Με στόχο να αποφύγουν μια νέα μετωπική σύγκρουση με τον Ντόναλντ Τραμπ στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι έχουν θέσει σε εφαρμογή μια άτυπη «επιχείρηση διαχείρισης Τραμπ».
- Οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι εφαρμόζουν στρατηγική «διαχείρισης Τραμπ» ενόψει της Συνόδου του ΝΑΤΟ, εστιάζοντας σε αμυντικές δαπάνες και συμμετοχή αμερικανικών εταιρειών, ώστε να αποφευχθεί μια νέα σύγκρουση με τον Αμερικανό πρόεδρο.
- Προωθείται η υπογραφή συμφωνιών για συμπαραγωγή και συντήρηση αμερικανικών πυραυλικών συστημάτων, όπως Stinger και Patriot, ενισχύοντας τον ρόλο των ΗΠΑ στον ευρωπαϊκό επανεξοπλισμό και την εγχώρια αμυντική βιομηχανία.
- Η ευρωπαϊκή κινητικότητα πηγάζει από τη δυσαρέσκεια του Τραμπ, ο οποίος φέρεται να εξέτασε τη μείωση των αμερικανικών δυνάμεων στην Ευρώπη, ενώ το Πεντάγωνο επανεξετάζει τη συνολική στρατιωτική παρουσία στην ήπειρο.
- Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, προσπαθεί να κατευνάσει τον Τραμπ παρουσιάζοντας στοιχεία για την αύξηση των ευρωπαϊκών αμυντικών δαπανών, όμως η αβεβαιότητα για το μέλλον της Συμμαχίας παραμένει.
Το σχέδιο περιλαμβάνει αυξημένες αμυντικές δαπάνες, νέες συμφωνίες για αγορά και συμπαραγωγή αμερικανικών πυραύλων στην Ευρώπη, αλλά και μια προσεκτικά διαμορφωμένη ατζέντα που αποσκοπεί στο να μην προκληθεί νέα ένταση με τον Αμερικανό πρόεδρο.
Όπως αποκαλύπτουν το CNN και το Politico, η ανησυχία στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες είναι έντονη, καθώς ο Τραμπ εξακολουθεί να αμφισβητεί ανοιχτά τη δέσμευση των συμμάχων στις κοινές υποχρεώσεις του ΝΑΤΟ και φέρεται να εξετάζει ακόμη και σημαντική μείωση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στην Ευρώπη.
Ενόψει της κρίσιμης Συνόδου Κορυφής, το προεδρικό αεροσκάφος του Τραμπ προσγειώθηκε πριν από λίγο στην Άγκυρα.
«Όλα γίνονται για τη διαχείριση του Τραμπ»
Η στρατηγική των συμμάχων περιγράφεται χαρακτηριστικά από ανώτερο διπλωμάτη του ΝΑΤΟ, ο οποίος δήλωσε στο Politico ότι «στόχος είναι να διατηρηθεί ένα πρόσωπο ικανοποιημένο. Όλα αφορούν στη διαχείριση του Τραμπ».
Στο ίδιο πνεύμα, ο υπουργός Άμυνας του Βελγίου, Τεό Φράνκεν, δήλωσε στο ίδιο μέσο ότι «δεν υπάρχει άλλος τρόπος να τον προσεγγίσεις παρά μόνο διπλωματικά, χωρίς να τον προσβάλεις, δείχνοντας ότι αυξάνουμε τις προσπάθειές μας. Αυτό ακριβώς κάνουμε».
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η ηγεσία του ΝΑΤΟ επιδιώκει να κρατήσει τη συζήτηση επικεντρωμένη σε ζητήματα που ενδιαφέρουν ιδιαίτερα τον Αμερικανό πρόεδρο, δηλαδή σε περισσότερες αμυντικές δαπάνες, επανεξοπλισμό και μεγαλύτερη συμμετοχή αμερικανικών εταιρειών στην ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία.
Οι συμφωνίες για Stinger, Patriot και AMRAAM
Στο περιθώριο της Συνόδου αναμένεται να υπογραφεί σειρά συμφωνιών που θα ενισχύσουν την παρουσία αμερικανικών εταιρειών στην ευρωπαϊκή αγορά όπλων.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται:
- ανάπτυξη ευρωπαϊκής παραγωγής των πυραύλων Stinger της RTX (Raytheon),
- μελέτη για επέκταση της παραγωγής των πυραύλων AIM-120 AMRAAM στην Ευρώπη,
- δημιουργία ευρωπαϊκού κέντρου συντήρησης των πυραύλων PAC-3 Patriot της Lockheed Martin,
- συνεργασίες για τα τακτικά αμερικανικά πυραυλικά συστήματα ATACMS.
