Κορυφώνονται οι ζυμώσεις στο εσωτερικό της Νέας Δημοκρατίας στον δρόμο προς το Τακτικό Συνέδριο του κόμματος, με τις υποθέσεις του ΟΠΕΚΕΠΕ, τις διαδοχικές παραιτήσεις κυβερνητικών στελεχών να δημιουργούν εύθραυστες ισορροπίες.
Μπορεί η ψηφοφορία στη Βουλή για την άρση ασυλίας των 13 βουλευτών της ΝΔ, που περιλαμβάνονται στις δικογραφίες της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας για τον ΟΠΕΚΕΠΕ. να ολοκληρώθηκε «αναίμακτα» για το κυβερνητικό στρατόπεδο με ελάχιστες διαρροές, ωστόσο ο αναβρασμός για τους κεντρικούς χειρισμούς στην υπόθεση και η ανησυχία για υποβάθμιση του ρόλου του βουλευτή δεν φαίνεται πως έχει κοπάσει.
Η συζήτηση για τον ρόλο του βουλευτή, οι αιχμές για τα ρουσφέτια και η γενικότερη αίσθηση ότι οι κυβερνητικοί βουλευτές είναι εκείνοι που δέχονται την έντονη πίεση των τοπικών κοινωνιών για τις κεντρικές κυβερνητικές επιλογές εξακολουθεί να απασχολεί το εσωτερικό της «γαλάζιας» ΚΟ. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η παρέμβαση των πέντε ανησυχούντων βουλευτών της Νέας Δημοκρατίας, που ασκούν κριτική για τη λειτουργία του επιτελικού κράτους ως προτύπου διαχείρισης της εξουσίας και παράλληλα εισάγουν στη συζήτηση την ανάγκη για έναν νέο ρόλο του βουλευτή, αποκτά ιδιαίτερη σημασία για το κλίμα και τους συσχετισμούς που επικρατούν στο εσωτερικό της «γαλάζιας» ΚΟ.
Η επιστολή των 5 βουλευτών
Την επιστολή, που δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα «Τα Νέα», υπογράφουν οι βουλευτές Αθανάσιος Ζεμπίλης , Ανδρέας Κατσανιώτης, Φώντας Μπαραλιάκος, Γιάννης Οικονόμου και Γιάννης Παππάς, ενώ, όπως τονίζει ένας από τους βουλευτές που υπογράφει το κείμενο, δεν πρόκειται για «αντάρτικο» ή «εσωκομματική αντιπολίτευση», αλλά για μια πρωτοβουλία που συζητούνταν εδώ και καιρό στους κόλπους της Κοινοβουλευτικής Ομάδας και εκτιμάται ότι αποτυπώνει τις ανησυχίες αρκετών βουλευτών που εκλέγονται στην Αττική και την περιφέρεια.
H πρώτη κυβερνητική αντίδραση για την επιστολή
Η πρώτη κυβερνητική αντίδραση ήρθε διά στόματος του αντιπροέδρου της κυβέρνησης και της Νέας Δημοκρατίας, Κωστή Χατζηδάκη, ο οποίος σε ήπιους τόνους σημείωσε νωρίτερα στον ΣΚΑΪ: «Είναι μια επιστολή η οποία καταθέτει κάποιες πολιτικές απόψεις στο πλαίσιο του εσωκομματικού διαλόγου, της εσωκομματικής δημοκρατίας και της διατύπωσης απόψεων… Τέτοιες προτάσεις συμβάλλουν στο να σκεφτούμε όλοι μαζί πώς μπορούμε να λειτουργήσουμε. Το επιτελικό κράτος οι ίδιοι λένε ότι σε μείζονα θέματα απέδωσε».
Ενδιαφέρουσα και άκρως σημειολογική είναι η σύνθεση των υπογραφόντων την επιστολή. Πρόκειται για πέντε βουλευτές που προέρχονται από την ελληνική περιφέρεια, καλύπτοντας γεωγραφικά σχεδόν το σύνολο της επικράτειας, από τη Βόρεια έως τη Νότια Ελλάδα. Ο Φώντας Μπαραλιάκος από την Πιερία, ο Γιάννης Οικονόμου από τη Φθιώτιδα, ο Θανάσης Ζεμπίλης από την Εύβοια, ο Ανδρέας Κατσανιώτης από την περιφέρεια Αχαΐας και ο Γιάννης Παππάς από τα Δωδεκάνησα.
Παράλληλα, οι πέντε βουλευτές έχουν κοινή αφετηρία στο πολιτικό τους ξεκίνημα καθώς προέρχονται από τις οργανώσεις της ΔΑΠ-ΝΔΦΚ και της ΟΝΝΕΔ, ο Γιάννης Οικονόμου διετέλεσε μάλιστα πρόεδρος της «γαλάζιας» Νεολαίας, ενώ είναι πρόσωπα με αναφορές στην αγορά και επιρροή στην παραδοσιακή βάση της ΝΔ στις εκλογικές τους περιφέρειες, όπως αποτυπώνεται στις επιδόσεις τους στις εθνικές εκλογές του 2023.
