Στις 6:30 το απόγευμα είναι προγραμματισμένη η ομιλία του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο στην Πνύκα, επόμενο σταθμό της επίσκεψής του στην Αθήνα.
Ο Μάρκο Ρούμπιο έφθασε χθες το βράδυ στην Αθήνα και σήμερα το πρωί ξεκίνησε τη σειρά επαφών που είχε προγραμματιστεί, αρχής γενομένης με την επίσκεψή του στο υπουργείο Εξωτερικών και τη συνάντησή του με τον Γιώργο Γεραπετρίτη, όπου κήρυξαν την έναρξη του 6ου κύκλου Στρατηγικού Διαλόγου των δύο χωρών.
Ενέργεια και άμυνα τέθηκαν στο επίκεντρο της συζήτησης αλλά και της συνεργασίας των δύο χωρών, με τον Μάρκο Ρούμπιο να στέλνει σαφή μηνύματα προς πάσα κατεύθυνση, την Ευρώπη, το ΝΑΤΟ και την Τουρκία.
ΗΠΑ και Ελλάδα συμφώνησαν σε νέο μνημόνιο ανταλλαγής πληροφοριών, περαιτέρω εμβάθυνση της ενεργειακής συνεργασίας με επέκταση της παροχής αμερικανικού LNG, καθώς και την ενίσχυση της αμυντικής σχέσης στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ.
Ο Γιώργος Γεραπετρίτης ανέφερε ότι ο Κάθετος Διάδρομος αποτελεί τη ραχοκοκαλιά της μεταφοράς του αμερικανικού LNG στην Ευρώπη, ενώ ο ελληνόκτητος στόλος μεταφέρει το ένα τέταρτο του αμερικανικού LNG.
Είπε στη συνέχεια πως η Σούδα και η Αλεξανδρούπολη αναδεικνύουν τη στρατηγική παρουσία των ΗΠΑ στην περιοχή. Παράλληλα, η ανάπτυξη των F-16 Viper και η ένταξη των F-35 αναδεικνύουν τη σταθερή αμυντική συνεργασία μεταξύ των δύο χωρών και ενισχύουν την αμυντική ικανότητα της Ελλάδας.
Ρούμπιο: Ελλάδα και ΗΠΑ διατηρούν μια ιστορική συμμαχία
Από την πλευρά του, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο τόνισε ότι «Ελλάδα και ΗΠΑ διατηρούν μια ιστορική συμμαχία. Η σημασία της υπογραμμίζεται από τις ταραχές στον κόσμο στον οποίο ζούμε, στο Ιράν, το Ορμούζ, την Υεμένη και την Ουκρανία. Πρόκειται για μια συμμαχία ιστορικής φύσης με γερά θεμέλια, που αποτελεί πηγή σταθερότητας. Είμαστε ευγνώμονες που η Ελλάδα είναι ένας σπουδαίος σύμμαχος».
Είπε ακόμα ότι υπάρχει κοινή κατανόηση για τις προκλήσεις στην κοινωνία μας και την αντιμετώπισή τους.
Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών σημείωσε ότι η Ελλάδα είναι ένας στενός εταίρος στην καταπολέμηση της παράνομης μετανάστευσης και στα τρομοκρατικά θέματα, ενώ, λόγω της θέσης της στον χάρτη, είναι εκτεθειμένη σε διαφορετικές απειλές.
«Προχωράμε σε νέο μνημόνιο για την ανταλλαγή πληροφοριών» τόνισε ο κ. Ρούμπιο, και πρόσθεσε: «Δεν θέλουμε το λίκνο του δυτικού πολιτισμού να απειλείται, η Ελλάδα αποτελεί ασφαλή και σταθερό σύμμαχο στο ΝΑΤΟ, με στόχο να αντιμετωπίσει κάθε απειλή. Επίσης, αποτελεί σημαντικό μέλος στη διασφάλιση του οικονομικού μέλλοντος της Συμμαχίας».
