Η διαγραφή του Παύλου Πολάκη από την Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ αποτέλεσε την κορύφωση της νέας εσωκομματικής κρίσης που άνοιξε μετά την εκδήλωση του Αλέξη Τσίπρα στο κατάμεστο θέατρο της «Ρεματιάς» στο Χαλάνδρι.
Ο απόηχος της παρουσίας δεκάδων στελεχών, οι δηλώσεις του Δημήτρη Χατζησωκράτη που ουσιαστικά έθεσαν ζήτημα διάλυσης του ΣΥΡΙΖΑ υπέρ ενός νέου πολιτικού φορέα υπό τον πρώην πρωθυπουργό και η σκληρή δημόσια αμφισβήτηση της ηγεσίας από τον βουλευτή Χανίων συνέθεσαν το εκρηκτικό σκηνικό που οδήγησε στη ρήξη με τον Σωκράτη Φάμελλο.
Η εικόνα της κατάμεστης Ρεματιάς στο Χαλάνδρι το βράδυ της Δευτέρας και κυρίως η παρουσία περισσότερων από δέκα βουλευτών και κορυφαίων στελεχών του ΣΥΡΙΖΑ στην εκδήλωση του Αλέξη Τσίπρα προκάλεσαν έντονη αμηχανία στην Κουμουνδούρου, σε μια περίοδο κατά την οποία το κόμμα επιχειρεί ακόμη να ανακτήσει πολιτική συνοχή και στρατηγικό βηματισμό.
Ο απόηχος της εκδήλωσης αποδείχθηκε πολύ πιο ισχυρός από όσο αρχικά εκτιμήθηκε. Τα σενάρια για την επόμενη πολιτική κίνηση του πρώην πρωθυπουργού επανήλθαν δυναμικά στο προσκήνιο, ενώ στο εσωτερικό του ΣΥΡΙΖΑ άνοιξε εκ νέου η συζήτηση για το εάν το κόμμα μπορεί να συνεχίσει αυτόνομα μέσω συνεργασιών ή αν τελικά θα οδηγηθεί σε μια νέα πολιτική σύνθεση και θα αφομοιωθεί πλήρως από τον Αλέξη Τσίπρα.
Η αμηχανία και η αδράνεια του ΣΥΡΙΖΑ και η κριτική Παππά και Πολάκη
Σύμφωνα με κομματικές πηγές, τις ημέρες που ακολούθησαν τη Ρεματιά κορυφαία στελέχη της εσωκομματικής αντιπολίτευσης χρέωναν στη σημερινή ηγεσία πολιτική αδράνεια και έλλειψη καθαρής γραμμής. Η βασική κριτική που διατυπωνόταν ήταν ότι ο Σωκράτης Φάμελλος όφειλε είτε να ανοίξει άμεσα δίαυλο επικοινωνίας με τον Αλέξη Τσίπρα και να ξεκαθαρίσει εάν υπάρχει προοπτική κοινής πορείας, είτε να χαράξει ξεκάθαρη αυτόνομη στρατηγική με πολιτικά ανοίγματα στον ευρύτερο προοδευτικό χώρο.
Σε αυτή τη γραμμή κινήθηκαν δημόσια τόσο ο Νίκος Παππάς όσο και ο Παύλος Πολάκης, ζητώντας ουσιαστικά τη σύγκληση των κομματικών οργάνων και άμεσες πολιτικές αποφάσεις. Ο βουλευτής Χανίων, σύμφωνα με πληροφορίες, είχε μεταφέρει και προσωπικά στον Σωκράτη Φάμελλο τη δυσαρέσκειά του για την παρατεταμένη ακινησία που, κατά την άποψή του, οδηγούσε τον ΣΥΡΙΖΑ σε πολιτικό βάλτωμα, ζητώντας την άμεση σύγκληση της Πολιτικής Γραμματείας.
Το κλίμα επιβαρύνθηκε ακόμη περισσότερο μετά τη δημόσια παρέμβαση του Δημήτρη Χατζησωκράτη. Το ιστορικό στέλεχος της ανανεωτικής Αριστεράς τάχθηκε ανοιχτά υπέρ της «αναστολής» του ΣΥΡΙΖΑ και της ενσωμάτωσής του σε ένα νέο πολιτικό φορέα υπό τον Αλέξη Τσίπρα. Η τοποθέτηση αυτή προκάλεσε έντονους κραδασμούς στην Κουμουνδούρου, καθώς για πρώτη φορά διατυπωνόταν τόσο καθαρά, από πρόσωπο με διαδρομή στον χώρο, το σενάριο ενός νέου πολιτικού σχήματος με πυρήνα τον πρώην πρωθυπουργό που θα απορροφήσει τον ΣΥΡΙΖΑ.
