Θετικό αποτύπωμα και ικανοποίηση στην Αθήνα άφησε η συνάντηση του Κυριάκου Μητσοτάκη και του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στην Άγκυρα, στο πλαίσιο του 6ου Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας.
Παράλληλα με το μιάμισης ώρας τετ α τετ του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Τούρκο Πρόεδρο Ερντογάν, οι Έλληνες Υπουργοί που ταξίδεψαν χθες στην Άγκυρα πραγματοποιούσαν κατ ιδίαν συναντήσεις στο Λευκό Παλάτι με τους Τούρκους ομολόγους τους με αντικείμενο όλα τα θέματα, τα οποία βρίσκονται στην ατζέντα και αφορούν το εμπόριο, τη μετανάστευση, τις μεταφορές, την πολιτική προστασία, τον πολιτισμό.
Ένα ζήτημα στο οποίο δόθηκε ιδιαίτερη βαρύτητα από την ελληνική και την τουρκική πλευρά ήταν αυτό το μεταναστευτικό με τις δύο χώρες να υπογραμμίζουν τη σημασία της συνέχισης και περαιτέρω ενίσχυσης της συνεργασίας στον τομέα της καταπολέμησης της παράτυπης μετανάστευσης. Στην κλειστή σύσκεψη που συμμετείχε ο Υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου Θάνος Πλεύρης και ο υπουργός Εσωτερικών της γείτονος Ερζερούμ Μουσταφά Τσιφτσί, ο οποίος είχε αναλάβει υπουργικά καθήκοντα λίγες ώρες καθώς πρόκειται για έναν από τους δύο νέους υπουργούς που προέκυψαν μετά τον «μίνι» ανασχηματισμό του Ερντογάν την παραμονή της συνεδρίασης του ΑΣΣ Ελλάδας - Τουρκίας, η μείωση των μεταναστευτικών ροών από την Τουρκία τέθηκε στο επίκεντρο.
Στο επίκεντρο οι μεταναστευτικές ροές
Σύμφωνα με πληροφορίες κατά τη διάρκεια της κλειστής σύσκεψης η τουρκική πλευρά παρουσίασε το πρόγραμμά της για τη διαχείριση του μεταναστευτικών ροών, εκδηλώνοντας την πρόθεση να εξακολουθήσει την «σκληρή γραμμή» στα σύνορα και να συνεχιστεί η καλή συνεργασία με την Ελλάδα στον τομέα του μεταναστευτικού. Ενδεικτικό της συνεργασίας που έχει επιτευχθεί μεταξύ των δύο χωρών στο πεδίο είναι πως οι μεταναστευτικές ροές στο Αιγαίο από από 48.000 μειώθηκαν μέσα σε έναν χρόνο σε 21.000, ενώ αυστηρή στάση τηρεί η Τουρκία απέναντι στα κυκλώματα διακινητών, με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν να δείχνουν ότι την περυσινή χρονιά προχωρούσαν σε σύλληψη ενός διακινητή ανά 100 άτομα, ενώ φέτος η αναλογία είναι ένας διακινητής ανά 30 άτομα, με την γείτονα να στοχεύει μέσα από την καλή συνεργασία με τη χώρα μας στον κρίσιμο αυτό τομέα να αναδείξει τον ρόλο της στην αντιμετώπιση του μεταναστευτικού στην Ευρώπη.
Τη βαρύτητα που προσδίδει η Τουρκία στον τομέα της καταπολέμησης της παράτυπης μετανάστευσης φανερώνει και το γεγονός ότι, σύμφωνα με πληροφορίες, στην ανοιχτή σύσκεψη που ακολούθησε μεταξύ των δύο πλευρών ο Τούρκος Πρόεδρος ζήτησε από τον Θάνο Πλεύρη να περιγράψει την κατάσταση στο μέτωπο του μεταναστευτικού. «Οι ροές στο Ανατολικό Αιγαίο έχουν μειωθεί, μόλις τον τελευταίο χρόνο, κατά σχεδόν 60%. Είναι το αποτέλεσμα της συστηματικής φύλαξης των χερσαίων και των θαλασσίων συνόρων αλλά και του βελτιωμένου συντονισμού μεταξύ των δύο χωρών», τόνισε ο πρωθυπουργός κατά τη διάρκεια των κοινών δηλώσεων με τον Τούρκο Πρόεδρο Ερντογάν.
