Η απόβαση της ελληνικής Roma Gallery στη φουάρ των μεγάλων deals στη Βασιλεία της Ελβετίας - Τι λένε στο iefimerida διοίκηση και εικαστικοί για την παρθενική συμμετοχή στη Volta Basel «προπομπό» της UBS Art Basel
Σε μια εποχή όπου η επένδυση στην τέχνη αποκτά ολοένα και μεγαλύτερη δυναμική και η σύγχρονη τέχνη εδραιώνεται ως sure seller κατηγορία με σημαντικές αποδόσεις, η συμμετοχή σε διοργανώσεις τεράστιου βεληνεκούς όπως η Art Basel και η Basel VOLTA δεν είναι ζήτημα κύρους. Ούτε αποτελεί απλά μια διεθνή διάκριση.
Είναι μια στρατηγική κίνηση με ουσιαστικό αντίκτυπο στη διαμόρφωση της εμπορικής πορείας των έργων των καλλιτεχνών.
Με άλλα λόγια, δεν μιλάμε απλώς για μια έκθεση τέχνης. Αλλά για το σημείο όπου διαμορφώνονται οι τάσεις της παγκόσμιας αγοράς, κλείνονται συμφωνίες και αναδεικνύονται οι καλλιτέχνες που θα πρωταγωνιστήσουν τα επόμενα χρόνια στην παγκόσμια αγορά τέχνης.
«Θεωρώ πως διοργανώσεις σαν τη Volta και την Art Basel όχι μόνο διαμορφώνουν τις τάσεις στην αγορά τέχνης αλλά λειτουργούν ως ασφάλεια και εγγύηση για τους συλλέκτες», λέει σε επικοινωνία με το iefimerida ο Ηριδανός Τσιριγκούλης, διευθυντής της Roma Gallery που για πρώτη φορά δίνει «το παρών» στις εμπορικές εκθέσεις της Βασιλείας.
Η ομάδα της Roma Gallery συμμετείχε με έργα από τις τελευταίες δουλειές της Σαλώµης Οικονοµίδη και του Aubert Issachar. «Είναι δύο νέοι καλλιτέχνες με διεθνές ενδιαφέρον. Διανύουν, ήδη, μια σημαντική πορεία στην παγκόσμια αγορά τέχνης, με έντονη παρουσία στην Ελβετική σκηνή. Μάλιστα, αρκετά έργα τους βρίσκονται σε διεθνείς ιδιωτικές και εταιρικές συλλογές» εξηγεί, ερωτηθείς για τα κριτήρια κάτω από τα οποία επέλεξε τις δύο συγκεκριμένες υπογραφές για την παρθενική συμμετοχή της Roma Gallery στη μεγάλη φουάρ της Βασιλείας.
Οι τάσεις στην αγορά σύγχρονης τέχνης και οι τιμές των έργων των Οικονομίδη και Issachar
Ασφαλώς και η διοίκηση της Roma Gallery θεωρεί πως η παγκόσμια αγορά τέχνης έχει επανέλθει από τις πρόσφατες κρίσεις όπως οι πόλεμοι σε Ουκρανία και Μέση Ανατολή ή το ενεργειακό κραχ και το κύμα έντονης μεταβλητότητας στις αγορές. Ως προς το εύρος των τιμών στα έργα που παρουσιάστηκαν των Οικονομίδη και Issachar κυμάνθηκε από 10.000 έως 15.000 ευρώ και από 8.000 έως 12.000 ευρώ αντίστοιχα.
Πώς όμως διαμορφώνονται οι τιμές ενός καλλιτέχνη όταν περνά από μια τοπική αγορά, όπως η ελληνική, σε μια φουαρ όπως η Volta και η UBS Art Basel; Αλλάζουν τα δεδομένα; «Βεβαίως. Παίζει μεγάλο ρόλο μια τέτοια συμμετοχή στην αναδιαμόρφωση των τιμών των έργων και έχει άμεση σχέση με τα υψηλά έξοδα», εξηγεί ο μάνατζερ της Roma Gallery, τονίζοντας το πόσο δαπανηρή είναι η συμμετοχή σε αυτές τις διοργανώσεις.
