Η παγκόσμια αγορά πετρελαίου δίνει μάχη με τον χρόνο καθώς η διακοπή της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ απειλεί να εξαντλήσει τα αποθέματα ασφαλείας που μέχρι στιγμής έχουν συγκρατήσει την εκτίναξη των τιμών, προειδοποιεί η Morgan Stanley.
- Η αγορά πετρελαίου απορρόφησε το αρχικό σοκ χάρη σε σημαντικά αποθέματα ασφαλείας, τις αυξημένες εξαγωγές των ΗΠΑ και τη μειωμένη ζήτηση της Κίνας, αποτρέποντας την εκτίναξη των τιμών. Ωστόσο, η διατήρηση αυτής της ισορροπίας θεωρείται πλέον αβέβαιη.
- Ο Ιούνιος κρίνεται ως κρίσιμος μήνας για την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ. Η παράταση του αποκλεισμού πέραν αυτού του μήνα θα ωθούσε τις τιμές του Brent σε 130-150 δολάρια, ενώ το βασικό σενάριο προβλέπει 110-90 δολάρια προς το τέλος του έτους.
- Οι αναλυτές ανησυχούν ότι ακόμη και με άμεσο άνοιγμα των Στενών, οι τεχνικές δυσκολίες στην επανεκκίνηση της παραγωγής και των μεταφορών θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε απώλεια επιπλέον ενός δισεκατομμυρίου βαρελιών πετρελαίου μέχρι το 2026.
- Οι αγορές παρακολουθούν τη συνάντηση Τραμπ-Σι Τζινπίνγκ, ελπίζοντας σε κινεζική επιρροή για συμφωνία στην Τεχεράνη. Εν τω μεταξύ, ο CEO της Saudi Aramco προειδοποίησε για την απώλεια 1 δισ. βαρελιών και τον απαιτούμενο χρόνο για την αποκατάσταση της ισορροπίας.
Σύμφωνα με ανάλυση της αμερικανικής τράπεζας, η ενεργειακή αγορά έχει καταφέρει έως τώρα να απορροφήσει το σοκ από την απώλεια σχεδόν ενός δισ. βαρελιών πετρελαίου λόγω του πολέμου με το Ιράν, ωστόσο μια παράταση του κλεισίματος των Στενών πέραν του Ιουνίου θα μπορούσε να προκαλέσει νέα ισχυρή άνοδο στις τιμές.
Οι αναλυτές με επικεφαλής τον Martijn Rats σημειώνουν ότι η αγορά πετρελαίου εισήλθε στην κρίση με σημαντικά «μαξιλάρια» ασφαλείας, ενώ οι επενδυτές εξακολουθούσαν να θεωρούν πιθανή μια σχετικά γρήγορη επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ.
Τα αποθέματα πετρελαίου που «προστάτευσαν» την αγορά
Η Morgan Stanley επισημαίνει ότι δύο βασικοί παράγοντες βοήθησαν ώστε οι τιμές του πετρελαίου να μην ξεπεράσουν ακόμη τα ιστορικά υψηλά που καταγράφηκαν μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία το 2022.
Από τη μία πλευρά οι Ηνωμένες Πολιτείες αύξησαν σημαντικά τις εξαγωγές αργού πετρελαίου, ενώ από την άλλη η επιβράδυνση της κινεζικής οικονομίας και η πτώση των εισαγωγών της Κίνας περιόρισαν τη διεθνή ζήτηση.
Όπως αναφέρουν οι αναλυτές της τράπεζας: «Η αύξηση των αμερικανικών εξαγωγών κατά 3,8 εκατ. βαρέλια ημερησίως και η μείωση των κινεζικών εισαγωγών κατά 5,5 εκατ. βαρέλια ημερησίως προστάτευσαν τον υπόλοιπο κόσμο από έλλειμμα 9,3 εκατ. βαρελιών ημερησίως — ένα εξαιρετικά σημαντικό μέγεθος».
Ωστόσο, η δυνατότητα διατήρησης αυτής της ισορροπίας θεωρείται πλέον αβέβαιη.