Καταπολέμηση της τρομοκρατίας και του οργανωμένου εγκλήματος
Στην ίδια κλειστή σύσκεψη με τον Τούρκο Υπουργό Εσωτερικών συμμετείχαν επίσης οι Υπουργοί Προστασίας του Πολίτη Μιχάλης Χρυσοχοΐδης και ο Υπουργός Πολιτικής Προστασίας Γιάννης Κεφαλογιάννης, όπου τέθηκαν επί τάπητος η αναγκαιότητα ανάπτυξης της διεθνούς συνεργασίας στην καταπολέμηση της τρομοκρατίας και του οργανωμένου εγκλήματος, αλλά και συνέργειες στον τομέα των φυσικών καταστροφών.
Υπενθυμίζεται ότι οι δύο πλευρές υπέγραψαν Κοινή Δήλωση για την ενίσχυση της διμερούς συνεργασίας στον τομέα της ετοιμότητας έναντι σεισμών, ενώ σύμφωνα με πηγές, στις συζητήσεις του υπουργού Γιάννη Κεφαλογιάννη εξετάστηκαν τα επόμενα βήματα επάνω στο Σύμφωνο που υπέγραψαν οι δύο χώρες το 2024, με τις συνέργειες που συζητήθηκαν σε πρώιμο επίπεδο να αφορούν σε ανταλλαγές εμπειρογνωμόνων, ενδεχομένως πυροσβεστών, ίσως κάποιες κοινές εκπαιδεύσεις. Εξάλλου ειδικά στον τομέα των σεισμών Ελλάδα και Τουρκία έχουν ιστορικό συνεργασίας, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τους σεισμούς του 1999.
Εκσυγχρονισμός κρίσιμων διασυνοριακών οδικών και σιδηροδρομικών διαδρόμων
Ελλάδα και Τουρκία εστίασαν στη συνεργασία τους για τον εκσυγχρονισμό κρίσιμων διασυνοριακών οδικών και σιδηροδρομικών διαδρόμων, όπου εξετάστηκαν οι προδιαγραφές για την καλύτερη διασυνδεσιμότητα μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας, καθώς και με την ευρύτερη περιοχή των Βαλκανίων και της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, ενώ στο ίδιο πλαίσιο υπήρξαν συζητήσεις και για περισσότερες αεροπορικές συνδέσεις μεταξύ των δύο χωρών.
Ο Υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Χρίστος Δήμας εξέτασε με τον Τούρκο ομόλογό του την πρόοδο του έργου κατασκευής δεύτερης διασυνοριακής γέφυρας στους Κήπους–Ύψαλα, κατόπιν της Συμφωνίας του 2006, έργο για το οποίο έχουν ήδη ολοκληρωθεί οι σχετικές μελέτες. Πρόκειται για γέφυρα «Φιλίας και Εμπιστοσύνης Κήποι-Ύψαλα», μήκους 400 μέτρων, η οποία θα ενώνει την Ελλάδα και την Τουρκία στο ύψος των δύο τελωνείων των χωρών. Όσον αφορά τη σιδηροδρομική σύνδεση οι δύο πλευρές είναι σε επίπεδο συζητήσεων, καθώς θα πρέπει να προηγηθεί διακρατική συμφωνία, ενώ ο στόχος σε μελλοντική φάση είναι η σύνδεση της Θεσσαλονίκης με την Κωνσταντινούπολη.
Ακτοπλοϊκή σύνδεσης ανάμεσα στα λιμάνια της Θεσσαλονίκης και της Σμύρνης
Αξίζει να σημειωθεί ότι στο πλαίσιο του χθεσινού ΑΣΣ υπεγράφη Koινή Δήλωση για τη δρομολόγηση ακτοπλοϊκής σύνδεσης ανάμεσα στα λιμάνια της Θεσσαλονίκης και της Σμύρνης.
