Έναν χρόνο πριν τις προεδρικές εκλογές στη Γαλλία η πολιτική σκηνή εισέρχεται ήδη σε περίοδο έντονης κινητικότητας και αβεβαιότητας, με το ερώτημα της διαδοχής του Εμανουέλ Μακρόν να κυριαρχεί στον δημόσιο διάλογο.
- Η γαλλική πολιτική σκηνή χαρακτηρίζεται από έντονο κατακερματισμό στο Κέντρο και την Αριστερά, ενώ η ακροδεξιά «Εθνική Συσπείρωση» διατηρεί ισχυρή δυναμική. Η πληθώρα υποψηφίων από άλλες παρατάξεις ενδέχεται να οδηγήσει σε απρόβλεπτα αποτελέσματα στις επερχόμενες προεδρικές εκλογές.
- Δύο πρώην πρωθυπουργοί του Μακρόν, ο Εντουάρ Φιλίπ και ο Γκαμπριέλ Ατάλ, διεκδικούν την ηγεσία του Κέντρου. Διατηρούν ανοιχτό δίαυλο επικοινωνίας για να αποτρέψουν τη διάσπαση του χώρου και ένα δεύτερο γύρο μεταξύ ακραίων υποψηφίων.
- Η γαλλική Αριστερά αδυνατεί να συμφωνήσει σε κοινή στρατηγική, με πολλούς πιθανούς υποψηφίους να προσπαθούν για κοινό μέτωπο. Ο Ζαν Λικ Μελανσόν παραμένει ισχυρός, αλλά θεωρείται «τοξική» επιλογή από την Κεντροαριστερά, φοβούμενες ήττα στον δεύτερο γύρο.
- Η Μαρίν Λεπέν αντιμετωπίζει δικαστικά κωλύματα, με τον Ζορντάν Μπαρντελά να προβάλλει ως πιθανός διάδοχος στην ακροδεξιά. Η κόπωση των ψηφοφόρων ενισχύει την ακροδεξιά, όμως οι αναλυτές τονίζουν πως η μάχη παραμένει ανοιχτή, με τις ισορροπίες να μπορούν να αλλάξουν.
Το γαλλικό πολιτικό τοπίο παραμένει εξαιρετικά κατακερματισμένο, τόσο στον χώρο του Κέντρου όσο και στην Αριστερά, την ώρα που η ακροδεξιά «Εθνική Συσπείρωση» εμφανίζεται ως η μοναδική πολιτική δύναμη με σαφή δυναμική και σταθερή εκλογική βάση.
Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι είναι βέβαια η παρουσία είτε της Μαρίν Λεπέν είτε του προστατευόμενού της, Ζορντάν Μπαρντελά, στον δεύτερο γύρο των εκλογών, κάτι που εντείνει την ανησυχία στις φιλοευρωπαϊκές και μετριοπαθείς δυνάμεις της Γαλλίας - και όχι μόνο.
Πολυδιάσπαση στο Κέντρο και στην Αριστερά
Παρότι η επίσημη προεκλογική εκστρατεία δεν αναμένεται να ξεκινήσει πριν από το φθινόπωρο, ήδη περισσότεροι από δέκα πολιτικοί έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον ή έχουν αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο υποψηφιότητας στην κούρσα για το Ελιζέ.
Με την παρουσία του υποψηφίου της γαλλικής Ακροδεξιάς στον β΄ γύρο να θεωρείται σχεδόν δεδομένη, ο δημοσκόπος του Ifop, Ζερόμ Φουρκέ, προειδοποιεί πως η πληθώρα υποψηφίων από τις άλλες παρατάξεις μπορεί να οδηγήσει σε «απρόβλεπτα αποτελέσματα».
Στον χώρο του Κέντρου, δύο πρώην πρωθυπουργοί του Μακρόν εμφανίζονται ως οι βασικοί διεκδικητές της πολιτικής του κληρονομιάς.
Ο Εντουάρ Φιλίπ, νυν δήμαρχος της Χάβρης, καταγράφει τις καλύτερες επιδόσεις στις δημοσκοπήσεις και θεωρείται ο μοναδικός κεντρώος υποψήφιος που θα μπορούσε να νικήσει την Ακροδεξιά σε δεύτερο γύρο. Από την άλλη πλευρά, ο 37χρονος Γκαμπριέλ Ατάλ, που ηγείται πλέον του κόμματος Renaissance, προετοιμάζει επίσης την υποψηφιότητά του.
Παρά τις διαφορές τους, οι δύο πολιτικοί διατηρούν ανοιχτό δίαυλο επικοινωνίας προκειμένου να αποφευχθεί η διάσπαση του κεντρώου χώρου. Ο εκπρόσωπος του κόμματος Horizons, Αρνό Περικάρντ, είπε ότι Φιλίπ και Ατάλ θα επιδείξουν «αίσθημα ευθύνης» ώστε να αποφασιστεί ποιος εκ των δύο θα αποσυρθεί από την κούρσα «για να αποτραπεί το μη αναστρέψιμο, δηλαδή ένας δεύτερος γύρος ανάμεσα σε δύο ακραίους υποψηφίους».
