O Kρίστοφερ Νόλαν αποκάλυψε πώς οδηγήθηκε στην απόφαση να γυρίσει την «Οδύσσεια».
- Η ιδέα για την «Οδύσσεια» απασχολούσε τον Νόλαν για δεκαετίες, μετά την αρχική του ενασχόληση με το σενάριο της ταινίας «Τροία». Η εικόνα του Δούρειου Ίππου τον σημάδεψε για 20 χρόνια.
- Η τελική απόφαση για την ταινία πάρθηκε απρόσμενα, όταν ο σκηνοθέτης απέκτησε σκύλο. Η σχέση αυτή του θύμισε τον δεσμό του Οδυσσέα με τον Άργο, οδηγώντας τον να χαρακτηρίσει το έργο ως την «απόλυτη ταινία για σκύλους».
- Η εμπορική επιτυχία του «Oppenheimer» ήταν απαραίτητη για να εγκριθεί ο μεγάλος προϋπολογισμός του εγχειρήματος. Τα γυρίσματα αποδείχθηκαν τεράστια πρόκληση, απαιτώντας μεταφορές βαριών καμερών IMAX σε εξαιρετικά δύσβατες τοποθεσίες, όπως ένα κάστρο στη Σικελία.
- Παρότι ο Νόλαν ήδη αναζητά την επόμενη πρόκληση, αυτή τη στιγμή επιθυμεί έντονα ένα διάλειμμα για ξεκούραση.
Ο Βρετανός σκηνοθέτης, μετά την τεράστια επιτυχία του «Oppenheimer», αποφάσισε να επιχειρήσει κάτι που για χρόνια θεωρούνταν σχεδόν αδύνατο, μεταφέροντας στη μεγάλη οθόνη την «Οδύσσεια» του Ομήρου, ένα έργο ηλικίας περίπου 2.700 ετών, το οποίο προβάλλεται στις κινηματογραφικές αίθουσες.
Η ταινία, με προϋπολογισμό που φέρεται να αγγίζει τα 250 εκατομμύρια δολάρια, δεν χρειάζεται απλώς ένα μεγάλο κοινό. Χρειάζεται να πείσει ολόκληρο τον κόσμο του κινηματογράφου ότι το ρίσκο του Νόλαν άξιζε.
Η «Οδύσσεια» τον ακολουθούσε για χρόνια
Ο ίδιος, σε μια εκτενή συνέντευξη στην Guardian παραδέχτηκε ότι η αγωνία πριν από κάθε πρεμιέρα δεν μειώνεται ποτέ.
«Ποτέ δεν γίνεται πιο εύκολο, γιατί κάνω ταινίες για το κοινό και το κοινό μου λέει τι του αρέσει. Εκείνοι ολοκληρώνουν την ταινία. Δεν έχω τίποτα να κρυφτώ πίσω από αυτό. Δεν μπορώ απλώς να πω: “Οι άνθρωποι δεν την κατάλαβαν”. Αυτές δεν είναι οι ταινίες που κάνω», αναφέρει.
«Τι θα κάνει το κοινό με αυτήν; Θα έρθουν να τη δουν; Και αν έρθουν, θα τους αρέσει; Δεν νομίζω ότι θα έκανα σωστά τη δουλειά μου αν δεν φοβόμουν κάθε φορά που κυκλοφορώ μια ταινία, γιατί προσπαθείς να προκαλέσεις τον εαυτό σου, προσπαθείς να πάρεις ρίσκα».
Για τον Νόλαν, ωστόσο, η απόφαση να καταπιαστεί με την «Οδύσσεια» δεν ήταν μια ξαφνική έμπνευση. Ήταν μια ιδέα που τον ακολουθούσε για δεκαετίες. Βέβαια όπως αποκάλυψε παρακάτω, η αφορμή, το γεγονός που τον οδήγησε να πάρει τελικά την μεγάλη απόφαση και η ιδέα του να γίνει επιτέλους πράξη, ήταν αναπάντεχη.
Ο σκηνοθέτης είχε έρθει κοντά με τον κόσμο του Ομήρου ήδη από τις αρχές της δεκαετίας του 2000, όταν, μετά την επιτυχία του «Memento», είχε συνδεθεί για λίγο με το σενάριο της ταινίας «Τροία» του 2004, με πρωταγωνιστή τον Μπραντ Πιτ, αλλά τελικά δεν κατέληξε να εμπλακεί στο πρότζεκτ.
«Είχα περάσει πολύ χρόνο σκεπτόμενος πώς παρουσιάζεις κάτι σε ένα κοινό που όλοι γνωρίζουν ότι μέσα στην κοιλιά του Δούρειου Ίππου υπάρχουν Έλληνες. Πώς το κάνεις να φαίνεται αληθινό;», είχε πει.
Η εικόνα που του έμεινε ήταν εκείνη ενός τεράστιου μνημείου που έχει εγκαταλειφθεί στην άμμο και βυθίζεται αργά. «Αυτή ήταν η πρώτη εικόνα που είχα. Την κουβαλούσα μαζί μου για 20 χρόνια. Πάντα ήθελα να το κάνω», είπε χαρακτηριστικά.