Σύμφωνα με το Politico, οι συμφωνίες επιδιώκουν αφενός να ενισχύσουν την ευρωπαϊκή αμυντική παραγωγή και αφετέρου να διασφαλίσουν ότι αμερικανικές εταιρείες θα συνεχίσουν να διαδραματίζουν κεντρικό ρόλο στον ευρωπαϊκό επανεξοπλισμό.
Η οργή Τραμπ για τους συμμάχους
Πίσω από αυτή την ευρωπαϊκή κινητικότητα βρίσκεται η αυξανόμενη δυσαρέσκεια του Ντόναλντ Τραμπ απέναντι στους συμμάχους.
Σύμφωνα με το CNN, ο Αμερικανός πρόεδρος, σε σύσκεψη στον Λευκό Οίκο μετά την επιχείρηση των ΗΠΑ κατά του Ιράν, φέρεται να αναρωτήθηκε αν θα έστελνε το σωστό μήνυμα προς το ΝΑΤΟ μειώνοντας κατά περίπου ένα τρίτο τις αμερικανικές δυνάμεις που σταθμεύουν στην Ευρώπη.
Την ίδια περίοδο, το Πεντάγωνο προχώρησε στην ακύρωση προγραμματισμένων μετακινήσεων στρατευμάτων προς την Ευρώπη, ενώ ο υπουργός Άμυνας, Πιτ Χέγκσεθ, ανακοίνωσε εξάμηνη επανεξέταση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στην ήπειρο.
«Είναι μια αξιολόγηση στην οποία κάποιες χώρες θα αποτύχουν και άλλες θα περάσουν με άριστα», προειδοποίησε ο Χέγκσεθ κατά τη Σύνοδο των υπουργών Άμυνας του ΝΑΤΟ.
«Θέλω μόνο την πίστη τους»
Ο Τραμπ συνεχίζει να θεωρεί ότι οι ευρωπαϊκές χώρες δεν ανταποκρίνονται στις υποχρεώσεις τους απέναντι στις Ηνωμένες Πολιτείες.
«Απλώς θέλω την πίστη τους. Δεν χρειαζόμαστε τα χρήματά τους, δεν χρειαζόμαστε τίποτε άλλο. Έχουμε τον ισχυρότερο στρατό στον κόσμο, αλλά θέλω μόνο αφοσίωση», δήλωσε σε συνάντησή του με τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, στον Λευκό Οίκο.
Λίγες ημέρες πριν από τη Σύνοδο έγραψε επίσης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης:
«Είναι παράλογο οι ΗΠΑ να συνεχίζουν σε αυτή τη μονόπλευρη πορεία όταν η σχέση δεν είναι αμοιβαία. Δεν ήταν δίπλα μας!»
Η αναφορά αυτή αντανακλούσε τη δυσαρέσκεια του Τραμπ επειδή αρκετές ευρωπαϊκές χώρες δεν συμμετείχαν στην αμερικανική στρατιωτική επιχείρηση κατά του Ιράν.
Η προσπάθεια Ρούτε να εκτονώσει την ένταση
Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ επιχειρεί εδώ και μήνες να κατευνάσει τις εντάσεις.
Κατά την επίσκεψή του στην Ουάσιγκτον παρουσίασε στον Τραμπ στοιχεία για τη σημαντική αύξηση των ευρωπαϊκών αμυντικών δαπανών.
«Αυτό το γράφημα αφορά το "τρισεκατομμύριο του Τραμπ"», είπε χαρακτηριστικά ο Ρούτε, αποδίδοντας στον Αμερικανό πρόεδρο την πίεση που οδήγησε τις ευρωπαϊκές χώρες να αυξήσουν τις στρατιωτικές επενδύσεις τους.
Παράλληλα, προσπάθησε να αμβλύνει τις διαφωνίες για το Ιράν, λέγοντας:
«Υπήρξαν μεμονωμένες περιπτώσεις που σας απογοήτευσαν πραγματικά, αλλά σε γενικές γραμμές οι Ευρωπαίοι σύμμαχοί σας ήταν δίπλα σας».
Το μεγάλο ερώτημα για το μέλλον του ΝΑΤΟ
Παρά τις προσπάθειες κατευνασμού του Τραμπ, η αβεβαιότητα παραμένει.
Ευρωπαίοι αξιωματούχοι εκτιμούν ότι η Ουάσιγκτον θα συνεχίσει να ζητά μεγαλύτερη οικονομική συμμετοχή των συμμάχων στην κοινή άμυνα, ενώ αρκετοί θεωρούν πιθανό έναν σταδιακό περιορισμό της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στην Ευρώπη τα επόμενα χρόνια.
Η φετινή Σύνοδος θεωρείται κρίσιμη, καθώς θα δείξει αν η στρατηγική της «διαχείρισης Τραμπ» μπορεί να διατηρήσει την ενότητα της Συμμαχίας ή αν οι σχέσεις ΗΠΑ-Ευρώπης θα εισέλθουν σε μια νέα περίοδο έντασης.