Τέλος, ο κ. Ρούμπιο είπε ότι θέλουμε νέους διασυνδετήριους αγωγούς και επέκταση της παροχής αμερικανικού LNG. Παράλληλα, πρόσθεσε ότι «θέλουμε να καταπολεμήσουμε την παράνομη διακίνηση αρχαιοτήτων. Οι υπουργοί Εξωτερικών, μαζί με το υπουργείο Εσωτερικών και το FBI, θέλουμε να διασφαλίσουμε τους θησαυρούς του πολιτισμού».
«Είμαστε ευγνώμονες που η Ελλάδα παραμένει ένας μεγάλος σύμμαχος και μοιραζόμαστε μια κοινή αντίληψη. Αυτό είναι πραγματικά σημαντικό» είπε χαρακτηριστικά ο κ. Ρούμπιο.
Ειδικότερα, ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας τόνισε ότι με τον Στρατηγικό Διάλογο οι δύο χώρες δεσμεύονται να συνεχίσουν να συνεργάζονται σε ένα ευρύ φάσμα ζητημάτων. Είπε ότι έχουν κοινή αντιμετώπιση στο διεθνικό έγκλημα, στην τρομοκρατία, στην αντιμετώπιση του μεταναστευτικού κύματος, στην παράνομη διακίνηση ανθρώπων, στην παράνομη διακίνηση αρχαιοτήτων και έργων τέχνης.
Οι δύο χώρες συνδέονται με κοινή κληρονομιά, περήφανη ιστορία και μοιράζονται μια μακρά ιστορία φιλίας, συνεργασίας και συμμαχίας, σημείωσε.
Προσέθεσε ότι Ελλάδα και ΗΠΑ δεν είναι απλώς μεγάλοι σύμμαχοι, αλλά μοιράζονται κοινή αντίληψη σχετικά με «τις απειλές που αντιμετωπίζουν οι χώρες μας, για τις απειλές που αντιμετωπίζουν οι κοινωνίες μας, και μοιραζόμαστε μια κοινή αντίληψη σχετικά με τα μέσα αντιμετώπισής τους».
Ειδικότερα, είπε ότι οι δύο χώρες έχουν συναντίληψη για το ότι τα κράτη της Ευρώπης πρέπει να αναλάβουν μεγαλύτερο μέρος για την άμυνα της ηπείρου τους, και η Ελλάδα κάνει ακριβώς αυτό, όπως είπε χαρακτηριστικά. Εξήγησε ότι η Ελλάδα «βρίσκεται σε πορεία ώστε να ανταποκριθεί στις δεσμεύσεις που έχουν αναληφθεί για να δαπανήσει το 5% του ΑΕΠ της για την άμυνα φέτος, και ήδη πάνω από 3,5% του ΑΕΠ της δαπανάται για την κύρια άμυνα. Τόνισε ότι η Ελλάδα εντάσσεται στο Πρόγραμμα Εταιρικής Σχέσης των Εθνοφρουρών και θα συνεργαστεί με την Εθνοφρουρά της Φλόριντα, γεγονός που θα φέρει τη στρατιωτική συνεργασία των δύο χωρών ακόμη πιο κοντά.
Χαρακτήρισε επίσης την Ελλάδα πολύ στενό στρατηγικό εταίρο στην ασφάλεια των συνόρων των δύο χωρών και στην καταπολέμηση της μαζικής μετανάστευσης, των διεθνικών εγκληματικών οργανώσεων και στην αντιμετώπιση της τρομοκρατίας.
«Λόγω της γεωγραφικής της θέσης στη Μεσόγειο, στο σταυροδρόμι πολλών από αυτές τις διαδρομές διέλευσης, η Ελλάδα είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένη στις απειλές που προκαλούνται από τη μαζική μετανάστευση, την εμπορία ανθρώπων και διάφορες μορφές τρομοκρατίας. Στο πλαίσιο των προσπαθειών μας για την αντιμετώπιση αυτών των κοινών απειλών για τα έθνη μας, είμαστε υπερήφανοι που ανακοινώνουμε ένα νέο Μνημόνιο Κατανόησης, το οποίο θεσπίζει ένα κοινό πρόγραμμα ασφάλειας και ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ των αντίστοιχων υπηρεσιών επιβολής του νόμου. Αυτό που δεν επιθυμούμε να δούμε, σε καμία περίπτωση, είναι η γενέτειρα της Δύσης να απειλείται από κακές αποφάσεις, από αδράνεια και από την αποτυχία αντιμετώπισης των προκλήσεων» είπε, και προσέθεσε ότι το Μνημόνιο Συνεργασίας που υπογράφεται με την Ελλάδα θα δημιουργήσει ισχυρότερη και πιο προληπτική συνεργασία μεταξύ των υπηρεσιών επιβολής του νόμου, η οποία θα μπορεί να ανακόπτει άμεσα αυτές τις απειλές.