Αρα, πόσο μεγάλο ρίσκο αποτελεί σε οικονομικό επίπεδο για μια ελληνική γκαλερί η συμμετοχή σε μια κορυφαία διεθνή εμπορική έκθεση, δεδομένου ότι τα έξοδα συμμετοχής, συνήθως, τα βάζει η γκαλερί και σπανίως ο εικαστικός; «Είναι πολύ αυξημένο το ρίσκο. Είναι μια ακριβή συμμετοχή και θέλει προγραμματισμό, επαγγελματισμό και μόνιμες συνεργασίες με τους καλλιτέχνες», απαντά.
Ενα άλλο ερώτημα που προκύπτει είναι το κατά πόσον οι σημαντικότερες συμφωνίες σε τέτοιες φουάρ κλείνονται κατά τη διάρκεια της έκθεσης ή έχουν ουσιαστικά προετοιμαστεί μήνες νωρίτερα; «Θα μπορούσε να συμβεί και αυτό που λέτε, αλλά κυρίως γίνεται κατα τη διάρκεια ή μετά το πέρας των εκθέσεων. Το ενθαρρυντικό στην περίπτωση των Οικονομίδη και Issachar είναι ότι δεν ήταν άγνωστα ονόματα στο διεθνές αγοραστικό κοινό», αναφέρει.
Σχολιάζοντας τις τάσεις που επικρατούν όσον αφορά τη ζήτηση στα έργα σύγχρονης τέχνης, η Άλια Τσαγκάρη, Ιστορικός Τέχνης και art curator αναφέρεται στο χρώμα, τις μεγάλες διαστάσεις και το χιούμορ ως κριτική ματιά στην κοινωνία του σήμερα. «Και οι δύο καλλιτέχνες που εκπροσωπεί η Roma Gallery είναι ιδιαίτερα μορφωμένοι και αναπτύσσουν μια κριτική. Και βλέπουμε οτι τα χαρακτηριστικά αυτά προσελκύουν το κοινό», λέει στο iefimerida, εξηγώντας πως τα τελευταία χρόνια παρατηρείται μια τάση προς την αναπαραστατική ζωγραφική.
Η ίδια, έχει μεγάλη εμπειρία από το πως κινείται ο κόσμος της σύγχρονης τέχνης στο εξωτερικό και πιστεύει πως ναι μεν όλες οι φουαρ έχουν εμπορικό χαρακτήρα αλλά έχουν έναν άλλο εξίσου κομβικό ρόλο: «Συνδέουν τους καλλιτέχνες με ένα διεθνές δίκτυο όπως είναι οι ιστορικοί τέχνης, οι επιμελητές, οι τεχνοκριτικοί, οι γκαλερίστες, κ.ο.κ. Και έτσι, διαμορφώνονται προϋποθέσεις και μπαίνουν βάσεις για συνεργασίες».
Τι λένε στο iefimerida η Σαλώμη Οικονομίδη και ο Aubert Issachar, οι δύο εικαστικοί που συμμετείχαν στη μεγάλη έκθεση της Ελβετίας
«Ηταν μια φανταστική εμπειρία, κάτι το εντελώς πρωτόγνωρο βάσει των όσων γνώριζα μέχρι σήμερα και είμαι πάρα πολύ χαρούμενη!», λέει ικανοποιημένη στο iefimerida η εικαστικός Σαλώμη Οικονομίδη.
«Θεωρώ πως η πρώτη μου συμμετοχή στην έκθεση της Volta Basel αποτέλεσε τη βασικότερη αφετηρία για την μετέπειτα πορεία μου στο εξωτερικό», τονίζει.
Ως προς το ποιο κέντρο θεωρεί σήμερα το πιο σημαντικό για να βρει ένας νέος εικαστικός περισσότερες ευκαιρίες προώθησης, πιστεύει πως το Λονδίνο, το Παρίσι και η Νέα Υόρκη παραμένουν τρεις μεγάλες δυνάμεις αλλά η Ελβετία - που τη γνωρίζει καλά - έχει αποκτήσει ένα ολοένα και πιο ενημερωμένο αγοραστικό κοινό και μάλιστα τα τελευταία χρόνια βλέπει να υπάρχει μια στροφή και προς την ελληνική τέχνη. «Θεωρώ πως έχουν ανοίξει περισσότερες ευκαιρίες για τους Ελληνες εικαστικούς», τονίζει και δεν θεωρεί αρνητικό το να βλέπουν τα έργα της ως επένδυση.
