Λίγες ημέρες απομένουν για την έναρξη των Πανελληνίων Εξετάσεων 2026, για την εισαγωγή των υποψηφίων στην τριτοβάθμια εκπαίδευση.
Πέρα από τις σχολές στις οποίες μπαίνεις μέσω Πανελληνίων, υπάρχουν και εκείνες όπου δεν χρειάζεται να δώσεις εξετάσεις για να φοιτήσεις -και μάλιστα πολλοί τις αγνοούν.
Αυτές οι σχολές χωρίζονται σε δημόσιες και ιδιωτικές, ενώ υπάρχουν και ειδικές κατηγορίες.
Τα ΙΕΚ που έγιναν ΣΑΕΚ
Τα Ινστιτούτα Επαγγελματικής Κατάρτισης (ΙΕΚ) μετονομάστηκαν σε Σχολές Ανώτερης Επαγγελματικής Κατάρτισης (ΣΑΕΚ), προσφέροντας αρχική επαγγελματική κατάρτιση επιπέδου 5 σε αποφοίτους Λυκείου. Υπάγονται στο υπουργείο Παιδείας, λειτουργούν δωρεάν (Δημόσιες/ΔΥΠΑ) ή με δίδακτρα (Ιδιωτικές), με πάνω από ειδικότητες αιχμής, πρακτική άσκηση και πιστοποίηση.
Βασικά Χαρακτηριστικά των ΣΑΕΚ (πρώην ΙΕΚ)
- Μετονομασία & Επίπεδο: Τα ΙΕΚ (Δημόσια & Ιδιωτικά) μετονομάστηκαν επίσημα σε ΣΑΕΚ, αναβαθμίζοντας τον ρόλο τους στην παροχή κατάρτισης επιπέδου 5.
- Σκοπός: Η παροχή εξειδικευμένων επιστημονικών, τεχνικών και πρακτικών γνώσεων για άμεση απορρόφηση από την αγορά εργασίας.
- Ειδικότητες: Προσφέρονται σύγχρονες ειδικότητες σε τομείς όπως Υγεία, Τουρισμός, Γαστρονομία, Ομορφιά, Πληροφορική, Διοίκηση κ.ά..
- Φοίτηση: Η φοίτηση είναι 4 εξάμηνα (συν 1 εξάμηνο πρακτικής άσκησης/μαθητείας) και είναι δωρεάν στα Δημόσια ΣΑΕΚ.
Δημόσιες ΣΑΕΚ (πρώην ΔΙΕΚ & ΔΥΠΑ)
- ΣΑΕΚ ΔΥΠΑ (πρώην ΟΑΕΔ): Λειτουργούν σε περισσότερες από 20 πόλεις, προσφέροντας 35+ ειδικότητες αιχμής με δωρεάν φοίτηση.
- ΣΑΕΚ Υπουργείου Παιδείας: Πρώην Δημόσια ΙΕΚ που πλέον φέρουν τον τίτλο ΣΑΕΚ (π.χ. ΣΑΕΚ Αιγάλεω, ΣΑΕΚ Αμαρουσίου).
- Εγγραφές: Η διαδικασία εγγραφής γίνεται ψηφιακά (συχνά μέσω gov.gr) και απαιτείται απολυτήριο Λυκείου.
Ιδιωτικές ΣΑΕΚ
- Πολλές γνωστές ιδιωτικές σχολές έχουν μετατραπεί σε ΣΑΕΚ, προσφέροντας πιστοποιημένα προγράμματα κατάρτισης.
Πιστοποίηση
Μετά την ολοκλήρωση της κατάρτισης, οι απόφοιτοι συμμετέχουν σε εξετάσεις πιστοποίησης (2026) για την απόκτηση Διπλώματος Επαγγελματικής Ειδικότητας Εκπαίδευσης και Κατάρτισης επιπέδου 5.
Ιδιωτικά κολέγια και πανεπιστήμια
Τα κολέγια είναι πάροχοι υπηρεσιών μη τυπικής μεταλυκειακής εκπαίδευσης και κατάρτισης που παρέχουν ανώτατη εκπαίδευση αποκλειστικά και μόνο σε σύμπραξη με ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα του εξωτερικού.