Η γαλλική Αριστερά αναζητεί κοινή γραμμή
Ακόμη πιο περίπλοκη εμφανίζεται η κατάσταση στη γαλλική Αριστερά, όπου πολλοί πιθανοί υποψήφιοι αδυνατούν να συμφωνήσουν σε κοινή στρατηγική.
Ο ηγέτης των Σοσιαλιστών, Ολιβιέ Φορ, ο ευρωβουλευτής Ραφαέλ Γκλικσμάν, η επικεφαλής των Πρασίνων, Μαρίν Τοντελιέ, και ο κομμουνιστής Φαμπιάν Ρουσέλ προσπαθούν να διαμορφώσουν κοινό μέτωπο, χωρίς ωστόσο ουσιαστική πρόοδο.
Παράλληλα, ο ηγέτης της ριζοσπαστικής Αριστεράς, Ζαν-Λικ Μελανσόν, παραμένει ιδιαίτερα ισχυρός στο εκλογικό του ακροατήριο και διεκδικεί εκ νέου το ύπατο αξίωμα της Γαλλίας. Ο Μελανσόν εξαπέλυσε βέλη κατά των αντιπάλων του στον προοδευτικό χώρο, λέγοντας: «Οι εσωτερικές διαιρέσεις στα κόμματα σημαίνουν ότι υπάρχει πληθώρα υποψηφίων και πλήρης σύγχυση. Για εμάς τα πράγματα είναι ξεκάθαρα».
Ωστόσο, αρκετές δυνάμεις της Κεντροαριστεράς θεωρούν τον Μελανσόν τοξική επιλογή, φοβούμενες ότι πιθανή αναμέτρηση του ιδίου με την Ακροδεξιά στον δεύτερο γύρο θα κατέληγε σε σαρωτική ήττα.
Η σκιά της Λεπέν και το σενάριο Μπαρντελά
Το μεγάλο ερώτημα παραμένει ποιος θα εκπροσωπήσει, τελικά, την Ακροδεξιά.
Η Μαρίν Λεπέν εξακολουθεί να αντιμετωπίζει δικαστικό κώλυμα μετά την καταδίκη της για υπεξαίρεση ευρωπαϊκών κονδυλίων. Η απόφαση του Εφετείου αναμένεται τον Ιούλιο και θα κρίνει αν μπορεί να είναι υποψήφια.
Σε περίπτωση αποκλεισμού της, ο 30χρονος Ζορντάν Μπαρντελά θεωρείται ο φυσικός διάδοχος. Παρά το νεαρό της ηλικίας του, εμφανίζεται πλέον ως κεντρικό πολιτικό πρόσωπο και καταγράφει υψηλά ποσοστά αποδοχής.
Οι αναλυτές εκτιμούν πως η κόπωση μεγάλου μέρους των Γάλλων ψηφοφόρων από τη σχεδόν δεκαετή παρουσία του Μακρόν στην εξουσία, σε συνδυασμό με την ακρίβεια και την κοινωνική δυσαρέσκεια, αυξάνουν σημαντικά τις πιθανότητες της Ακροδεξιάς.
Τίποτα δεν θεωρείται δεδομένο
Παρά όμως τη δυναμική της γαλλικής Ακροδεξιάς, αρκετοί πολιτικοί αναλυτές επισημαίνουν ότι η μάχη παραμένει ανοιχτή και ότι οι ισορροπίες μπορεί να αλλάξουν δραματικά τους επόμενους μήνες. «Η συνέπεια των δημοσκοπήσεων δείχνει πολύ μεγάλη πιθανότητα η Εθνική Συσπείρωση να περάσει στον δεύτερο γύρο. Όμως, οι μετρήσεις δεν μας επιτρέπουν ακόμη να πούμε ότι ο Μπαρντελά ή η Λεπέν είναι φαβορί για τη νίκη», σημειώνει ο αναλυτής της Ipsos, Ματιέ Γκαγιάρ.
Στο στρατόπεδο των κεντρώων επικρατεί η εκτίμηση ότι τελικά «οι δημοσκοπήσεις θα λειτουργήσουν ως μηχανισμός ξεκαθαρίσματος», οδηγώντας σε αποχωρήσεις και σε συμμαχίες λίγο πριν από τις εκλογές.
Μέχρι τότε η Γαλλία φαίνεται να εισέρχεται σε παρατεταμένη περίοδο πολιτικής ρευστότητας, με το ενδεχόμενο μιας ιστορικής νίκης της Ακροδεξιάς να μη θεωρείται, πλέον, απλώς θεωρητικό σενάριο.