Ο Γιάννης Παππάς εξελέγη πρώτος σε σταυρούς προτίμησης στην περιφέρεια Δωδεκανήσου με 18.813 ψήφους, ο Θανάσης Ζεμπίλης επίσης πρώτος στην Εύβοια με 18.334, όπως και ο Φώντας Μπαραλιάκος στην Πιερία με 11.887σταυρούς. Αντίστοιχες υψηλές επιδόσεις καταγράφουν στις περιφέρειές τους ο Γιάννης Οικονόμου με 21.113 σταυρούς προτίμησης στην Φθιώτιδα και ο Ανδρέας Κατσανιώτης που συγκέντρωσε 21.623 στην Αχαΐα.
Ενδιαφέρον είναι επίσης και το timing που επέλεξαν οι πέντε βουλευτές για τη δημοσίευση της παρέμβασής τους, λίγες ώρες πριν από τη διεξαγωγή του πέμπτου προσυνεδρίου της ΝΔ στο Ναύπλιο με αντικείμενο το «Σύγχρονο Κράτος» και ομιλητές, εκτός από τον πρωθυπουργό και τους δύο αντιπροέδρους της ΝΔ (Κωστή Χατζηδάκη και Άδωνι Γεωργιάδη), τρεις εξωκοινοβουλευτικούς υπουργούς της κυβέρνησης (Εσωτερικών, Θοδωρή Λιβάνιο, Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρη Παπαστεργίου, και Επικρατείας Άκη Σκέρτσο). Ακόμη, η επιστολή - κριτικής για το επιτελικό κράτος έρχεται σχεδόν μία εβδομάδα πριν από τη συνεδρίαση της ΚΟ της ΝΔ, που έπειτα από την πρώτη αναβολή σχεδιάζεται για τις 7 Μαΐου, και περίπου 20 ημέρες πριν από το 16ο Τακτικό Συνέδριο της Νέας Δημοκρατίας, όπου αναμένεται να προταθεί ο νέος γραμματέας του κόμματος, μετά την παραίτηση του Κώστα Σκρέκα, αλλά και να αναδειχθεί η νέα σύνθεση της Πολιτικής Επιτροπής της ΝΔ.
Τι προτείνουν οι 5 βουλευτές
Οι πέντε βουλευτές στο άρθρο τους προτείνουν ένα νέο μοντέλο διακυβέρνησης, που θα φέρει τα κέντρα λήψης αποφάσεων πιο κοντά στην κοινωνία των πολιτών, ενώ ειδικά για το μοντέλο του επιτελικού κράτους σημειώνουν ότι διεκδικεί τον απόλυτο έλεγχο, πιστώνεται τις επιτυχίες, αλλά όταν εμφανίζονται σοβαρές παθογένειες, η ευθύνη διαχέεται προς τα κάτω και ιδιαίτερα προς τους βουλευτές. «Αυτή η πρακτική δεν υπάρχει σε εγχειρίδια ηγεσίας», σημειώνουν χαρακτηριστικά, κάνοντας λόγο για αρρυθμίες στο πρότυπο διοίκησης που δεν πρέπει να επηρεάσουν την κοινοβουλευτική λειτουργία της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της Νέας Δημοκρατίας.
Μολονότι από το περιβάλλον των πέντε βουλευτών της ΝΔ ξεκαθαρίζεται πως η επιστολή τους δεν συνδέεται με την πρόσφατη φασαρία που επικράτησε έπειτα από την τοποθέτηση του υπουργού Επικρατείας, Άκη Σκέρτσου, για το πελατειακό κράτος και τη σχέση πολιτών - βουλευτών, είναι αισθητή η απόσταση που αποτυπώνεται μεταξύ κοινοβουλευτικών και εξωκοινοβουλευτικών κυβερνητικών στελεχών. «Οι εξωκοινοβουλευτικοί τεχνοκράτες υπουργοί δεν βαρύνονται από τη φθορά του παραδοσιακού βουλευτικού γραφείου, δεν έχουν περάσει από τη λογική της πελατειακής πίεσης και δεν έχουν οικοδομήσει την καριέρα τους πάνω σε μικροεξυπηρετήσεις. Ωστόσο, είναι τουλάχιστον άδικο να μετακυλίεται το ανάθεμα σε εκείνους που επιλέγουν οι πολίτες να τους εκπροσωπούν με την ψήφο τους, εντός ενός συστήματος που όλοι αποδοκιμάζουν, για να ασκούν μετά υπέρμετρη εξουσία οι μη εκλεγμένοι», τονίζουν οι πέντε βουλευτές στην επιστολή τους.