Η χρηματοδότηση της Ουκρανίας και οι διαπραγματεύσεις για τον επόμενο μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της EE θα πρέπει να εξεταστούν από κοινού, σύμφωνα με τον υπουργό Οικονομικών της Ιρλανδίας, Σάιμον Χάρις.
«Είναι πολύ δύσκολο να γίνει μια σοβαρή συζήτηση για τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό των επόμενων ετών χωρίς να αποτελεί μέρος της η Ουκρανία και η χρηματοδότησή της», δήλωσε ο Χάρις, πριν από τη συνάντηση των υπουργών Οικονομικών της ΕΕ στις Βρυξέλλες τη Δευτέρα.
Οι δηλώσεις του έρχονται εν μέσω προσπάθειας του Βερολίνου να συνδέσει τις διαπραγματεύσεις για την κάλυψη του επικείμενου χρηματοδοτικού κενού της Ουκρανίας την επόμενη χρονιά με τις συζητήσεις για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ) της περιόδου 2028-2034.
Η γερμανική πλευρά υποστηρίζει ότι η σημαντική οικονομική συνεισφορά της στη στήριξη του Κιέβου δικαιολογεί την απαίτησή της για βαθιές περικοπές στον επόμενο ευρωπαϊκό προϋπολογισμό. Η Γερμανία αποτελεί τον μεγαλύτερο καθαρό συνεισφορέα στον κοινοτικό προϋπολογισμό και επιδιώκει να περιορίσει τις δαπάνες του.
Η συγκεκριμένη προσέγγιση, ωστόσο, συναντά ισχυρές αντιδράσεις από αρκετά κράτη-μέλη της νότιας και ανατολικής Ευρώπης. Αντιδράσεις εκφράζουν επίσης χώρες που συνορεύουν με τη Ρωσία, παρά το γεγονός ότι συγκαταλέγονται στους καθαρούς συνεισφορείς, προειδοποιώντας ότι η σύνδεση των δύο διαπραγματεύσεων ενδέχεται τελικά να θέσει σε κίνδυνο την πολεμική προσπάθεια της Ουκρανίας.
Φινλανδία: Η στήριξη του Κιέβου δεν πρέπει να εξαρτάται από τον προϋπολογισμό
Τη διαφωνία του με τη σύνδεση των δύο ζητημάτων είχε εκφράσει την προηγούμενη εβδομάδα και ο υπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Φινλανδίας, Γιόακιμ Στραντ.
«Πρέπει να είμαστε σε θέση να στηρίξουμε την Ουκρανία, ανεξάρτητα από το τι θα συμβεί με το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο», δήλωσε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας τον κίνδυνο να καθυστερήσει ή να υπονομευθεί η οικονομική βοήθεια προς το Κίεβο εξαιτίας των διαφωνιών για τον επόμενο προϋπολογισμό.
Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις επιδιώκουν να καταλήξουν σε συμφωνία τόσο για το νέο δημοσιονομικό πλαίσιο όσο και για ένα πακέτο χρηματοδότησης ύψους 45 δισ. ευρώ προς την Ουκρανία έως το τέλος του έτους. Στις διαβουλεύσεις προστίθεται και ο πολιτικός παράγοντας των γαλλικών προεδρικών εκλογών του Απριλίου, καθώς η υποψήφια της ακροδεξιάς, Μαρίν Λεπέν, απειλεί να επικρατήσει. Η ίδια έχει δεσμευθεί να μειώσει τη συνεισφορά της Γαλλίας στον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό και να παρακρατήσει τη στήριξη προς το Κίεβο.
Σενάριο νέου κοινού ευρωπαϊκού χρέους
Ως προς τον τρόπο κάλυψης των χρηματοδοτικών αναγκών της Ουκρανίας, ο Σάιμον Χάρις εκτίμησε ότι η πιθανότερη λύση θα μπορούσε να είναι παρόμοια με το υφιστάμενο ευρωπαϊκό δάνειο στήριξης ύψους 90 δισ. ευρώ προς το Κίεβο, το οποίο βασίζεται στην έκδοση κοινού χρέους με εγγύηση τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό.
«Δεν θέλω να προκαταλάβω τις εξελίξεις, αλλά μέχρι στιγμής δεν βλέπω κάτι που να υποδηλώνει ότι κάποιος άλλος μηχανισμός θα ήταν πιο εφικτός αυτή τη φορά από ό,τι ήταν μόλις πέρυσι», ανέφερε.
Η τοποθέτηση αυτή ενισχύει το ενδεχόμενο προσφυγής σε έναν ακόμη μηχανισμό κοινού δανεισμού, με τα κράτη-μέλη να καλούνται να συμφωνήσουν τόσο στους όρους όσο και στις εγγυήσεις της νέας χρηματοδότησης.
Την ίδια ώρα, ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ανακοίνωσε τη Δευτέρα, μετά από τηλεφωνική επικοινωνία με την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ότι οι Βρυξέλλες θα ενεργοποιήσουν έναν «ειδικό μηχανισμό έκτακτης ανάγκης», προκειμένου να εξασφαλιστεί γρήγορα χρηματοδότηση για τη χώρα, εν μέσω των σφοδρών ρωσικών επιθέσεων.
Ωστόσο, Ευρωπαίοι αξιωματούχοι διευκρίνισαν ότι ο συγκεκριμένος μηχανισμός αφορά τον Μηχανισμό Πολιτικής Προστασίας της ΕΕ (UCPM) και δεν συνδέεται με το υπό συζήτηση πακέτο των 45 δισ. ευρώ. Πρόκειται, επομένως, για ξεχωριστή πρωτοβουλία, η οποία δεν πρέπει να συγχέεται με τις ευρύτερες διαπραγματεύσεις για τη χρηματοδοτική ενίσχυση της Ουκρανίας.