Σχέδιο έκτακτης διαφυγής από το Ιράν φέρεται να έχει προετοιμάσει ο ανώτατος ηγέτης της χώρας, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, εφόσον η κλιμακούμενη κοινωνική αναταραχή απειλήσει άμεσα την παραμονή του στην εξουσία.
Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται η βρετανική εφημερίδα The Times, το σχέδιο προβλέπει τη μεταφορά του Χαμενεΐ στη Ρωσία, εφόσον η κατάσταση στο εσωτερικό καταστεί ανεξέλεγκτη.
Ο 86χρονος ανώτατος ηγέτης θα εγκατέλειπε την Τεχεράνη συνοδευόμενος από περιορισμένο αριθμό προσώπων - λιγότερα από 24 -, μεταξύ των οποίων στενοί συγγενείς και ανώτατοι συνεργάτες του.
Στην ομάδα περιλαμβάνεται και ο γιος του, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, ο οποίος θεωρείται από πολλούς ως πιθανός διάδοχος στην ηγεσία του θεοκρατικού καθεστώτος toy Ir;an.
Πιθανότερος προορισμός του Χαμενεΐ η Ρωσία
Σύμφωνα με πηγές πληροφοριών που επικαλείται η εφημερίδα, το ενδεχόμενο ενεργοποίησης του σχεδίου θα προκύψει εάν ο στρατός ή οι εσωτερικές δυνάμεις ασφαλείας εμφανίσουν σημάδια απροθυμίας ή αδυναμίας να εφαρμόσουν εντολές καταστολής. Όπως αναφέρεται, έχουν ήδη χαρτογραφηθεί διαδρομές διαφυγής του Χαμενεΐ και έχουν διευθετηθεί ζητήματα υλικοτεχνικής υποστήριξης.
Ο πρώην αξιωματικός των ισραηλινών μυστικών υπηρεσιών Μπένι Σάμπτι δήλωσε στους Τάιμς ότι η Ρωσία αποτελεί τον πιθανότερο προορισμό, καθώς είναι «η μόνη χώρα πρόθυμη και ικανή να του παράσχει ουσιαστική προστασία».
Σύμφωνα με τον ίδιο, ο Χαμενεΐ διατηρεί διαχρονικά θετική στάση απέναντι στον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν και θεωρεί τη Μόσχα πολιτισμικό και γεωπολιτικό σύμμαχο στην κόντρα του Ιράν με τη Δύση.
Μαθήματα από την πτώση Άσαντ
Το ρεπορτάζ σημειώνει ότι ο σχεδιασμός αυτός επηρεάστηκε έντονα από την κατάρρευση του καθεστώτος του πρώην προέδρου της Συρίας, Μπασάρ αλ Άσαντ. Ο Άσαντ, στενός σύμμαχος της Τεχεράνης, διέφυγε στη Μόσχα τον Δεκέμβριο του 2024, όταν οι αντικαθεστωτικές δυνάμεις πλησίαζαν τη Δαμασκό.
Οι προετοιμασίες φέρονται να περιλαμβάνουν και τη διασφάλιση πρόσβασης σε μετρητά, ακίνητα και άλλα περιουσιακά στοιχεία στο εξωτερικό. Ο Χαμενεΐ ελέγχει εκτεταμένα οικονομικά δίκτυα μέσω ιδρυμάτων όπως το Setad, έναν πανίσχυρο παρακρατικό οργανισμό.
Έρευνα του Reuters το 2013 είχε εκτιμήσει την αξία των περιουσιακών στοιχείων υπό τον έλεγχό του Χαμενεΐ σε περίπου 95 δισεκατομμύρια δολάρια.
Κλιμάκωση διαδηλώσεων και ανησυχία στο καθεστώς
Οι αποκαλύψεις έρχονται σε μια περίοδο κατά την οποία διαδηλώσεις λόγω οικονομικής δυσπραγίας εξαπλώνονται σε μεγάλες πόλεις του Ιράν, φτάνοντας ακόμη και σε θρησκευτικά κέντρα όπως η ιερή πόλη των Σιιτών, Κομ.
Διαδηλωτές καταγγέλλουν χρήση πραγματικών πυρών, δακρυγόνων και αντλιών νερού από τις δυνάμεις ασφαλείας με τον Χαμενεΐ να διαμηνύει στην Ουάσιγκτον ότι «η Τεχεράνη δεν θα υποκύψει στον εχθρό» μετά τις απειλές του Ντόναλντ Τραμπ για επέμβαση των ΗΠΑ στο Ιράν αν σκοτωθούν διαδηλωτές.
Όλες οι υπηρεσίες ασφαλείας υπάγονται τελικά στον Χαμενεΐ, ο οποίος ασκεί εκτεταμένο έλεγχο στον στρατό, τη δικαιοσύνη και τους κρατικούς θεσμούς, βασιζόμενος κυρίως στους Φρουρούς της Επανάστασης.
Παρά τα αυστηρά μέτρα αποτροπής αποστασιών, εκτιμήσεις πληροφοριών περιγράφουν τον ανώτατο ηγέτη ως καταβεβλημένο σωματικά και ψυχολογικά, ιδίως μετά τον 12ήμερο πόλεμο με το Ισραήλ το προηγούμενο έτος.