Σε ό,τι αφορά τη σχέση της Ελλάδας με το ΝΑΤΟ, ο κ. Ρούμπιο είπε ότι είναι όχι μόνο ισχυρός αλλά και πρότυπος σύμμαχος. Εξήγησε ότι είναι μια χώρα που κατανοεί τη σημασία του επιμερισμού των βαρών και που είναι πρόθυμη να συνεργαστεί με τους εταίρους της για την αντιμετώπιση κρίσιμων απειλών για όλα τα κράτη-μέλη. Είπε επίσης ότι εκτός από το στρατιωτικό σκέλος η Ελλάδα διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στη διασφάλιση του οικονομικού μέλλοντος της συμμαχίας.
Σε ό,τι αφορά τις διμερείς σχέσεις, είπε ότι Ελλάδα και ΗΠΑ μοιράζονται την κοινή πρόθεση να εμβαθύνουν τη συνεργασία τους στις αναδυόμενες τεχνολογίες. «Σκοπεύουμε να επεκτείνουμε τις εισαγωγές υγροποιημένου φυσικού αερίου από τις Ηνωμένες Πολιτείες και να κατασκευάσουμε νέες υποδομές φυσικού αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας και διασυνδέσεις, οι οποίες ενισχύουν την περιφερειακή ενεργειακή ασφάλεια και τις αντίστοιχες διμερείς ενεργειακές υποδομές μας».
Δέσμευση για την ενεργειακή ασφάλεια
Ερωτηθείς σχετικά, ο κ. Ρούμπιο τόνισε ότι η ενεργειακή ασφάλεια συνδέεται με την εθνική ασφάλεια και αυτό γιατί δεν μπορούν οι χώρες να αντιμετωπίζουν μια κατάσταση όπου εάν διακοπεί ένα τμήμα ενέργειας τότε θα απειλούνται. «Απειλείται και η ικανότητα των εθνών-κρατών να ενεργούν προς το καλύτερο συμφέρον τους διακυβεύεται από την επιρροή που θα μπορούσε να έχει πάνω τους μία χώρα ή ένα αδίστακτο καθεστώς. Επομένως, είμαστε πολύ δεσμευμένοι σε όλους αυτούς τους διαδρόμους και σε όλες αυτές τις προσπάθειες, και η Ελλάδα είναι ένας εξαιρετικός εταίρος για να το κάνουμε αυτό. Έχουμε δεσμευτεί να επιτύχουν τα έργα αυτά και στη συνεργασία που έχουμε με την Ελλάδα για την ενεργειακή ασφάλεια, επειδή είναι προς το φυσικό εθνικό συμφέρον της Ελλάδας, αλλά είναι επίσης προς το δικό μας καθώς προωθεί την παγκόσμια ασφάλειας».
Ο κ. Ρούμπιο επαίνεσε το έργο του Έλληνα ΥΠΕΞ Γιώργου Γεραπετρίτη, επισημαίνοντας ότι εργάζεται σκληρά για να προωθήσει τον διάλογο και τη σταθερότητα στον κόσμο, ενώ σε ερώτηση σχετικά με την πρέσβη των ΗΠΑ στην Ελλάδα Κίμπερλι Γκιλφόιλ, είπε ότι κάνει εξαιρετική δουλειά.
