Λίγο πριν την εμφάνισή του στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, την Τετάρτη 21 Ιανουαρίου του 2026, ο Ιταλός συγγραφέας του μυθιστορήματος «Η Τελειότητα» που συζητήθηκε την περασμένη χρονιά όσο κανένα γιατί δίνει την πιο καυστική και απολαυστική ακτινογραφία της γενιάς των Millennials, μιλά στο iefimerida.
Η εμμονή να έχουμε όλοι μια μονστέρα στο σαλόνι μας. Οι πόζες στο κινητό και η άχαρη πραγματικότητα που κρύβεται πίσω από τη σκηνοθετημένη ψηφιακή εξιδανίκευση. Τα φασέικα ραντεβού όλων στα ίδια εστιατόρια που γίνονται viral πριν καν σερβίρουν το πρώτο τους πιάτο. Οι νομάδες της digital εποχής και τα «ένσημα» του LinkedIn. Το σεξ στην εποχή των dating apps. Η διάσπαση της προσοχής και το αέναο σκρολάρισμα στα smartphones. Ο ψευδοακτιβισμός στα κοινωνικά δίκτυα. Τα micro-apartments που μοιάζουν με σκηνικά από reels του Instagram. Τα καφέ με τα παχύφυτα και τα microbekeries με τα γιαγιαδίστικα πιάτα και τις παλιές vintage πορσελάνες στους inox πάγκους, όπου ταΐζεται αργά και βασανιστικά το προζύμι για το premium ψωμί του μεταμοντερνισμού. Η copy-paste αισθητική που αναπαράγεται και αντιγράφεται σε χρόνο μηδέν. Τα άσχημα χοντροπάπουτσα από το Shein που τα φοράει σε event μια απασφαλισμένη influencer και την επόμενη γίνονται It αντικείμενο του πόθου. Οι ανεξήγητες ουρές για design κεραμικά θυμιατά και χειροποίητες κούπες με ζωγραφισμένες καρδούλες. Η λύσσα με τα σάιτ μεταπώλησης second hand πολυεστερικών ενδυμάτων και άλλα πολλά από αυτά τα φαινόμενα, τις εμμονές και τα κολλήματα της γενιάς των Millennials, που κατά καιρούς γίνονται viral και μονοπωλούν την προσοχή μας, παρουσιάζονται έξυπνα στο βιβλίο ενός Ιταλού που έγινε διάσημος σε όλο τον κόσμο, αλλά και στη χώρα μας.
Instagram VS Reality: Το βιβλίο φαινόμενο που εκθέτει τη γενιά των Millennials
Το μυθιστόρημα «Η τελειότητα» του brilliant Μιλανέζου συγγραφέα Βιντσέντζο Λατρόνικο, που κυκλοφόρησε πέρυσι στα ελληνικά από τις εκδόσεις Loggia, σε εξαιρετική μετάφραση της Δήμητρας Δότση, τράβηξε τόσο την προσοχή όχι μονάχα επειδή ήταν υποψήφιο για το διεθνές Βραβείο Booker 2025, αλλά κυρίως επειδή είναι μια ευφυής λογοτεχνική ακτινογραφία της κυρίαρχης σήμερα αισθητικής του Instagram.