Μεγάλη βαρύτητα δόθηκε στο στόχο της ενίσχυσης των εμπορικών ελληνοτουρκικών δεσμών με τις δύο χώρες να συμφωνούν στην περαιτέρω εμβάθυνση τους, προκειμένου να επιτύχουν τον στόχο των 10 δισ. δολαρίων σε διμερές εμπορικό όγκο μέχρι το τέλος της δεκαετίας.
Συμφωνία για 2 Business Summit
Ο Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης και ο Τούρκος ΥΠΟΙΚ, Μεχμέτ Σιμσέκ εξέτασαν πέραν από την περαιτέρω ανάπτυξη του διμερούς εμπορίου, την προώθηση ισχυρότερης διασυνδεσιμότητας μεταξύ των δύο οικονομιών, τη διεύρυνση των εξαγωγικών δυνατοτήτων και στη διευκόλυνση των εμπορικών ροών και τρόπους ενίσχυσης των επενδυτικών ροών και προώθησης κοινών έργων σε τομείς στρατηγικής σημασίας, όπως η καινοτομία, η πράσινη μετάβαση και η ψηφιακή ανάπτυξη. Συμφώνησαν ακόμη μέσα στο προσεχές διάστημα να πραγματοποιηθούν δύο Business Summit, με στόχο την περαιτέρω ενδυνάμωση των επιχειρηματικών δεσμών μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας. Το ένα θα διοργανωθεί στην Αθήνα και το άλλο στην Κωνσταντινούπολη.
Συμφωνίες στα πεδία έρευνας και τεχνολογίας
Αντίστοιχα, κοινή δήλωση αναφορικά με την υλοποίηση του προγράμματος συνεργασίας Ελλάδας-Τουρκίας στoυς τομείς της έρευνας και της τεχνολογίας, υπέγραψαν ο υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος και ο υπουργός Βιομηχανίας και Τεχνολογίας της Τουρκίας, Μεχμέτ Φατίχ Κασίρ. Πρόκειται για ένα πρόγραμμα από κοινού χρηματοδότησης καινοτόμων ιδεών σε τομείς όπως οι βιοεπιστήμες, τα φάρμακα, η αγροδιατροφική αλυσίδα, η κυκλική βιομηχανία και η αειφόρος ενέργεια. Στη συνάντηση των δύο Υπουργών τέθηκαν οι βάσεις για μία εκτεταμένη συνεργασία που αφορά 110 κοινά ερευνητικά προγράμματα, τα οποία θα δρομολογηθούν μέσα στο 2026. Επίσης συζητήθηκε η επαναδραστηριοποίηση του Μνημονίου Συνεργασίας που έχει υπογραφεί από τις δύο πλευρές κατά τη διάρκεια του 5ου Ανωτάτου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας-Τουρκίας για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Ακόμη εξετάστηκε νέα συνεργασία για τα συστήματα διαπιστεύσης και πιστοποιήσεων ποιότητας για προϊόντα και υπηρεσίες, όπως και συνεργασία στο κομμάτι των start ups, με τις δύο πλευρές να αποδίδουν προτεραιότητα στη διευκόλυνση και ασφάλεια των ιδιωτικών επενδύσεων.
Σημειώνεται ότι στο πλαίσιο του 6ου ΑΣΣ Ελλάδας - Τουρκίας υπεγράφησαν:
- Κοινή Δήλωση ανάμεσα στην Κυβέρνηση της Ελληνικής Δημοκρατίας και την Κυβέρνηση της Δημοκρατίας της Τουρκίας.
- Μνημόνιο Κατανόησης για τη συνεργασία στον τομέα του Πολιτισμού.
- Κοινή Δήλωση για τη Συνεργασία των υπουργείων Εξωτερικών Ελλάδας και Τουρκίας στο πλαίσιο του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας Ευξείνου Πόντου.
- Κοινή Δήλωση για τη συνεργασία ανάμεσα στο «Enterprise Greece» και το «Invest in Turkiye».
- Κοινή Δήλωση για την έναρξη του προγράμματος διμερούς συνεργασίας στην έρευνα και την τεχνολογία.