39 καλά νέα για το 2026, για να ξεκινήσει η χρονιά με τεκμηριωμένη αισιοδοξία - Υγεία, ενέργεια, ΑΙ

Αυτό δεν σημαίνει ότι ο πλανήτης είναι «καλός» ή «δίκαιος». Όμως, όπως υποστηρίζει, σε σύγκριση με όσα η ανθρωπότητα έχει ζήσει ιστορικά, η παρούσα περίοδος είναι –μετρήσιμα– η καλύτερη που έχει υπάρξει.

Ο Κίκο Γιανέρας (Kiko Llaneras), ειδικός δεδομένων της El País, κλείνει τη χρονιά με μια σταθερή πλέον «τελετουργία»: μια λίστα καλών ειδήσεων που περιλαμβάνει μόνο θετικές εξελίξεις.

Ο στόχος του δεν είναι να ωραιοποιήσει την πραγματικότητα, αλλά να απαντήσει σε ένα παράδοξο που καταγράφεται ξανά και ξανά: μεγάλα τμήματα του κοινού πιστεύουν ότι ο κόσμος επιδεινώνεται και κατευθύνεται προς το χάος, ενώ τα δεδομένα –σε κρίσιμους δείκτες– δείχνουν ότι, συνολικά, η ανθρωπότητα έχει βελτιώσει τη θέση της.

Πόλεμοι, αδικίες και ασθένειες επιμένουν

Αυτό δεν σημαίνει ότι ο πλανήτης είναι «καλός» ή «δίκαιος». Πόλεμοι, αδικίες και ασθένειες επιμένουν. Ο πλούτος παραμένει εξαιρετικά άνισα κατανεμημένος και ένα σημαντικό ποσοστό ανθρώπων επιβιώνει με ελάχιστα. Όμως, όπως υποστηρίζει, σε σύγκριση με όσα η ανθρωπότητα έχει ζήσει ιστορικά, η παρούσα περίοδος είναι –μετρήσιμα– η καλύτερη που έχει υπάρξει.

Η αναγνώριση της προόδου, σημειώνει, συχνά ενοχλεί, επειδή κάποιοι φοβούνται ότι θα οδηγήσει σε εφησυχασμό. Η δική του θέση είναι το αντίθετο: η επίγνωση ότι κάτι βελτιώνεται βοηθά να συνεχιστεί η προσπάθεια, να ενισχυθούν οι πολιτικές που λειτουργούν και να αντιμετωπιστούν με νηφαλιότητα τα πραγματικά ρίσκα. Με αυτό το πνεύμα, παρατίθενται –όπως τα συγκέντρωσε ο Γιανέρας– 39 καλά νέα για το 2026, ώστε το νέο έτος να ξεκινήσει με τεκμηριωμένη αισιοδοξία.