Ο γεννημένος το 1984 Λατρόνικο, στο βιβλίο του, έκανε το απλό (το ίδιο που είχε κάνει και ο Ζορζ Περέκ στα τέλη της δεκαετίας του ’70 για να καταγράψει τη νέα καταναλωτική αισθητική του μεταπολεμικού κόσμου): καταγράφει εξονυχιστικά, απολαυστικά, με δαιμονική προσήλωση και χωρίς να σχολιάζει, να σατιρίζει, να καυτηριάζει ή να εξαγάγει κάποιο συμπέρασμα, ηθικό δίδαγμα κτλ, την αισθητική ταυτότητα του νέου ψηφιακού κόσμου όπως αυτός αποτυπώνεται στην καθημερινότητα ενός ζευγαριού ψηφιακών νομάδων. Το νεαρό ζευγάρι των ηρώων του, η Άννα και ο Τομ, είναι δυο Μιλανέζοι σχεδιαστές ιστοσελίδων που έχουν φύγει από την Ιταλία για να πάνε να ζήσουν μια ινσταγκραμική ζωή στο Βερολίνο. Εκεί, ζουν μια καθημερινότητα που περιστρέφεται γύρω από το ντιζάιν, το σεξ, το εκλεπτυσμένο φαγητό, τη μεταμοντέρνα Τέχνη, τα ψαγμένα wine bar, τα μίνιμαλ καφέ, τα πάρκα και τα sex shop που πλέον δεν έχουν την πολύχρωμη άξεστη αισθητική των περασμένων δεκαετιών αλλά θυμίζουν μοντέρνες γκαλερί με αφαιρετικές γωνιές και sex toys που μοιάζουν με design-γλυπτά. Πολύ γρήγορα όμως, όλη αυτή η τελειότητα, όπως ψυχρά, αποστασιοποιημένα και ευφυώς την καταγράφει ο Λατρόνικο, εκτίθεται στα μάτια του αναγνώστη από μόνη της, καθώς η εξιδανικευμένη πόζα αποκτά ρωγμές μέσα από τις οποίες διακρίνεται καθαρά η αταξία, η ατέλεια, η πεζότητα και το σκοτάδι της ωμής πραγματικότητας – μιας πραγματικότητας που απέχει πολύ από την απατηλή αντανάκλασή της στις οθόνες του κινητού μας.
Η εμφάνιση του συγγραφέα στην Αθήνα στις 21 Ιανουαρίου
Ο δημοφιλής συγγραφέας Βιντσέντζο Λατρόνικο έρχεται στην Αθήνα, για να μιλήσει στο ελληνικό κοινό την Τετάρτη 21 Ιανουαρίου του 2026, στις 19:00, στο πλαίσιο του προγράμματος Megaron Plus, σε μια εκδήλωση που γίνεται με τη συνεργασία του Ελληνικού Ιδρύματος Βιβλίου και Πολιτισμού (ΕΛΙΒΙΠ) με το Μέγαρο Μουσικής Αθηνών. Η συζήτηση θα γίνει στα ιταλικά αλλά θα υπάρχει ελληνική διερμηνεία. Ο κύκλος ομιλιών υποστηρίζεται από το Bodossaki Lectures on Demand-BLOD, την ηλεκτρονική βιβλιοθήκη διαλέξεων (www.blod.gr) του Ιδρύματος Μποδοσάκη.
Ο Λατρόνικο γεννήθηκε στη Ρώμη το 1984. Έζησε για χρόνια στο Βερολίνο και σήμερα κατοικεί στο Μιλάνο. Είναι συγγραφέας, μεταφραστής και κριτικός τέχνης. Έχει μεταφράσει έργα σπουδαίων συγγραφέων, όπως του Τζορτζ Όργουελ, του Όσκαρ Ουάιλντ, του Φράνσις Σκοτ Φιτζέραλντ και του Χανίφ Κιουρέισι. Κείμενά του έχουν δημοσιευτεί στην Corriere della Sera και στη La Stampa, ενώ είναι τακτικός συνεργάτης του Internazionale. Η τελειότητα, το τέταρτο μυθιστόρημά του, το πρώτο που μεταφράζεται στα ελληνικά (εκδόσεις Loggia, μετάφραση Δήμητρα Δότση), πρόκειται να κυκλοφορήσει σε περισσότερες από 29 χώρες.
Ο Βιντσέντζο Λατρόνικο μιλά στο iefimerida: «Η πόζα δεν είναι σημερινό φαινόμενο»
Λίγο πριν έρθει στη χώρα μας, ο συγγραφέας της πολυσυζητημένης «Τελειότητας» συνομίλησε μαζί μας για το βιβλίο-φαινόμενο, τις απαρχές της κουλτούρας της εξιδανίκευσης που είναι τόσο παλιά όσο και τα ωραιοποιημένα πορτρέτα του δυτικού πολιτισμού, για τους κινδύνους του AI και της νέας τεχνολογίας εικονικής πραγματικότητας, αλλά και για τους κινδύνους που αντιμετωπίζει η φιλελεύθερη δημοκρατία σε μια εποχή γεμάτη προκλήσεις.
