Καθώς πλησιάζει η λήξη της εκεχειρίας, το ενδεχόμενο ΗΠΑ και Ιράν να καθίσουν τελικά στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων μοιάζει πιο πιθανό από χθες, Κυριακή.
- Η αρχική ελπίδα για συμφωνία, μετά το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν, εξανεμίστηκε γρήγορα καθώς οι ΗΠΑ διατήρησαν τις κυρώσεις. Ακολούθησαν ιρανικά αντίποινα, κατάληψη πλοίου από τις ΗΠΑ και νέες απειλές Τραμπ, ενόψει της λήξης της εκεχειρίας.
- Παρά το βαρύ κλίμα, οι Πακιστανοί αξιωματούχοι διατήρησαν ανοιχτό τον δίαυλο επικοινωνίας. Ο πρόεδρος του Ιράν, Μασούντ Πεζεσκιάν, τάχθηκε υπέρ της διπλωματικής οδού, με τον Ντόναλντ Τραμπ να επιβεβαιώνει την αποστολή αντιπροσωπείας και να εκφράζει αισιοδοξία για άμεση συμφωνία.
- Ο Τραμπ αργότερα διευκρίνισε πως είναι «εξαιρετικά απίθανο» να παρατείνει την εκεχειρία πέραν της Τετάρτης, εκτός εάν το Ιράν δεχτεί τους όρους των ΗΠΑ, με βασικότερο τον δραστικό περιορισμό του πυρηνικού του προγράμματος.
- Ο πρόεδρος Τραμπ, μέσω ανάρτησης, υποστήριξε ότι η προτεινόμενη συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν είναι ανώτερη από την αντίστοιχη του 2015, αποτρέποντας την απόκτηση πυρηνικών όπλων από την Τεχεράνη.
Η κρίση στη Μέση Ανατολή βρίσκεται ξανά κοντά στο χείλος της ακραίας κλιμάκωσης. Όπως και το διήμερο 6-7 Απριλίου, όταν ο Ντόναλντ Τραμπ απειλούσε πως θα αφανίσει τον ιρανικό πολιτισμό αν η Τεχεράνη δεν υποχωρήσει στις απαιτήσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ, έτσι και τώρα η κατάσταση διαγράφεται οριακή.
Την Παρασκευή το Ιράν ανακοίνωσε το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ και η τιμή του πετρελαίου σημείωσε εντυπωσιακή πτώση, περνώντας το μήνυμα ότι οι δύο πλευρές θα καταλήξουν σύντομα σε μια συμφωνία, αρκετά πριν από το τέλος της εκεχειρίας, που τοποθετείται στα ξημερώματα της Τετάρτης. Άλλωστε οι προσπάθειες διαμεσολάβησης από τους ηγέτες του Πακιστάν ήταν συνεχείς και στόχευαν σε έναν δεύτερο γύρο διαπραγματεύσεων, που ενδεχομένως θα κατέληγαν στην πολυπόθητη συμφωνία.
Όμως η ανακούφιση στον πλανήτη δεν κράτησε για πολύ. Η απόφαση των ΗΠΑ να συνεχίσουν τον αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια πυροδότησε το εκ νέου κλείσιμο του Ορμούζ. Το Ιράν άνοιξε πυρ εναντίον πλοίων που προσπάθησαν να περάσουν, ενώ ακολούθησε η ανακοίνωση Τραμπ για κατάληψη ιρανικού πλοίου από τις αμερικανικές δυνάμεις και η πληροφορία πως η Τεχεράνη απορρίπτει τον δεύτερο γύρο των διαπραγματεύσεων.
Η εκεχειρία δύο εβδομάδων που είχε συμφωνηθεί τα ξημερώματα της Μ. Τετάρτης λήγει αυτή την Τετάρτη, 22 Απριλίου, και ο Ντόναλντ Τραμπ επαναλαμβάνει τις απειλές για πλήγματα σε ενεργειακές εγκαταστάσεις του Ιράν.
Αισιοδοξία Τραμπ και «παράθυρο» από τον Πεζεσκιάν
Με δεδομένα όλα τα παραπάνω, η Δευτέρα ξημέρωσε με το κλίμα πολύ βαρύ και τις πιθανότητες για την πραγματοποίηση συνομιλιών στην πρωτεύουσα του Πακιστάν, Ισλαμαμπάντ, λίγες.
Όμως ο δίαυλος επικοινωνίας φαίνεται πως συνέχισε να παραμένει ανοιχτός, κυρίως χάρη στις προσπάθειες των Πακιστανών αξιωματούχων, που παράλληλα φρόντιζαν να προετοιμάσουν ξανά τον χώρο των συνομιλιών, ελπίζοντας πως αυτές τελικά θα πραγματοποιηθούν.
Ο πρόεδρος του Ιράν, Μασούντ Πεζεσκιάν, δήλωσε πως τάσσεται υπέρ της διπλωματικής οδού, για να πέσει η ένταση στις σχέσεις με τις ΗΠΑ.
Μιλώντας στο nypost.com, ο Ντόναλντ Τραμπ επιβεβαίωσε πως η αμερικανική αντιπροσωπεία ταξιδεύει προς το Ισλαμαμπάντ με επικεφαλής τον αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς, λέγοντας ότι «σε αυτό το στάδιο κανείς δεν παίζει παιχνίδια». Στο Fox News είπε μάλιστα πως η συμφωνία με το Ιράν μπορεί να υπογραφεί ακόμα και απόψε.
Πάντως, αργότερα, μιλώντας στο Bloomberg, δήλωσε πως είναι «εξαιρετικά απίθανο» να δώσει παράταση στην εκεχειρία που λήγει την Τετάρτη, σε περίπτωση που το Ιράν δεν δεχτεί τους όρους των ΗΠΑ, ο βασικότερος και πιο δύσκολος εκ των οποίων για την Τεχεράνη είναι ο δραστικός περιορισμός του πυρηνικού της προγράμματος.
Τραμπ: «Πολύ καλύτερη» η δική μας συμφωνία για τα πυρηνικά του Ιράν από αυτή του Ομπάμα
Ο Ντόναλντ Τραμπ, μάλιστα, αναφέρθηκε με ανάρτησή του στη «δική μας» συμφωνία για τα πυρηνικά του Ιράν, συγκρίνοντάς τη με αυτή που είχε συνάψει ο Μπαράκ Ομπάμα το 2015.
«Η ΣΥΜΦΩΝΙΑ που συνάπτουμε με το Ιράν θα είναι ΠΟΛΥ ΚΑΛΥΤΕΡΗ από το JCPOA, γνωστό και ως ''Πυρηνική Συμφωνία με το Ιράν'', που συντάχθηκε από τον Μπαράκ Χουσεΐν Ομπάμα και τον ''Νυσταγμένο Τζο'' Μπάιντεν, μια από τις χειρότερες συμφωνίες που έχουν συναφθεί ποτέ σε σχέση με την ασφάλεια της χώρας μας. Ήταν ένας σίγουρος δρόμος προς την απόκτηση πυρηνικού όπλου, κάτι που δεν θα συμβεί, και δεν μπορεί να συμβεί, με τη συμφωνία που ετοιμάζουμε», έγραψε ο Τραμπ στο Truth Social.