«Τα έργα τέχνης έχουν μια τιμή και είναι μέρος μιας τεράστιας αγοράς. Θεωρώ πως για τους καλλιτέχνες είναι τιμητικό να πιστεύει κάποιος όχι μόνο στην εικαστική αξία αλλά και στην μελλοντική μεταπώληση ενός έργου», καταλήγει.
Η ποπ Σαλώμη
Η Σαλώµη Οικονοµίδη (γ. 2000, Αθήνα) έχει αναπτύξει µια αναγνωρίσιµη ζωγραφική πρακτική που εξετάζει συστήµατα κατανάλωσης και παραγωγής εικόνας, αντλώντας αναφορές από τα µέσα µαζικής ενηµέρωσης, την εµπορική συσκευασία και την εικονογραφία της δεκαετίας του 1990. Στον πυρήνα του έργου της βρίσκεται η συσσώρευση φαρµακευτικών προϊόντων, επώνυµων αντικειµένων, συµβόλων της ποπ κουλτούρας και οπτικών στοιχείων που λειτουργούν ως δείκτες ευρύτερων µηχανισµών ελέγχου και επιθυµίας. Μέσα από τη χρήση έντονων χρωµάτων, δυναµικής σχηµατοποίησης και ενσωµάτωσης κειµένου υπό τη µορφή αναγνωρίσιµων δεικτών, τα έργα της εξετάζουν πώς η καταναλωτική κουλτούρα διαµορφώνει έννοιες όπως η κοινωνική ταυτότητα, η αυτονομία και η ελεύθερη βούληση. Η Οικονοµίδη έλαβε το πτυχίο της από το Goldsmiths, University of London (2021) και συνέχισε τις σπουδές της στο Sotheby’s Institute of Art στο Λονδίνο (2022). Έχει παρουσιάσει µία ατοµική έκθεση και έχει συµµετάσχει σε οµαδικές εκθέσεις στην Αθήνα, το Gstaad και το Λονδίνο. Έργα της βρίσκονται σε σηµαντικές ιδιωτικές συλλογές στην Ελλάδα και το εξωτερικό.
Ο άναρχος Aubert
«Είναι μια απίστευτη εμπειρία η συμμετοχή στη Volta Basel», λέει ενθουσιασμένος, από την πλευρά του ο Aubert Issachar σε επικοινωνία με το iefimerida. «Υπάρχει μια συνεχή ροή από ένα τεράστιο δίκτυο ανθρώπων με διαφορετικά προφίλ, επαγγέλματα και εθνικότητες», περιγράφει.
«Μόνο την πρώτη ημέρα της έκθεσης πέρασαν από το περίπτερο της Roma Gallery πέντε χιλιάδες άνθρωποι μέσα σε μόνο δυο ώρες, κάτι που ποτέ δεν θα δει ο καλλιτέχνης να συμβαίνει στο preview μιας ατομικής έκθεσης σε μια αίθουσα τέχνης».
Ο Aubert Issachar (γ. 1979, Λονδίνο) εστιάζει στη ζωγραφική, εξετάζοντας συστήµατα γλώσσας, συµβολισµού και αντίληψης. Η πρακτική του συνδυάζει χειρονοµιακή αφαίρεση µε συµβολικές και γλωσσικές δοµές, αντλώντας από τη µυθολογία, την αριθµολογία και τα αρχιτεκτονικά αρχέτυπα. Επαναλαµβανόµενα µοτίβα, όπως λαβυρινθώδεις και παλινδροµικές ακολουθίες, λειτουργούν ως µηχανισµοί µέσω των οποίων συγκροτείται το νόηµα. Μέσα από ελεγχόµενη χρήση της γραφής και πολυεπίπεδες επιφάνειες, το έργο του προσεγγίζει την επικοινωνία τόσο ως παραγωγικό µηχανισµό όσο και ως πεδίο παρεµπόδισης. Έχει παρουσιάσει ατοµικές εκθέσεις στο Σάο Πάολο, το Λονδίνο, τη Γενεύη και το Gstaad, και έχει συµµετάσχει σε οµαδικές εκθέσεις στη Βραζιλία και την Ευρώπη.