Στο βιβλίο σας υπάρχει αυτή η χαρακτηριστική «διπροσωπία» του Instagram vs Reality. Τελικά στα χρόνια του ψηφιακού boom, του AI, του Chat GPT και των φίλτρων ωραιοποίησης στις κάμερες των smartphones παράγουμε έναν ψευδό-πολιτισμό υποκρισίας, μια κουλτούρα με διπλό πρόσωπο που είναι άλλο στην πόζα και άλλο στην πράξη;
Λοιπόν, δεν νομίζω ότι πρόκειται για ένα σημερινό φαινόμενο. Ορισμένες θρησκείες απαγόρευαν τις ανθρώπινες απεικονίσεις ακριβώς επειδή αυτές πρόδιδαν την πραγματικότητα. Αυτή η «διπροσωπία», η κουλτούρα της πόζας, στην οποία αναφέρεστε, μας είναι γνώριμη εδώ και πολύ καιρό, από τότε που αναπτύχθηκε η τέχνη του πορτρέτου -το οποίο γνωρίζαμε ότι έδινε μια ωραιοποιημένη εκδοχή του εαυτού μας-, και στη συνέχεια της φωτογραφίας. Η βαθιά επανάσταση που έφεραν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης είναι ότι εμείς αρχίσαμε να αποδίδουμε ένα είδος πρωτοκαθεδρίας σε αυτές τις ωραιοποιημένες, σκηνοθετημένες εικόνες, και όταν κοιτάζουμε πλέον την πραγματικότητα τη βρίσκουμε ελλιπή.
Η τεχνολογία όπως βλέπουμε και στο βιβλίο σας έχει αλλάξει ριζικά τις σχέσεις, το σεξ, την επικοινωνία, το lifestyle, την ίδια την καθημερινότητα, καθώς όλα φιλτράρονται μέσω της οθόνης. Στο επόμενο βήμα της τεχνολογίας, η έλευση της τεχνητής νοημοσύνης τι αλλαγές θα επιφέρει τόσο στην ατομική όσο και στη δημόσια σφαίρα;
Πιστεύω ότι το πρώτο πράγμα που θα επιφέρει θα είναι μια τεράστια οικονομική κρίση, όταν θα γίνει σαφές ότι οι τεράστιες επενδύσεις που τροφοδοτούν το ΑΙ αυτή τη στιγμή θα αποδειχθεί ότι δεν άξιζαν τον κόπο. Αυτό δεν θα σταματήσει την ανάπτυξή της τεχνολογίας, απλώς ίσως την επιβραδύνει. Νομίζω ότι, τελικά, πολλά πνευματικά επαγγέλματα —και δεν εννοώ τα επαγγέλματα των διανοουμένων, όπως οι φιλόσοφοι ή οι ζωγράφοι, αλλά κάθε εργασία που γίνεται με το μυαλό— θα χάσουν μεγάλο μέρος της οικονομικής τους αξίας, με τρόπους που ακόμη δεν είμαστε έτοιμοι να κατανοήσουμε. Στη λογοτεχνία συχνά αναρωτιόμαστε αν η τεχνητή νοημοσύνη θα αντικαταστήσει τους μυθιστοριογράφους· όμως, στο επίπεδο της κοινωνίας συνολικά, αυτό είναι ένα πολύ μικρό ερώτημα. Το θέμα είναι ότι θα αντικαταστήσει λογιστές, δικηγόρους και ερευνητές χημικούς. Πιστεύω ότι σε είκοσι χρόνια ένας επιτυχημένος κομμωτής παραδόξως θα κερδίζει περισσότερα από έναν δικηγόρο. Ελπίζω να κάνω λάθος, βέβαια, γιατί προέρχομαι από οικογένεια δικηγόρων.
Η απόφασή σας να ακτινογραφήσετε την κοινωνία της εποχής του Instagram, με τον τρόπο που το έκανε κοινωνιολογικά ο Georges Perec καταγράφοντας, το 1978, τη γενιά του μεταπολεμικού δυτικού κόσμου, έφερε μαζί με την τεράστια αποδοχή του βιβλίου και μια σειρά από αρνητικές κριτικές που σας χρεώνουν ότι αντιμετωπίσατε τους ήρωές, λίγο-πολύ, ως μονοσήμαντες καρικατούρες στην αναπαράσταση μιας γενιάς. Τι απαντάτε σε αυτό;
Νομίζω ότι πρόκειται για μια κάπως βαρετή κριτική, σαν να λες δηλαδή σε κάποιον που έγραψε ένα βιβλίο για τρικεράτοπες ότι θα ήταν καλύτερο να είχε γράψει ένα για πτερανόδοντες. Ο καθένας μπορεί δικαιολογημένα να πει ότι το αποστασιοποιημένο μου ύφος —το οποίο επιδίωξα συνειδητά σε αντίθεση με αυτό που μου φαίνεται ένας πολύ εύκολος και υπερβολικά συνηθισμένος τρόπος να κερδίζεις τους αναγνώστες, δημιουργώντας «ταύτιση»— δεν του ταιριάζει. Είναι απολύτως θεμιτό να προτιμά κανείς τους πτερανόδοντες, που είναι πολύ εντυπωσιακοί δεινόσαυροι. Όμως η απουσία τους από ένα βιβλίο για τρικεράτοπες δεν είναι ελάττωμα του βιβλίου· είναι απλά χαρακτηριστικό του.
