Η Δυτική Μακεδονία βρίσκεται τα τελευταία χρόνια στο επίκεντρο μιας από τις πιο φιλόδοξες ενεργειακές μεταβάσεις στην Ευρώπη.
Η σταδιακή απολιγνιτοποίηση της περιοχής συνοδεύεται από ένα εκτεταμένο επενδυτικό σχέδιο του Ομίλου ΔΕΗ, το οποίο φιλοδοξεί να μετατρέψει τις πρώην λιγνιτικές εκτάσεις σε έναν νέο ενεργειακό και τεχνολογικό κόμβο για τη χώρα και τη Νοτιοανατολική Ευρώπη.
Στο πλαίσιο αυτής της στρατηγικής επανατοποθέτησης της Δυτικής Μακεδονίας, η ΔΕΗ επιχειρεί παράλληλα να ενισχύσει και την άμεση συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών στη νέα αναπτυξιακή πορεία. Πέρα από τα μεγάλα ενεργειακά και τεχνολογικά έργα που δρομολογούνται, ο Όμιλος προχωρά και σε πρωτοβουλίες οικονομικής συμμετοχής των κατοίκων στις επενδύσεις της περιοχής. Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και η διάθεση ειδικού ομολόγου ύψους 5 εκατ. ευρώ αποκλειστικά για τους κατοίκους των νομών Κοζάνης και Φλώρινας, δίνοντας τη δυνατότητα στις τοπικές κοινωνίες να επωφεληθούν άμεσα από την αναπτυξιακή δυναμική που δημιουργείται.
Ο Όμιλος ΔΕΗ, όπως είχε δεσμευτεί κατά την παρουσίαση του επενδυτικού του πλάνου για τη Δυτική Μακεδονία τον Απρίλιο του 2025, προχωρά στην υλοποίηση μιας πρωτοβουλίας που συνδέει άμεσα τις τοπικές κοινωνίες με τη νέα επενδυτική πραγματικότητα της περιοχής. Η έκδοση πραγματοποιείται μέσω της ΔΕΗ Ανανεώσιμες, η οποία προχωρά στη διάθεση έως 50.000 κοινών ονομαστικών άυλων ομολογιών. Η ονομαστική αξία κάθε ομολογίας έχει οριστεί στα 100 ευρώ, με στόχο να διατηρηθεί χαμηλό το κατώφλι συμμετοχής και να διευκολυνθεί η πρόσβαση όσο το δυνατόν περισσότερων κατοίκων της περιοχής στην επένδυση. Για τον λόγο αυτό, το ελάχιστο όριο συμμετοχής έχει καθοριστεί στις πέντε ομολογίες, δηλαδή επένδυση 500 ευρώ, ενώ το ανώτατο όριο συμμετοχής φτάνει τις 250 ομολογίες, δηλαδή 25.000 ευρώ ανά επενδυτή.
Η επένδυση προσφέρει σταθερή ετήσια απόδοση 8%, γεγονός που μεταφράζεται σε συνολική απόδοση 40% σε ορίζοντα πενταετίας, πριν από την αφαίρεση των φόρων. Η διάρκεια του ομολόγου είναι πέντε έτη, ενώ προβλέπεται και δυνατότητα επανέκδοσης από τη ΔΕΗ Ανανεώσιμες μετά τη λήξη της συγκεκριμένης περιόδου. Σημαντική παράμετρος της έκδοσης αποτελεί και η εγγύηση κάλυψης που παρέχει η ΔΕΗ, καθώς σε περίπτωση που το σύνολο των ομολογιών δεν καλυφθεί από ιδιώτες επενδυτές της περιοχής, το υπολειπόμενο ποσό θα καλυφθεί από την ίδια την εταιρεία. Με τον τρόπο αυτό διασφαλίζεται η ολοκλήρωση της έκδοσης, ενώ παράλληλα ενισχύεται η εμπιστοσύνη των ενδιαφερόμενων επενδυτών.
Οι ενδιαφερόμενοι, αποκλειστικά κάτοικοι των νομών Κοζάνης και Φλώρινας, έχουν το δικαίωμα να δηλώσουν συμμετοχή από 13 Μαρτίου έως 17 Απριλίου του 2026. Η πιστοποίηση της πληρότητας του κριτηρίου εντοπιότητας θα πραγματοποιείται με τη προσκόμιση εγγράφων, όπως ενδεικτικά, παραστατικών εγγράφων εκδόσεως ΔΟΥ, πρόσφατου λογαριασμού ενέργειας, τηλεπικοινωνιών ή ύδρευσης, ή μισθωτηρίου συμβολαίου κατοικίας που έχει κοινοποιηθεί στις αρμόδιες φορολογικές υπηρεσίες.
Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να εκδηλώσουν ενδιαφέρον στα καταστήματα της Τράπεζας Πειραιώς στους νομούς Κοζάνης και Φλώρινας. Σε περίπτωση μη κάλυψης του συνόλου της έκδοσης, το υπολειπόμενο ποσό θα καλυφθεί από τη ΔΕΗ. Η έκδοση του ομολόγου ανακοινώθηκε αρχικά από τον Πρόεδρο και Διευθύνοντα Σύμβουλο της ΔΕΗ, κ. Γεώργιο Στάσση, τον περασμένο Απρίλιο κατά τη διάρκεια της παρουσίασης του στρατηγικού επενδυτικού πλάνου του Ομίλου ΔΕΗ, σε εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στον πρώην λιγνιτικό Ατμοηλεκτρικό Σταθμό στην Καρδιά.