Η παρέμβαση Χατζησωκράτη λειτούργησε ως καταλύτης για όσα ακολούθησαν. Στο εσωτερικό του κόμματος άρχισαν να διατυπώνονται ανοιχτά υποψίες ότι πίσω από την παρατεταμένη αδράνεια της ηγεσίας κρύβεται στην πραγματικότητα μια στρατηγική σταδιακής μετάβασης προς το εγχείρημα Τσίπρα.
Η ανάρτηση και η διαγραφή Πολάκη
Μέσα σε αυτό το ήδη τεταμένο περιβάλλον μερικές ώρες μετά ήρθε και η ανάρτηση του Παύλου Πολάκη κατά του Σωκράτη Φάμελλου. Ο βουλευτής Χανίων δεν περιορίστηκε μόνο σε αιχμές περί πολιτικής αμηχανίας και καθυστερήσεων, αλλά άφησε σαφείς υπαινιγμούς για «κρυφή ατζέντα», υποστηρίζοντας ουσιαστικά ότι η ηγεσία με τη στάση της διευκολύνει τις διεργασίες για το νέο πολιτικό εγχείρημα γύρω από τον Αλέξη Τσίπρα.
Στην Κουμουνδούρου θεωρούν ότι αυτή ακριβώς η δημόσια αμφισβήτηση των προθέσεων της ηγεσίας αποτέλεσε τη θρυαλλίδα που οδήγησε στην έκρηξη του Σωκράτη Φάμελλου και τελικά στην απόφαση απομάκρυνσης του Παύλου Πολάκη από την Κοινοβουλευτική Ομάδα.
Η διαγραφή του, ωστόσο, δεν φαίνεται να κλείνει τον κύκλο της εσωκομματικής κρίσης. Ο ίδιος έσπευσε να υπογραμμίσει ότι παραμένει μέλος του κόμματος, προειδοποιώντας ουσιαστικά ότι η σύγκρουση θα μεταφερθεί πλέον στα κομματικά όργανα. Η αναφορά του, μάλιστα, ότι τόσο ο Αλέξης Τσίπρας όσο και ο Στέφανος Κασσελάκης τον είχαν διαγράψει στο παρελθόν αλλά εκείνος επέστρεψε, ερμηνεύθηκε ως σαφές μήνυμα ότι δεν προτίθεται να αποχωρήσει αδιαμαρτύρητα.
Την ίδια ώρα, στην ηγετική ομάδα εξετάζεται πλέον ακόμη και το ενδεχόμενο πλήρους κομματικής διαγραφής, κάτι που θα μπορούσε να πυροδοτήσει νέους εσωκομματικούς κραδασμούς. Και αυτό διότι η πλευρά Πολάκη αποτελούσε ουσιαστικά τον βασικό πόλο εσωκομματικής αντιπολίτευσης απέναντι στην παρούσα ηγεσία, διατηρώντας επιρροή τόσο σε στελέχη όσο και στη βάση του κόμματος.
Παράλληλα, η απομάκρυνσή του από την Κοινοβουλευτική Ομάδα ανοίγει ζήτημα και για τη συμμετοχή του στα κομματικά όργανα, καθώς στην Κουμουνδούρου επικρατεί η άποψη ότι χάνει αυτοδικαίως τη θέση του στην Πολιτική Γραμματεία και στην Κεντρική Επιτροπή λόγω της ιδιότητάς του ως βουλευτή.
Οι επόμενες κινήσεις αναμένονται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς αρκετά στελέχη αναγνωρίζουν πλέον ανοιχτά ότι η κρίση γύρω από τον Παύλο Πολάκη συνδέεται άμεσα με τις διεργασίες που έχουν ανοίξει στον χώρο μετά την επανεμφάνιση του Αλέξη Τσίπρα. Το ερώτημα που κυριαρχεί πλέον στην Κουμουνδούρου είναι εάν ο πολιτικός παροπλισμός του Κρητικού βουλευτή θα διευκολύνει τελικά την προσαρμογή του ΣΥΡΙΖΑ σε ένα νέο πολιτικό σχήμα υπό τον πρώην πρωθυπουργό, εάν φυσικά αυτός επιθυμεί την ένταξη του ΣΥΡΙΖΑ στο νέο εγχείρημα «εν μπλοκ», κάτι που μάλλον αμφίβολο.
Γιατί, όπως παραδέχονται πλέον ακόμη και στελέχη που μέχρι πρόσφατα κρατούσαν αποστάσεις, η παρατεταμένη κρίση στον ΣΥΡΙΖΑ απέδειξε πως στον χώρο της Κεντροαριστεράς δύσκολα μπορεί κανείς να σχεδιάσει την επόμενη ημέρα χωρίς τον «ξενοδόχο». Και ο «ξενοδόχος», στην παρούσα συγκυρία, παραμένει ο Αλέξης Τσίπρας.