Μια νέα θεωρία προτείνει ότι το Στόουνχεντζ ίσως ήταν ο πρώτος αθλητικός χώρος της Βρετανίας, φιλοξενώντας αθλητικούς αγώνες της Λίθινης Εποχής, παρόμοιους με τους αρχαίους Ολυμπιακούς.
Ο Γουίν Σκατ, ο οποίος είναι υπεύθυνος για το Στόουνχεντζ εκ μέρους του English Heritage, πιστεύει ότι οι μεγάλες προϊστορικές συγκεντρώσεις που έλαβαν χώρα στην τοποθεσία πριν από περίπου 4.500 χρόνια δεν ήταν καθαρά θρησκευτικές ή τελετουργικές εκδηλώσεις, αλλά περιλάμβαναν επίσης αγώνες ταχύτητας, δύναμης και ικανοτήτων.
Η νέα η θεωρία για το Στόουνχεντζ
Ο Σκατ συγκρίνει τις διοργανώσεις με τους Πανελλήνιους Αγώνες της αρχαίας Ελλάδας που περιλάμβαναν δρόμους, ρίψη ακοντίου και πάλη. Υποστηρίζει ότι ακόμη και η ίδια η κατασκευή του Στόουνχεντζ μπορεί να είχε ανταγωνιστικό χαρακτήρα. Οι πρώτες ύλες μεταφέρθηκαν στην πεδιάδα του Σάλισμπερι από τη νοτιοδυτική Ουαλία και τη βορειοανατολική Σκωτία -ένα τεράστιο επίτευγμα οργάνωσης και μεταφοράς που θα απαιτούσε εξαιρετικό συντονισμό. «Νομίζω ότι μπορεί να υπήρχε ένα άθλημα για να φτάσουν αυτές οι πέτρες εδώ», είπε. «Ομάδες ανθρώπων, λίγος ανταγωνισμός, μια πρόκληση
Ως πιθανή απόδειξη αναφέρει το παρακείμενο Stonehenge Cursus, ένα τεράστιο χωμάτινο έργο που εκτείνεται σε σχεδόν τρία χιλιόμετρα βόρεια του μνημείου. Μελετητές που το ανακάλυψαν τον 17ο αιώνα ήταν πεπεισμένοι ότι έβλεπαν έναν ρωμαϊκό ιππόδρομο. Ο Σκατ θεωρεί ότι μπορεί όντως να χρησιμοποιούνταν για αγώνες, αν και όχι από Ρωμαίους. «Σχετικά με το Stonehenge Cursus, νομίζω ότι θα πρέπει τουλάχιστον να λάβουμε υπόψη ότι αυτό δεν ήταν απλώς μια διαδρομή ή ένα όριο», είπε. «Μπορεί να ήταν ένας τόπος συγκέντρωσης, επίδειξης, κίνησης και παράστασης, ίσως ακόμη και ανταγωνισμού» .
Σημειώνεται ότι το Cursus χρονολογείται γύρω στο 3500 π.Χ., 500 χρόνια πριν από την πρώτη φάση του Στόουνχεντζ.
Οι ενδείξεις για μεγάλες συγκεντρώσεις στο Στόουνχεντζ
Ισχυρή ένδειξη για μεγάλες συγκεντρώσεις αποτελούν εκτεταμένα αποθέματα οστών χοίρων, των οποίων η χημική σύσταση δείχνει προέλευση από όλη τη Βρετανία (από τα νοτιοδυτικά της Ουαλίας έως τη Σκωτία και τη βορειοανατολική Αγγλία. Σύμφωνα με τους μελετητές πρόκειται για τις πρώτες γνωστές διοργανώσεις που έφεραν κοντά ανθρώπους από ολόκληρο το νησί.
Επιπλέον, η κατασκευή του μνημείου απαιτούσε μεταφορά λίθων από τεράστιες αποστάσεις: Οι τεράστιοι εξωτερικοί λίθοι από σάρσεν, βάρους περίπου 25 τόνων ο καθένας, προέρχονταν από τους λόφους Μάρλμπορο, οι μπλε πέτρες του εσωτερικού κύκλου διένυσαν περίπου 225 χιλιόμετρα από το Πέμπροκσαϊρ, ενώ η Πέτρα του Βωμού, βάρους έξι τόνων, πιστεύεται πλέον ότι προήλθε από τη βορειοανατολική Σκωτία, 690 χιλιόμετρα μακριά. Ο Σκατ δήλωσε ότι τα στοιχεία οργανωμένης εργασίας στο Ντάρινγκτον Γουόλς —τον οικισμό που βρίσκεται περίπου 3,2 χιλιόμετρα από το Στόουνχεντζ και όπου πιστεύεται ότι κατασκήνωναν οι κατασκευαστές του μνημείου— ενισχύουν την ιδέα της ανταγωνιστικής ομαδικής εργασίας.
Η νέα αυτή θεωρία έρχεται ενώ το English Heritage αποκάλυψε αυτό που περιέγραψε ως το πιο εκλεπτυσμένο αντίγραφο προϊστορικού κτιρίου του Ηνωμένου Βασιλείου: μια νεολιθική αίθουσα ύψους επτά μέτρων, που τώρα αποτελεί μέρος του κέντρου επισκεπτών του Στόουνχεντζ. Την κατασκεύασαν συνταξιούχοι εθελοντές που δεν είχαν καμία εμπειρία στην κατασκευή ή την ξυλουργική, με εργαλεία και υλικά της εποχής όπως πέλεκεις από πυρόλιθο, κλαδιά φουντουκιάς κομμένα με παραδοσιακή μέθοδο, επάλειψη κιμωλίας και αχυροσκεπές.
Σύμφωνα με τον Σκατ, προσκυνητές και εργάτες της νεολιθικής εποχής μπορεί να είχαν καταφύγει σε παρόμοιες κατασκευές.
Ο πειραματικός αρχαιολόγος Λουκ Γουίντερ που επέβλεψε το έργο της αίθουσας επισήμανε ότι η μεταφορά 75 λίθων βάρους έως 45 τόνων σε αποστάσεις έως και 800 χλμ. υποδηλώνει κάτι περισσότερο από απλή καλή θέληση. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι άνθρωποι πρέπει να είχαν κάποιο λόγο να το κάνουν, και ένας ανταγωνισμός μεταξύ ομάδων από διαφορετικές περιοχές θα βοηθούσε σε αυτό.