Το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και οι κυρώσεις των ΗΠΑ
Σχετικά με το Ιράν, ο κ. Ρούμπιο είπε ότι δεν μπορεί να έχει πυρηνικά όπλα. «Το Ιράν δεν μπορεί να έχει πυρηνικά όπλα. Τελεία» είπε, και προσέθεσε ότι ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, δεν επρόκειτο ποτέ να επιτρέψει να συμβεί αυτό.
Είπε ότι το Ιράν αντιμετωπίζει καταστροφικές κυρώσεις και η οικονομία του βρίσκεται σε πλήρη και ολοκληρωτική ελεύθερη πτώση.
«Χαίρομαι που, για πρώτη φορά, ακόμη και τα μέσα ενημέρωσης στις ΗΠΑ αρχίζουν να καλύπτουν το πόσο κακή είναι η κατάσταση που αντιμετωπίζει το Ιράν. Τα Στενά του Ορμούζ είναι ανοιχτά. Σχεδόν τόσο πολύ πετρέλαιο ρέει τώρα προς τα έξω όσο και πριν ξεκινήσει αυτή η σύγκρουση. Έτσι, έχουν χάσει τον πλήρη έλεγχο των Στενών και η οικονομία τους, και όχι μόνο αυτό, βρίσκεται τώρα σε ελεύθερη πτώση. Η ιρανική οικονομία πρόκειται να φτάσει σε ένα σημείο στο οποίο έχουν βρεθεί ελάχιστες χώρες στον κόσμο, όσον αφορά το πόσο άσχημα πρόκειται να γίνει» είπε.
Τα εγκαίνιας της Αμερικανικής Πρεσβείας
Μετά το ΥΠΕΞ ο Μάρκο Ρούμπιο βρέθηκε στην Αμερικανική Πρεσβεία για τα εγκαίνια του ανακαινισμένου κτιρίου.
Η τελετή ξεκίνησε με σύντομο χαιρετισμό της πρέσβειρας των ΗΠΑ στην Ελλάδα Κίμπερλι Γκιλφόιλ που μίλησε για μια ξεχωριστή μέρα τονίζοντας τη σημασία των διμερών σχέσεων.
Ακολούθησε αγιασμός και στη συνέχεια ο Μάρκο Ρούμπιο ανέβηκε στο βήμα και ξεκίνησε με ευχαριστίες και αναφορά στο ιστορικό κτίριο της πρεσβείας.
«Πρόκειται για μία από τις πιο εντυπωσιακές ιστορικές πρεσβείες μας. Ένα κτίριο που αρμόζει για την ανάπτυξη σχέσεων με έναν από τους βασικούς συμμάχους μας στον κόσμο», είπε.
Κάνοντας ξεχωριστή αναφορά στους πέντε Αμερικανούς δημόσιους λειτουργούς, που έχουν χάσει τη ζωή τους ως θύματα τρομοκρατικών επιθέσεων τόνισε ότι «οι πρεσβείες είναι κάτι περισσότερο από απλώς κτίρια, είναι αρχιτεκτονικές αποτυπώσεις της χώρας μας. Και αποτελούν, σε πολλές περιπτώσεις, την πρώτη εντύπωση που δημιουργούμε στη χώρα υποδοχής μας. Αλλά πρέπει επίσης να είναι λειτουργικές. Πρέπει να διατηρούν ασφαλές το προσωπικό που βρίσκεται στο εσωτερικό τους και να προστατεύουν τα ευαίσθητα έγγραφα και τις συνομιλίες που προστατεύουν τους Αμερικανούς πολίτες, όπου κι αν βρίσκονται στον κόσμο. Αλλά, από αισθητικής άποψης, όταν αυτό είναι κατάλληλο, θα πρέπει να σχεδιάζονται με έναν μοναδικά αμερικανικό τρόπο. Θα πρέπει να αποπνέουν δύναμη».
Στο σημείο αυτό τόνισε ότι το συγκεκριμένο κτίριο είναι από μάρμαρο, το ίδιο που χρησιμοποιήθηκε για την κατασκευή του Παρθενώνα και «αντανακλά τους πολιτιστικούς μας δεσμούς με την περιοχή και τον σεβασμό μας στην ιστορία της πόλης και την επιρροή της στο δικό μας έθνος και τους θεσμούς μας».