Το σχέδιο της ΔΕΗ για τη Δυτική Μακεδονία
Το συγκεκριμένο «κοινωνικό μέρισμα» εντάσσεται στη συνολική στρατηγική του Ομίλου ΔΕΗ για τη δίκαιη μετάβαση της Δυτικής Μακεδονίας στη μεταλιγνιτική εποχή. Ο Όμιλος επιχειρεί να συνδέσει τις μεγάλες ενεργειακές και τεχνολογικές επενδύσεις που σχεδιάζονται στην περιοχή με την άμεση συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών, ώστε οι κάτοικοι να μην αποτελούν απλώς θεατές της νέας αναπτυξιακής φάσης, αλλά και συμμάχους στα οικονομικά οφέλη που αυτή δημιουργεί.
Δεν είναι τυχαίο ότι στη Δυτική Μακεδονία χτυπά πλέον η «καρδιά» ενός ευρύτερου επενδυτικού σχεδίου του Ομίλου ΔΕΗ, το οποίο φιλοδοξεί να μεταμορφώσει τις πρώην λιγνιτικές περιοχές σε έναν νέο ενεργειακό και τεχνολογικό κόμβο για τη χώρα. Το επενδυτικό πλάνο, ύψους 5,75 δισ. ευρώ για την επόμενη πενταετία, περιλαμβάνει μια σειρά μεγάλων έργων που εκτείνονται από τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας συνολικής ισχύος άνω των 2 GW, καθώς και έργων αποθήκευσης ενέργειας 860 MW, μεταξύ των οποίων και δύο μεγάλα αντλησιοταμιευτικά έργα.
Τα έργα αποθήκευσης που αναπτύσσει η ΔΕΗ στη Δυτική Μακεδονία έχουν στόχο να αντισταθμίσουν τη στοχαστικότητα των μονάδων Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας που εγκαθίστανται στην περιοχή, ενισχύοντας τη σταθερότητα του συστήματος.
Παράλληλα, προχωρούν τα φωτοβολταϊκά έργα του Ομίλου συνολικής ισχύος 2,13 GW. Στα πρώην λιγνιτωρυχεία των ΑΗΣ Πτολεμαΐδας, Καρδιάς και Αγίου Δημητρίου εγκαθίστανται ηλιακοί σταθμοί ισχύος 1,19 GW, με την κατασκευή να έχει ήδη ξεπεράσει το 90% και την έναρξη λειτουργίας να αναμένεται μέσα στους επόμενους μήνες. Τα έργα, συνολικού προϋπολογισμού περίπου 1,2 δισ. ευρώ, αναπτύσσονται κυρίως σε εκτάσεις παλαιων λιγνιτικών πεδίων. Από τα φωτοβολταϊκά της ΔΕΗ στη Δυτική Μακεδονία θα παράγεται ηλεκτρική ενέργεια που εκτιμάται ότι μπορεί να καλύψει τις ανάγκες περίπου 715.000 νοικοκυριών και επιχειρήσεων, περιορίζοντας τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα.
To data center
Στα σχέδια της ΔΕΗ ξεχωρίζει και το σχέδιο για την ανάπτυξη ενός mega data center ισχύος 300 MW στον ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου, το οποίο σε δεύτερη φάση θα μπορούσε να εξελιχθεί σε giga data center έως και 1.000 MW, εφόσον ολοκληρωθούν οι συμφωνίες με διεθνείς hyperscalers. Ο σχεδιασμός είναι modular, με ανάπτυξη σε επιμέρους μονάδες ισχύος –ενδεικτικά της τάξης των 75 MW– που θα μπορούν να εξυπηρετούν διαφορετικά φορτία, μεταξύ των οποίων εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης και υπηρεσίες cloud. Η επένδυση, ύψους περίπου 2,3 δισ. ευρώ, αναμένεται να αναπτυχθεί σε εγκαταστάσεις συνολικής επιφάνειας περίπου 50.000 τ.μ. σε χώρο πρώην λιγνιτικής δραστηριότητας, ενώ σύμφωνα με πληροφορίες βρίσκεται στο ενδιαφέρον μεγάλων διεθνών hyperscalers. Ο στόχος που έχει τεθεί είναι να οριστικοποιηθούν οι βασικές παράμετροι του έργου έως τα τέλη του 2026, ώστε να ξεκινήσει η υλοποίηση μόλις ολοκληρωθούν οι συμφωνίες με τους επενδυτές.
Την ίδια στιγμή, προχωρά και η ενεργειακή αναβάθμιση της μονάδας Πτολεμαΐδα 5, η οποία προβλέπεται να μετατραπεί σε μονάδα φυσικού αερίου ανοικτού κύκλου (OCGT) ισχύος 295 MW, με δυνατότητα αναβάθμισης σε μονάδα συνδυασμένου κύκλου (CCGT) ισχύος 440 MW. Παράλληλα, βρίσκονται σε εξέλιξη έργα αποκατάστασης λιγνιτικών εκτάσεων, νέες ενεργειακές υποδομές και μια σειρά συμπληρωματικών επενδύσεων που διαμορφώνουν το νέο παραγωγικό μοντέλο της περιοχής.
Μέσα σε αυτό το ευρύτερο πλαίσιο, η διάθεση του ειδικού ομολόγου προς τους κατοίκους Κοζάνης και Φλώρινας λειτουργεί ως ένα επιπλέον εργαλείο σύνδεσης των τοπικών κοινωνιών με τη νέα επενδυτική πραγματικότητα, επιτρέποντας στους κατοίκους να συμμετέχουν ενεργά στο εγχείρημα μετασχηματισμού της περιοχής.