Η Τελειότητα έγινε βιβλίο-φαινόμενο. Περιμένατε όταν ξεκινούσατε να γράφετε το βιβλίο σας ότι θα προκαλέσει τόσες συζητήσεις σε όλο τον κόσμο;
Και βέβαια όχι. Δεν είχα ολοκληρώσει κάποιο μυθιστόρημα εδώ και μια δεκαετία. Όταν έστειλα το χειρόγραφο στην ατζέντισσά μου , της ζήτησα συγγνώμη που την έκανα να περιμένει τόσο καιρό για ένα μικρό, ακατάλληλο για έκδοση βιβλίο, χωρίς διαλόγους και χωρίς πλοκή.
Η γενιά των Baby Boomers ξεκίνησε με διάθεση επαναστατική να τα αλλάξει όλα μεταπολεμικά, πρωτοστατώντας στον Μάη του ‘68, καταλήγοντας τελικά να δημιουργήσει μια φούσκα επίπλαστης ευμάρειας η οποία έσκασε κάνοντας διεθνώς θόρυβο κατά τη διάρκεια της οικονομικής κρίσης του 2010. Αντιθέτως, η γενιά των Millennials που πρωταγωνιστεί στο βιβλίο σας, αναλώνεται σε έναν ψηφιακό ψεύδο-ακτιβισμό που κάνει μεν πολύ θόρυβο στα social media αλλά δεν καταλήγει πουθενά στην πραγματική ζωή. Πώς φαντάζεστε ότι θα καταλήξει αυτή η γενιά σε 30-40 χρόνια;
Τι να πω, δεν ξέρω! Ελπίζω να είμαστε ζωντανοί και ακόμα πολίτες μιας δημοκρατίας σε 40 χρόνια — αυτό από μόνο του είναι ήδη μια μεγάλη ελπίδα. Προσωπικά, πιστεύω ότι μεγάλο μέρος της πολιτικής δυναμικής που είδα να αναπτύσσεται στην γενιά μου έχει χαθεί με την κολοσσιαία αποτυχία του κινήματος κατά της παγκοσμιοποίησης στα τέλη της δεκαετίας του ’90 και στις αρχές της δεκαετίας του 2000 — το πρώτο μου μυθιστόρημα αφορούσε την συλλογική καταστροφή που ήταν η διαδήλωση κατά της G8 στη Γένοβα το 2001. Έχω όμως μεγάλες ελπίδες για τους νεότερους. Η γενοκτονία στη Γάζα και η κλιματική κρίση φέρνουν τα παιδιά στους δρόμους με τρόπο που δεν είχα ξαναδεί από τότε. Οι Αμερικανοί ανακαλύπτουν ξανά τη δύναμη των εργατικών συνδικάτων. Αυτό είναι ένα καλό σημάδι σε μια πολύ σκοτεινή εποχή.
- ΟΛΕΣ ΟΙ ΕΙΔΗΣΕΙΣ
- «Πέδρο Πάραμο»: Το αριστούργημα όπου βασίζεται η ταινία του Netflix
- Διαβάσαμε το νέο βιβλίο του Πέδρο Αλμοδόβαρ με 12 αδημοσίευτες ιστορίες που φωτίζουν ποιος πραγματικά είναι
- Τζωρτζ Στάινερ, νέο βιβλίο: «Ζούμε ένα μακρύ Σάββατο αναμονής. Θα γνωρίσει ποτέ η ανθρωπότητα Κυριακή; Αμφίβολο»