Επεσήμανε ότι η ολοκλήρωση των εργασιών ανακαίνισης ανανεώνει αυτή την αναγνώριση των δεσμών σε ένα περιβάλλον στο οποίο βρίσκονται τα σπουδαία μνημεία της πόλης.
«Αλλά, φυσικά, μια πρεσβεία είναι απλώς ένα άδειο κτίριο χωρίς τους ανθρώπους της. Η ολοκλήρωση αυτών των εργασιών ανακαίνισης επιτρέπει, επιτέλους, να συγκεντρωθεί και πάλι όλο το προσωπικό της πρεσβείας, το οποίο στεγαζόταν σε άλλες τοποθεσίες κατά τη διάρκεια των ετών των εργασιών. Πολλοί από εσάς βρίσκεστε εκτός του χώρου εδώ και οκτώ χρόνια και εμείς, όπως και το υπουργείο, σας είμαστε ευγνώμονες για την ευελιξία και την υπομονή σας κατά τη διάρκεια αυτής της παρατεταμένης διαδικασίας. Είμαι πολύ υπερήφανος που, ως υπουργός Εξωτερικών, συμμετέχω στην τελετή και ελπίζω ότι αυτό το κτίριο θα συνεχίσει να ενισχύει τη στενή σχέση μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της χώρας υποδοχής μας, της Ελλάδας.
Και όπως ο Παρθενώνας ενέπνευσε τον αρχιτεκτονικό σχεδιασμό αυτού του κτιρίου πριν από περισσότερα από 60 χρόνια, έτσι η ιστορία, τα ευρήματα και τα επιβλητικά ερείπια του αρχαίου πολιτισμού της πόλης μας εμπνέουν να θυμόμαστε και να μην ξεχνάμε ποτέ την περήφανη δυτική κληρονομιά και τις αξίες μας, καθώς επιτελούμε εδώ το έργο μας», κατέληξε στη σύντομη ομιλία του ο Μάρκο Ρούμπιο.
Ακολούθησε εκδήλωση για το προσωπικό της Πρεσβείας.
Το παλιό κτίριο που κατασκευάστηκε από τον αρχιτέκτονα Βάλτερ Γκρόπιους την περίοδο 1959-1961 και ακολουθεί τις φόρμες της σχολής Μπάουχαους ανακαινίστηκε πλήρως με σεβασμό στα στοιχεία του, το μάρμαρο, τις λιτές προσόψεις και μένουν να ολοκληρωθούν παρεμβάσεις στον εξωτερικό χώρο.
Οι υπογραφές με τον Δένδια
Στο ξενοδοχείο Conrand υπεγράφησαν οι συμφωνίες για την Αμυνα και τον Πολιτισμό, με τον Μάρκο Ρούμπιο να συναντά τον Νίκο Δένδια.
Στην υπογραφή έδωσαν το «παρών», επίσης, ο αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Άμυνας στρατηγόε Δημήτριοε Χούπηε και ο διοικητής της Εθνοφρουράς της Φλόριντα υποστράτηγος John Haas.
Ο Νίκος Δένδιας τόνισε ότι η μεταφορά τεχνογνωσίας, οι κοινές ασκήσεις και η στενή επικοινωνία με την Εθνοφρουρά της Φλόριντα δίνει επιπλέον δυνατότητες στις Ένοπλες Δυνάμεις μας.
Στη δήλωσή του, ο κ. Δένδιας καλωσόρισε αρχικά, στην Αθήνα τον υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο. «Η παρουσία του εδώ σήμερα», είπε, «υπογραμμίζει τη στενή στρατηγική σχέση ανάμεσα στις ΗΠΑ και την Ελλάδα»
Για τη συμφωνία επισήμανε ότι δίνει «μια επιπλέον διάσταση» στη συνεργασία Ελλάδας και ΗΠΑ, στο πλαίσιο της συνολικής μεταρρύθμισης των Ενόπλων Δυνάμεων
Στο πλαίσιο της «Ατζέντας 2030» η πατρίδα μας «αναζητά», εξήγησε ο υπουργός, «τις βέλτιστες πρακτικές ώστε να μπορέσουμε να φτάσουμε στο επιχειρησιακό επίπεδο που επιθυμούμε τόσο για τις Ένοπλες Δυνάμεις με τη στενή έννοια όσο και για την Εφεδρεία».