«Είναι η απόλυτη ταινία για σκύλους»
Η τελική απόφαση, όμως, συνδέθηκε και με κάτι πολύ πιο προσωπικό και απρόσμενο. Ο ίδιος αποκάλυψε ότι η απόφαση για την κινηματογραφική μεταφορά της «Οδύσσειας» του Ομήρου έγινε εξαιτίας του σκύλου του.
«Έχουμε έναν σκύλο και μετά αποφάσισα να κάνω την “Οδύσσεια” γιατί είναι η απόλυτη ταινία για σκύλους», είπε χαρακτηριστικά, αναφερόμενος στην διαχρονική αγάπη και σχέση μεταξύ σκύλου και ανθρώπου που διαπερνά με εμβληματικό τρόπο το έργο του Ομήρου στην σχέση του Οδυσσέα με τον σκύλο του, Άργος.
Ο Άργος περίμενε για 20 χρόνια τον Βασιλιά της Ιθάκης και τον αναγνώρισε παρ'όλο που ήταν μεταμφιεσμένος όταν επέστρεψε, προτού ξεψυχήσει στα χέρια του.
«Δεν είχα ποτέ σκυλί όταν ήμουν παιδί, και δεν πήραμε ποτέ σκυλί όταν τα παιδιά ήταν μικρά, επειδή ταξιδεύαμε πάρα πολύ. Είναι λίγο εκνευρισμένα που πήραμε ένα μόλις έφυγαν, αν και αγαπούν το σκυλί. Και όσον αφορά την "Οδύσσεια", δεν θέλω να ακουστώ επιπόλαιος, αλλά πραγματικά αποτελεί ένα πολύ σημαντικό μέρος αυτής της ιστορίας».
Χωρίς το «Οπενχάιμερ» δεν θα υπήρχε «Οδύσσεια»
Η σύζυγός του και παραγωγός της ταινίας, Έμα Τόμας, εξηγεί ότι χωρίς την επιτυχία του «Oppenheimer» το σχέδιο πιθανότατα δεν θα είχε ποτέ εγκριθεί.
«Δεν νομίζω ότι υπάρχει κόσμος στον οποίο θα μπορούσαμε να πάμε σε ένα στούντιο και να πούμε: “Θέλουμε να διασκευάσουμε ένα ποίημα 2.700 ετών” και αυτό να θεωρηθεί αυτόματα μια τεράστια ταινία. Ζητούσαμε έναν μεγάλο προϋπολογισμό για να το κάνουμε. Αυτό δεν θα είχε συμβεί χωρίς το Oppenheimer», εξήγησε.
Τα γυρίσματα της «Οδύσσειας» αποτέλεσαν μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις της καριέρας του. Το καστ και το συνεργείο ταξίδεψαν σε ερήμους, βουνά, θάλασσες και αρκτικά τοπία, με πολλές τοποθεσίες να είναι προσβάσιμες μόνο μέσω ελικοπτέρων ή δύσκολων πεζοποριών.
Οι κάμερες IMAX, βάρους περίπου 136 κιλών, έπρεπε να μεταφερθούν σε εξαιρετικά δύσβατα σημεία, ενώ κάθε μέρα έφερνε και ένα νέο πρόβλημα.
«Κάθε φορά που ξεπερνούσες μια δυσκολία, σκεφτόσουν: Θεέ μου, τα καταφέραμε. Και μετά σκεφτόσουν: Ωχ, όχι, την επόμενη εβδομάδα έχουμε κάτι εντελώς διαφορετικό να αντιμετωπίσουμε. Ήταν η αδιάκοπη σειρά των προκλήσεων», θυμάται η σύζυγος και συνεργάτης του, Τόμας.
Ο Νόλαν, γνωστός για την εμμονή του με τα πραγματικά γυρίσματα αντί για τα ψηφιακά εφέ, επιμένει ότι η δυσκολία δεν ήταν ο στόχος.
Ιδιαίτερη πρόκληση αποτέλεσε η Ιθάκη του Οδυσσέα, την οποία ο Νόλαν και η σχεδιάστρια παραγωγής Ρουθ Ντε Γιονγκ δημιούργησαν στο ερειπωμένο Castello di Santa Caterina στη Σικελία. Το συνεργείο έπρεπε καθημερινά να ανεβαίνει επί 45 λεπτά ένα δύσκολο μονοπάτι.
«Αυτό ήταν κάτι που με ανησυχούσε πολύ, αλλά πήραμε τόσο μεγάλη ενέργεια από το καστ και το συνεργείο. Είχες τον Τομ Χόλαντ να ανεβαίνει αυτό το μονοπάτι σαν γαζέλα, κάνοντάς με να νιώθω πολύ γέρος και κουρασμένος», παραδέχτηκε με χιούμορ ο Νόλαν.