Κρίσιμος μήνας ο Ιούνιος
Η Morgan Stanley εκτιμά ότι το βασικό σενάριο παραμένει η επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ πριν οι ΗΠΑ αναγκαστούν να περιορίσουν τις εξαγωγές τους και πριν η Κίνα σταματήσει τη μείωση των εισαγωγών της.
Οι αναλυτές υπογραμμίζουν χαρακτηριστικά: «Η διαδρομή έχει σημασία: μια επαναλειτουργία [των Στενών] εντός του Ιουνίου με τα αμερικανικά και κινεζικά αποθέματα να παραμένουν εν μέρει άθικτα, αποτελεί το βασικό σενάριο. Ένα κλείσιμο που θα φτάσει στα τέλη Ιουνίου ή ακόμη και στον Ιούλιο είναι το σενάριο στο οποίο η τιμή του Brent θα χρειαστεί να κάνει τη δουλειά που μέχρι τώρα κατάφερνε να αποφεύγει».
Το δυσμενές σενάριο με το πετρέλαιο έως τα 150 δολάρια το βαρέλι
Η τράπεζα προβλέπει ότι στο βασικό σενάριο το Brent θα κινηθεί κατά μέσο όρο στα 110 δολάρια το βαρέλι το τρέχον τρίμηνο, στα 100 δολάρια το επόμενο και στα 90 δολάρια προς το τέλος του έτους.
Στο πιο αισιόδοξο για τις τιμές — και δυσμενές για την οικονομία — σενάριο, όπου η κρίση στα Στενά παρατείνεται, η Morgan Stanley βλέπει το πετρέλαιο να εκτοξεύεται μεταξύ 130 και 150 δολαρίων το βαρέλι.
«Ακόμη ένα δισεκατομμύριο βαρέλια» μπορεί να χαθεί
Η ανησυχία των αναλυτών δεν περιορίζεται μόνο στη διάρκεια του αποκλεισμού, αλλά και στις τεχνικές δυσκολίες επανεκκίνησης της παραγωγής πετρελαίου και των μεταφορών ακόμη και αν τα Στενά ανοίξουν σύντομα.
Όπως σημειώνεται στην έκθεση: «Ακόμη κι αν τα Στενά άνοιγαν αύριο, ο χρόνος που απαιτείται για την επανεκκίνηση των πεδίων παραγωγής, την αποκατάσταση των διυλιστηρίων και την επανατοποθέτηση των δεξαμενόπλοιων σημαίνει ότι η αγορά οδεύει προς απώλεια ακόμη ενός δισεκατομμυρίου βαρελιών μέσα στο υπόλοιπο του 2026».
Οι τιμές του Brent ενισχύθηκαν τη Δευτέρα έως και 4,6%, αγγίζοντας τα 105,99 δολάρια το βαρέλι, μετά την απόρριψη από τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ της τελευταίας πρότασης του Ιράν για αποκλιμάκωση της κρίσης.
Το βλέμμα στη συνάντηση Τραμπ – Σι Τζινπίνγκ
Οι αγορές στρέφουν πλέον την προσοχή τους στη συνάντηση του Τραμπ με τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ στο Πεκίνο αυτή την εβδομάδα.
Αναλυτές εκτιμούν ότι η Ουάσινγκτον θα επιχειρήσει να πείσει την Κίνα να χρησιμοποιήσει την επιρροή της προς την Τεχεράνη ώστε να υπάρξει συνολική συμφωνία κατάπαυσης του πυρός και επαναλειτουργίας των Στενών του Ορμούζ.
Την ίδια ώρα, ο διευθύνων σύμβουλος της Saudi Aramco Amin Nasser προειδοποίησε ότι η παγκόσμια αγορά έχει ήδη χάσει περίπου 1 δισ. βαρέλια πετρελαίου τους τελευταίους δύο μήνες και ότι θα χρειαστεί χρόνος για να αποκατασταθεί η ισορροπία ακόμη και αν αποκατασταθούν οι ροές μέσω του Ορμούζ.