«That sucker is open», δηλαδή «το Ορμούζ είναι ανοιχτό, διάολε»: Με αυτή τη χαρακτηριστική φράση ο Ντόναλντ Τραμπ υποστήριξε ότι οι ΗΠΑ έχουν πλέον το πάνω χέρι στην κρίσιμη ενεργειακή δίοδο και ότι το Ιράν δεν επιθυμεί νέα αμερικανικά πλήγματα.
- Αμερικανοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι τα Στενά του Ορμούζ είναι ανοιχτά, με δεκάδες δεξαμενόπλοια να διέρχονται. Ωστόσο, τα στοιχεία αμφισβητούνται και εταιρείες παρακολούθησης εκφράζουν επιφυλάξεις για τον πραγματικό όγκο της κίνησης που έχει αποκατασταθεί.
- Ο έλεγχος του Ορμούζ αποτέλεσε το ισχυρότερο οικονομικό όπλο της Τεχεράνης από την έναρξη του πολέμου, καθώς οι ιρανικές επιθέσεις και η ναρκοθέτηση των διαύλων εκτόξευσαν την τιμή του πετρελαίου Brent στα 126 δολάρια.
- Οι ΗΠΑ απάντησαν με εκτεταμένη στρατιωτική επιχείρηση, συνοδεύοντας πλοία, παρέχοντας αεροπορική προστασία και αναχαιτίζοντας drones. Ειδικές δυνάμεις απομάκρυναν πάνω από 200 αντικείμενα που έμοιαζαν με νάρκες από τη θαλάσσια δίοδο.
- Παρά την αμερικανική επιχείρηση, η ιρανική απειλή παραμένει ενεργή με σποραδικές επιθέσεις. Παράλληλα, επανεκκινούν διπλωματικές προσπάθειες διαμεσολάβησης, ενώ οι ΗΠΑ στοχεύουν στην πλήρη αποκατάσταση των εξαγωγών πετρελαίου από την περιοχή.
«Η ιρανική αντίδραση είναι πολύ ήπια. Δεν θέλουν να επιστρέψουμε εναντίον τους. Αυτό είναι όλο το παιχνίδι», δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος στο Axios.
Λίγες ώρες νωρίτερα, ο διοικητής της CENTCOM, ναύαρχος Μπραντ Κούπερ, ανακοίνωσε ότι οι διεθνώς αναγνωρισμένες θαλάσσιες οδοί στα Στενά είναι πλέον ελεύθερες από ιρανικές νάρκες, χαρακτηρίζοντας την εξέλιξη «σημαντικό ορόσημο».
Το Ορμούζ ανοίγει, αλλά όχι στα προπολεμικά επίπεδα
Αμερικανοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι 20 έως 30 δεξαμενόπλοια περνούν κάθε βράδυ από τον νότιο δίαυλο, μεταφέροντας περίπου 9 έως 10 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου. Η κίνηση αντιστοιχεί περίπου στο μισό των προπολεμικών επιπέδων.
Ωστόσο, τα προκαταρκτικά στοιχεία που επικαλείται το Reuters δείχνουν ότι μόλις επτά εμπορικά πλοία διέσχισαν τα Στενά την προηγούμενη ημέρα, έναντι 17 την προηγούμενη και μέσου όρου 15 στο τελευταίο δεκαήμερο. Τα στοιχεία ενδέχεται να αλλάξουν, καθώς ορισμένα πλοία απενεργοποιούν τους αναμεταδότες τους.
Παράλληλα, ειδικοί σε θέματα διακίνησης πετρελαίου και εταιρείες που παρακολουθούν την κίνηση των τάνκερ εμφανίζονται επιφυλακτικοί απέναντι στις αμερικανικές εκτιμήσεις για τον πραγματικό όγκο του πετρελαίου που μεταφέρεται.
Από τα 72 στα 126 δολάρια το Brent
Το Ορμούζ αποτελεί το ισχυρότερο οικονομικό όπλο της Τεχεράνης από την έναρξη του πολέμου στα τέλη Φεβρουαρίου.
Πριν από τη σύγκρουση, το Brent βρισκόταν περίπου στα 72 δολάρια το βαρέλι. Μετά τις ιρανικές επιθέσεις σε πλοία και την ανάπτυξη ναρκών στις διεθνείς ναυτιλιακές λωρίδες, η τιμή εκτοξεύτηκε έως και τα 126 δολάρια.
Οι ΗΠΑ απάντησαν με στρατιωτική επιχείρηση για την αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας. Αμερικανικές δυνάμεις, σε συνεργασία με τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, συνόδευσαν πλοία μέσω του νότιου διαύλου, παρείχαν αεροπορική προστασία και αναχαίτισαν ιρανικά drones και πυραύλους.
Στην επιχείρηση αποναρκοθέτησης συμμετείχαν δύτες, βατραχάνθρωποι του ΠΝ των ΗΠΑ (Navy SEALs), υποβρύχια και επιφανειακά drones. Σύμφωνα με την αμερικανική πλευρά, περισσότερα από 200 αντικείμενα που έμοιαζαν με νάρκες απομακρύνθηκαν, εκ των οποίων μόλις 11 ήταν πραγματικές νάρκες.
Το Ιράν συνεχίζει να απειλεί – Νέα κινητικότητα για διαπραγματεύσεις
Παρά τις αμερικανικές διαβεβαιώσεις, η απειλή δεν έχει εξαφανιστεί. Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι περίπου 2% των πλοίων που πέρασαν από τα Στενά τον τελευταίο μήνα δέχθηκαν πλήγμα, ενώ το Ιράν εξακολουθεί να επιχειρεί επιθέσεις.
Την ίδια ώρα, υπάρχουν ενδείξεις για νέα διπλωματική κινητικότητα. Ο αρχηγός του πακιστανικού στρατού, ο υπουργός Εξωτερικών του Ομάν και ο πρωθυπουργός του Κατάρ επισκέφθηκαν την Τεχεράνη, καθώς οι προσπάθειες διαμεσολάβησης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν φαίνεται να επανέρχονται.
Ο Τραμπ, ωστόσο, κρατά σκληρή γραμμή. «Δεν θέλω να συναντηθώ, αυτοί θέλουν. Στην πραγματικότητα, παρακαλούν να κάνουν συμφωνία», έγραψε στο Truth Social.
Οι ΗΠΑ θέλουν πλέον να αυξήσουν την κίνηση στα Στενά σε τουλάχιστον 50 πλοία κάθε βράδυ, με τελικό στόχο την αποκατάσταση του 60%-70% των προπολεμικών εξαγωγών πετρελαίου.
Το μεγάλο στοίχημα είναι αν η στρατιωτική υπεροχή των ΗΠΑ στο Ορμούζ θα μετατραπεί τελικά σε σταθερή ναυσιπλοΐα, αποκλιμάκωση και μια νέα συμφωνία με το Ιράν.