Το κόστος σπουδών ποικίλλει από σχολή σε σχολή αλλά παρέχονται εκπτώσεις σε αρκετές κατηγορίες σπουδαστών, όπως επίσης υποτροφίες και οικονομικές διευκολύνσεις. Οι τίτλοι που απονέμονται είναι των συνεργαζόμενων πανεπιστημίων της αλλοδαπής και στην Ελλάδα για την ώρα αναγνωρίζονται (από το ΣΑΕΠ) μόνο σε ό,τι αφορά στα επαγγελματικά και όχι στα ακαδημαϊκά δικαιώματα (ΔΟΑΤΑΠ). Αυτό σημαίνει πως, ενώ οι κάτοχοί τους έχουν ίδια εργασιακά δικαιώματα με τους αποφοίτους Πανεπιστημίων εσωτερικού, δεν γίνονται δεκτοί από τα Ελληνικά Πανεπιστήμια για τη συνέχιση των σπουδών και την απόκτηση μεταπτυχιακού ή διδακτορικού διπλώματος.
ΕΑΠ: Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο
Πρόκειται για δημόσιο Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα, ισότιμο με τα άλλα Πανεπιστήμια της χώρας, το οποίο εδρεύει στην Πάτρα και παρέχει εξ αποστάσεως προγράμματα σπουδών διαφόρων επιπέδων στους τομείς Κοινωνικών Επιστημών, Ανθρωπιστικών Επιστημών, Θετικών Επιστημών & Τεχνολογίας και Εφαρμοσμένων Τεχνών. Η φοίτηση σε αυτό δεν είναι δωρεάν. Το κόστος της κάθε Θεματικής Ενότητας από το ακαδημαϊκό έτος 2016-2017 και έπειτα, ανέρχεται στα 500 ευρώ για τα Προπτυχιακά Προγράμματα Σπουδών και στα 650 ευρώ για τα Μεταπτυχιακά.
Οι ημερομηνίες υποβολής των αιτήσεων για τα Προγράμματα Σπουδών ανακοινώνονται στην ιστοσελίδα του Πανεπιστημίου και το Ακαδημαϊκό έτος ξεκινά την 1η Οκτωβρίου κάθε έτους.
Ειδικές Σχολές (Δημόσιες)
- Ανώτερη Κρατική Σχολή Χορού (ΚΣΟΤ): Εισαγωγή με εξετάσεις που ορίζει η ίδια η σχολή, όχι πανελλαδικές.
- Σχολές Ανώτερης Επαγγελματικής Κατάρτισης (ΣΑΕΚ - πρώην ΙΕΚ): Προσφέρουν εξειδικευμένες γνώσεις σε διάφορους τομείς.
Ειδικές Κατηγορίες (Σοβαρές Παθήσεις)
- Υπάρχει πρόβλεψη για εισαγωγή σε Πανεπιστήμια χωρίς εξετάσεις για υποψηφίους που πάσχουν από σοβαρές ασθένειες (80 παθήσεις). Η διαδικασία περιλαμβάνει υποβολή δικαιολογητικών σε επιτροπές νοσοκομείων.
Πανεπιστήμια του εξωτερικού
Φυσικά, υπάρχει και η επιλογή των πανεπιστημίων του εξωτερικού, που έτσι κι αλλιώς αποτελούσε πάντα «λύση» για όσους Έλληνες υποψηφίους δεν τα κατάφερναν στις Πανελλήνιες.
Τα τελευταία χρόνια, με την άνθιση της εξ αποστάσεως εκπαίδευσης, οι σπουδές σε πανεπιστήμια του εξωτερικού έχουν διευκολυνθεί, καθώς δεν αλλάζουν η καθημερινότητα και οι συνθήκες ζωής των φοιτητών και δεν προστίθεται το κόστος διαβίωσης σε μία ξένη χώρα. Εάν επιλέξεις σπουδές στο εξωτερικό, θα πρέπει να έχεις υπόψιν, πως ερχόμενος πίσω στην πατρίδα, θα πρέπει να αιτηθείς αναγνώρισης του πτυχίου σου από το Διεπιστημονικό Οργανισμό Αναγνώρισης Τίτλων Ακαδημαϊκών και Πληροφόρησης (Δ.Ο.Α.Τ.Α.Π.)