης διαβήτης μπορεί να εξελίσσεται για χρόνια χωρίς να γίνει αντιληπτός, προκαλώντας σταδιακά βλάβες σε ζωτικά όργανα.
Δεν είναι τυχαίο ότι χαρακτηρίζεται ως μία από τις μεγαλύτερες σύγχρονες απειλές για τη δημόσια υγεία.
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Διαβήτη, στις 14 Νοεμβρίου, η Σταυρούλα (Λίνα) Πάσχου, αναπληρώτρια καθηγήτρια Ενδοκρινολογίας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών και υπεύθυνη του Διαβητολογικού Κέντρου του νοσοκομείου του ΕΣΥ της Αθήνας “Αλεξάνδρα” επισημαίνει ότι «η έγκαιρη αναγνώριση της νόσου και η πρόληψη αποτελούν τα σημαντικότερα όπλα απέναντι σε μια πάθηση που αφορά εκατοντάδες εκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως. Ο διαβήτης δεν αφορά μόνο τους υπέρβαρους, τους ηλικιωμένους ή όσους έχουν οικογενειακό ιστορικό. Μπορεί να εμφανιστεί σε οποιαδήποτε ηλικία, ακόμη και σε ανθρώπους με φυσιολογικό σωματικό βάρος και χωρίς εμφανείς παράγοντες κινδύνου. Ο διαβήτης τύπου 2, η συχνότερη μορφή της νόσου, συνδέεται με γενετικούς, μεταβολικούς και περιβαλλοντικούς παράγοντες, ενώ η καθιστική ζωή, η ανθυγιεινή διατροφή και η παχυσαρκία αυξάνουν σημαντικά την πιθανότητα εμφάνισής του».
Πέντε προειδοποιητικά σημάδια που δεν πρέπει να αγνοούμε
Η αυξημένη δίψα, η συχνή ούρηση, η ανεξήγητη κόπωση, η θολή όραση και η ανεξήγητη απώλεια βάρους μπορεί να αποτελούν ενδείξεις διαβήτη. Ωστόσο, πολλοί άνθρωποι, ιδιαίτερα με διαβήτη τύπου 2, δεν εμφανίζουν κανένα από αυτά τα συμπτώματα στα αρχικά στάδια. Γι’ αυτό ο προληπτικός εργαστηριακός έλεγχος έχει καθοριστική σημασία, ιδιαίτερα σε άτομα με αυξημένο κίνδυνο.
Ο διαβήτης δεν είναι μόνο «υψηλό σάκχαρο»
«Η νόσος επηρεάζει πολύ περισσότερα από τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα», εξηγεί η Σταυρούλα (Λίνα) Πάσχου, η οποία συμπληρώνει:
«Μπορεί να προσβάλει την καρδιά και τα αγγεία, τους νεφρούς, τα μάτια και το νευρικό σύστημα. Τα άτομα με διαβήτη έχουν αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρδιαγγειακών νοσημάτων, χρόνιας νεφρικής νόσου, διαβητικής αμφιβληστροειδοπάθειας και νευροπάθειας. Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι ορισμένες επιπλοκές μπορεί να έχουν ήδη αρχίσει να αναπτύσσονται κατά τη στιγμή της διάγνωσης. Αυτό καθιστά αναγκαία όχι μόνο την έγκαιρη ανίχνευση του διαβήτη, αλλά και τον τακτικό έλεγχο για πιθανές επιπλοκές».
Μπορούμε να προλάβουμε τον διαβήτη;
Η απάντηση είναι σε πολλές περιπτώσεις ναι. Ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2 μπορεί συχνά να προληφθεί ή να καθυστερήσει σημαντικά, ιδιαίτερα σε άτομα με προδιαβήτη. Η απώλεια ακόμη και ενός μέτριου ποσοστού σωματικού βάρους, η τακτική σωματική δραστηριότητα, η ισορροπημένη διατροφή, ο επαρκής ύπνος και η αποφυγή της καθιστικής ζωής μπορούν να μειώσουν ουσιαστικά τον κίνδυνο.
Ο προδιαβήτης, δηλαδή τα επίπεδα γλυκόζης υψηλότερα από τα φυσιολογικά αλλά όχι αρκετά υψηλά ώστε να τεθεί διάγνωση διαβήτη, αποτελεί ένα σημαντικό προειδοποιητικό στάδιο. Η αναγνώρισή του προσφέρει ένα πολύτιμο χρονικό παράθυρο για παρέμβαση.
Η εξατομικευμένη αντιμετώπιση είναι το μέλλον
«Δεν πρέπει να περιμένουμε να εμφανιστούν συμπτώματα ή επιπλοκές για να ελέγξουμε το σάκχαρό μας. Ο διαβήτης τύπου 2 μπορεί να παραμένει αδιάγνωστος για μεγάλο χρονικό διάστημα, ενώ οι βλάβες σε όργανα και αγγεία να εξελίσσονται σιωπηλά. Η πρόληψη και η έγκαιρη διάγνωση μπορούν πραγματικά να αλλάξουν την πορεία της νόσου. Σήμερα, μάλιστα, διαθέτουμε πολύ περισσότερες θεραπευτικές επιλογές από ποτέ, με δυνατότητα εξατομίκευσης της αγωγής ανάλογα με τα χαρακτηριστικά και τις ανάγκες κάθε ασθενούς», καταλήγει η Σταυρούλα (Λίνα) Πάσχου.