Ενώ η παγκόσμια προσοχή στρέφεται κυρίως στα αμερικανικά σχέδια για την επιστροφή των υπερηχητικών επιβατικών πτήσεων, η Ιαπωνία φαίνεται πως προχωρά αθόρυβα σε κάτι ακόμη πιο φιλόδοξο.
Αναπτύσσει αεροσκάφη που θα κινούνται με ταχύτητες πέντε φορές μεγαλύτερες από την ταχύτητα του ήχου.
Η Ιαπωνική Υπηρεσία Αεροδιαστημικής Εξερεύνησης, [Japan Aerospace Exploration Agency (JAXA)], πραγματοποίησε πρόσφατα την πρώτη επιτυχημένη δοκιμή καύσης κινητήρα Mach 5 στο ερευνητικό κέντρο Kakuda Space Center στη Μιγιάγκι, ανοίγοντας τον δρόμο για μια εντελώς νέα γενιά υπερηχητικών αεροσκαφών.
Από το Τόκιο στη Νέα Υόρκη σε περίπου 1 ώρα και 45 λεπτά
Οι αριθμοί που συνοδεύουν το ιαπωνικό πρόγραμμα μοιάζουν σχεδόν εξωπραγματικοί. Ένα αεροσκάφος που ταξιδεύει με ταχύτητα Mach 5 μπορεί να φτάσει περίπου τα 6.100 χιλιόμετρα την ώρα (3.800 mph), επιτρέποντας θεωρητικά μια πτήση από το Τόκιο στη Νέα Υόρκη σε λιγότερο από δύο ώρες.
Για να μπορέσουμε να κάνουμε τη σύγκριση, το νέο υπερηχητικό αεροσκάφος Boom Supersonic που αναπτύσσει η αμερικανική εταιρεία ως διάδοχο του θρυλικού Concorde στοχεύει σε ταχύτητα περίπου Mach 1.7, εντυπωσιακή για τα σημερινά δεδομένα, αλλά πολύ χαμηλότερη από τις ιαπωνικές φιλοδοξίες.
Σύμφωνα με τους υπολογισμούς των ειδικών, ακόμη και το Overture της Boom Supersonic θα χρειαζόταν σχεδόν δύο ώρες για να καλύψει τη διαδρομή Νέα Υόρκη-Λος Άντζελες, τη στιγμή που το ιαπωνικό concept υπόσχεται υπερατλαντικές πτήσεις σε χρόνους που μέχρι σήμερα ανήκαν μόνο στη σφαίρα της επιστημονικής φαντασίας.
Η μεγαλύτερη πρόκληση δεν είναι η ταχύτητα
Η πρόσφατη δοκιμή της JAXA δεν αφορούσε μόνο την επίτευξη ακραίων ταχυτήτων. Οι Ιάπωνες μηχανικοί επικεντρώθηκαν κυρίως στο πώς συμπεριφέρεται ένα αεροσκάφος σε συνθήκες υπερηχητικής πτήσης.
Κατά τη διάρκεια του πειράματος, το αεροσκάφος εκτέθηκε σε θερμοκρασίες που άγγιζαν τους 1.000 βαθμούς Κελσίου, θερμότητα ικανή να καταστρέψει συμβατικά αεροσκάφη μέσα σε λίγα λεπτά.
Οι ερευνητές δοκίμασαν:
- τα συστήματα θερμικής προστασίας,
- την κατανομή της θερμότητας στον κινητήρα,
- τη λειτουργία των αεροδυναμικών επιφανειών,
- αλλά και την προστασία των ηλεκτρονικών συστημάτων του αεροσκάφους.
Σύμφωνα με τη JAXA, το σύστημα θερμικής θωράκισης κατάφερε να διατηρήσει το εσωτερικό του αεροσκάφους σε φυσιολογικές θερμοκρασίες παρά τις ακραίες συνθήκες στο εξωτερικό περίβλημα.
Υδρογόνο αντί για συμβατικά καύσιμα
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και ο κινητήρας ramjet που χρησιμοποιήθηκε στη δοκιμή. Σε αντίθεση με τους συμβατικούς αεροκινητήρες, ο ramjet δεν χρησιμοποιεί περιστρεφόμενους συμπιεστές, αλλά εκμεταλλεύεται την ίδια την τεράστια ταχύτητα του αεροσκάφους για να συμπιέσει τον εισερχόμενο αέρα πριν από την καύση.
Το ιαπωνικό πρόγραμμα βασίζεται σε καύσιμο υδρογόνου, κάτι που θα μπορούσε θεωρητικά να μειώσει σημαντικά το περιβαλλοντικό αποτύπωμα των μελλοντικών υπερηχητικών πτήσεων.
Οι επιστήμονες μάλιστα μελέτησαν και τις εκπομπές καυσαερίων του κινητήρα κατά τη διάρκεια των δοκιμών, εξετάζοντας εάν η τεχνολογία θα μπορούσε μελλοντικά να χρησιμοποιηθεί σε πιο βιώσιμες εμπορικές εφαρμογές.
Μια νέα εποχή στις αερομεταφορές;
Το πειραματικό αεροσκάφος της Ιαπωνίας ανήκει κυριολεκτικά σε έναν διαφορετικό κόσμο. Σε ταχύτητες Mach 5, οι θερμοκρασίες γύρω από το αεροσκάφος μπορούν να φτάσουν επίπεδα αντίστοιχα με εκείνα που αντιμετωπίζουν τα διαστημόπλοια κατά την επανείσοδό τους στην ατμόσφαιρα. Η μηχανική πρόκληση παύει να αφορά την άνεση ή την οικονομία και μετατρέπεται σε μια μάχη απέναντι στη θερμότητα, την πίεση και τους ίδιους τους νόμους της φυσικής.
Παρότι τα επιβατικά αεροσκάφη Mach 5 απέχουν ακόμη αρκετά χρόνια από την εμπορική χρήση, η επιτυχία της ιαπωνικής δοκιμής δείχνει ότι η επόμενη μεγάλη επανάσταση στις αερομεταφορές ίσως έχει ήδη ξεκινήσει.
Αν οι τεχνολογικές προκλήσεις ξεπεραστούν, οι διηπειρωτικές πτήσεις θα μπορούσαν στο μέλλον να διαρκούν λιγότερο από μια κινηματογραφική ταινία, αλλάζοντας ριζικά τον τρόπο με τον οποίο ταξιδεύει ο κόσμος.