1. Ζούμε περισσότερο: το παγκόσμιο προσδόκιμο ζωής αυξήθηκε κατά 7 χρόνια από το 2000 και έφτασε τα 73.
2. Λιγότερα παιδιά πεθαίνουν: η θνησιμότητα πριν τα 15 έχει υποδιπλασιαστεί σε δύο δεκαετίες.
3. Η ακραία φτώχεια μειώνεται: από 36% του πλανήτη το 2000, στο 10% σήμερα· η Κίνα έβγαλε 50 εκατ. ανθρώπους από τη φτώχεια τα τελευταία πέντε χρόνια.
4. Περισσότερα κορίτσια στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση: από 47% σε 68% από το 2000· ισότητα με τα αγόρια και υπεροχή στα πανεπιστήμια.
5. Περισσότερη πρόσβαση σε ηλεκτρισμό: από 78% σε 92% παγκοσμίως από το 2000· στη Ρουάντα από 6% σε 64%.
6. Είμαστε “πλουσιότεροι” απ’ όσο δείχνει το ΑΕΠ: πολλά αγαθά/υπηρεσίες έχουν τεράστια αξία χρήσης που δεν αποτυπώνεται στο ΑΕΠ (π.χ. WhatsApp, ασφάλεια, εμβόλια).
7. Πρώτη εξατομικευμένη γονιδιακή θεραπεία σε βρέφος: σχεδιάστηκε ειδική θεραπεία CRISPR για σπάνια μεταβολική νόσο και το παιδί βελτιώνεται.
8. Πρόσωπο στους Ντενίσοβαν: από ένα θραύσμα δακτύλου το 2010, πλέον υπάρχει και κρανίο· το DNA τους παραμένει σε σύγχρονους ανθρώπους.
9. Οι ΑΠΕ ξεπέρασαν τον άνθρακα στην ηλεκτροπαραγωγή: παγκοσμίως για πρώτη φορά, 34% έναντι 33%.
10. Μείωση ομοφοβικών στάσεων στην Ευρώπη: σε Ισπανία, Γερμανία, Σουηδία τα ποσοστά υποχώρησαν αισθητά από το 1998.
11. Τα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα κάνουν επιστήμη: AI με χρυσό στη Μαθηματική Ολυμπιάδα, αναπαραγωγή βιολογικής ανακάλυψης σε μέρες, βελτιστοποίηση χημικής αντίδρασης.
12. Το Ελσίνκι χωρίς θανάτους στην άσφαλτο για έναν χρόνο: με χαμηλότερα όρια, στενότερες λωρίδες, προτεραιότητα σε πεζούς/ποδηλάτες.
13. Κάστορες έλυσαν έργο που “κόλλησε” στη γραφειοκρατία: στην Τσεχία έφτιαξαν φράγμα ακριβώς στο προγραμματισμένο σημείο, εξοικονομώντας 1,2 εκατ. ευρώ.
14. 50 χρόνια δημοκρατίας στην Ισπανία: πιο υγιής, πλουσιότερη, πιο μορφωμένη και πιο ισότιμη χώρα σε σχέση με το 1975.
15. Λιγότερες νοσηλείες βρεφών από βρογχιολίτιδα στην Ισπανία: ο εμβολιασμός νεογνών μείωσε εισαγωγές κατά 75% και απέτρεψε 10.000 νοσηλείες.
16. Οι έφηβοι είναι η πιο “νηφάλια” γενιά εδώ και δεκαετίες (Ισπανία): καθημερινό κάπνισμα από 20% σε 4%· εβδομαδιαίο αλκοόλ από 31% σε 16%· πτώση και σε άλλες ουσίες.
17. Μείωση αυτοκτονιών παγκοσμίως: το ποσοστό έχει πέσει κατά 50% από το 2000· στην Ισπανία κατά 20%.
18. Πιο “φυσική” αναλογία γεννήσεων στην Κίνα: λιγότερες επιλεκτικές αμβλώσεις φύλου· από 117 αγόρια/100 κορίτσια το 2010, σε 110 σήμερα.
19. Περισσότερες γυναίκες με τραπεζικό λογαριασμό στις αναδυόμενες οικονομίες: 73% σήμερα έναντι 50% το 2014.
20. Πενταπλασιασμός γυναικών σε ΔΣ στο Ηνωμένο Βασίλειο: από 9% σε 43% σε λίγο πάνω από μία δεκαετία.
21. Ρεκόρ διαστημικών περιπάτων από τη Σουνίτα Γουίλιαμς: έμεινε μήνες στον ISS λόγω τεχνικών ζητημάτων και έσπασε ρεκόρ 62 ωρών.
22. Νέο ρεκόρ εκτοξεύσεων: 309 τροχιακές προσπάθειες, τριπλάσιες από το «κανονικό».
23. Κατασκευή επαναστατικού τηλεσκοπίου: το Vera C. Rubin θα σαρώνει τον ουρανό ανά τρεις ημέρες και θα παράγει εκατομμύρια ειδοποιήσεις ανά νύχτα.
24. Η ηλιακή ενέργεια τριπλασιάστηκε σε 7 χρόνια: τεράστια πάρκα ορατά και από δορυφόρους.
25. Ηλεκτρισμός “στέγη-με-στέγη” στην Αφρική: ηλιακά κιτ με δόσεις μέσω κινητού, για φώτα, τηλέφωνα, TV, ανεμιστήρες.
26. Η Κίνα ανακοίνωσε τον πρώτο απόλυτο στόχο μείωσης εκπομπών: πάνω από 7% έως το 2035, μέσω αύξησης ΑΠΕ.
27. Οι προβλεπόμενες εκπομπές του 2040 είναι 40% χαμηλότερες από πριν 10 χρόνια: από σενάριο 50 δισ. τόνων CO₂ προς περίπου 30.
28. Νομική προστασία για την ανοικτή θάλασσα: το 2025, 79 χώρες επικύρωσαν συνθήκη για θαλάσσια καταφύγια σε διεθνή ύδατα.
29. Επιστροφή κολύμβησης στον Σηκουάνα: μετά από 100 χρόνια απαγόρευσης, άνοιξαν ξανά ζώνες κοντά σε εμβληματικά σημεία.
30. Αγροτική παραγωγικότητα σε άνοδο: 250% περισσότερα σιτηρά από το 1961 με μόνο 14% περισσότερη καλλιεργούμενη γη.
31. AI και SMS έσωσαν καλλιέργειες στην Ινδία: 40 εκατ. αγρότες έλαβαν προειδοποίηση για ασυνήθιστο μοτίβο μουσώνα.
32. Εμφύτευμα βοήθησε τυφλούς να διαβάσουν ξανά: μικροσκοπικό chip κάτω από τον αμφιβληστροειδή, σύνδεση με γυαλιά-κάμερα· 84% από 38 ασθενείς διάβασαν ξανά.
33. Περισσότερα αυτόνομα οχήματα: robotaxis στην Καλιφόρνια διένυσαν 5 εκατ. μίλια το 2025.
34. Νέο αναλγητικό χωρίς οπιοειδή: αντιμετωπίζει μετεγχειρητικό πόνο με αποτελεσματικότητα χωρίς κίνδυνο εθισμού.
35. Η έγκαιρη εισαγωγή αλλεργιογόνων σε βρέφη λειτουργεί: αλλεργία στα φιστίκια έπεσε 43% στις ΗΠΑ μετά τη σύσταση σταδιακής εισαγωγής.
36. Η παχυσαρκία υποχωρεί στις ΗΠΑ: 12% λαμβάνει GLP-1 (Ozempic/Wegovy), με απώλειες βάρους έως 15% και μείωση δαπανών fast food 8% σε νοικοκυριά χρηστών.
37. Τα εμφράγματα είναι λιγότερο θανατηφόρα: από 40% θνησιμότητα σε νοσηλευόμενους το 1970, σε 10% σήμερα.
38. Διπλασιασμός επιβίωσης στον καρκίνο σε 50 χρόνια: «χρυσή εποχή» έρευνας με ψηφιακά εργαλεία, γονιδιωματική, δεδομένα, AI.
39. Μικρές σκάλες για να μην πνίγονται γάτες στα κανάλια: το Άμστερνταμ κατασκευάζει διαφυγές στα κανάλια.