Ευχαρίστησε τον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών καθώς και την πρέσβη των ΗΠΑ στην Αθήνα Κίμπερλι Γκιλφόιλ ενώ κατέληξε: «Είναι μια πολύ σημαντική για εμάς για τις Ένοπλες Δυνάμεις μας και είμαστε ευτυχείς».
Από την πλευρά του, ο Μάρκο Ρούμπιο ανέφερε ότι η παρουσία του σήμερα είναι ένα ακόμη δείγμα του ότι «η ιστορική συνεργασία των ΗΠΑ με την Ελλάδα» συνεχίζεται στον τομέα της Άμυνας και της οικονομίας. Ειδικότερα, για τη συμφωνία με την Εθνοφρουρά της Φλόριντα, τον τόπο από όπου κατάγεται ο ίδιος, εξήγησε ότι αποτελεί μια ευκαιρία για ανταλλαγή τεχνογνωσίας όσον αφορά την εμπειρία της Ελλάδος στα θέματα των σεισμών και στα θέματα των δασικών πυρκαγιών. Δεν παρέλειψε, δε, να αναλύσει ότι η Εθνοφρουρά της Φλόριντα μπορεί να προσφέρει τεχνογνωσία στην Ελλάδα όσον αφορά τις πλημμύρες.
«Τέτοιες συνεργασίες, τέτοιες σχέσεις χτίζουν σύγχρονες συμμαχίες» υπογράμμισε και προσέθεσε ότι μας δίνει τη δυνατότητα «να προχωράμε στο μέλλον».
Τι σημαίνει η συνεργασία με την Εθνοφρουρά της Φλόριντα
Η σημερινή υπογραφή της Επιστολής Προθέσεων (Letter of Intent - LOI) για τη συνεργασία των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων με την Εθνοφρουρά της Φλόριντα, που πραγματοποιήθηκε, παρουσία του υπουργού Εθνικής Άμυνας, Νίκου Δένδια και του υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο επισφραγίζει την ένταξη της Ελλάδας στο αμερικανικό Πρόγραμμα Κρατικής Συνεργασίας (State Partnership Program - SPP) και τη σύμπραξή της με την Εθνοφρουρά της Φλόριντα, δημιουργώντας ένα μακροπρόθεσμο πλαίσιο συνεργασίας και ανταλλαγής τεχνογνωσίας.
Όπως αναφέρεται σε ανακοίνωση του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, η συνεργασία Ελλάδας-Φλόριντα προβλέπεται να αναπτυχθεί σε τομείς αμοιβαίου ενδιαφέροντος, όπως συνεκπαιδεύσεις και ασκήσεις, διαλειτουργικότητα, διοίκηση και έλεγχος, κοινά πυρά και τακτικοί ελιγμοί, υποστήριξη Διοικητικής Μέριμνας, αεράμυνα και αεροπορικές επιχειρήσεις, αντιμετώπιση καταστροφών, Διάστημα και κυβερνοεπιχειρήσεις.
Παράλληλα, δύναται να περιλαμβάνει ανταλλαγές επισκέψεων προσωπικού, δράσεις εκπαίδευσης και ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών, με τις επιμέρους δραστηριότητες να συντονίζονται σε ετήσια βάση.
Ως επόμενα βήματα, υπογραμμίζεται στην ανακοίνωση, αναμένεται η περαιτέρω εξειδίκευση των τομέων συνεργασίας, η κατάρτιση ετήσιου προγράμματος δραστηριοτήτων, η ανταλλαγή επισκέψεων και η σταδιακή υλοποίηση συνεκπαιδεύσεων και λοιπών δράσεων αμοιβαίου ενδιαφέροντος.
Συμφωνίες για τον Πολιτισμό και την Παιδεία
Συμφωνίες υπεγράφησαν και στο πλαίσιο του Πολιτισμού και της Παιδείας.
