Το πολιτικό παιχνίδι ενόψει της ΔΕΘ ανοίγει σήμερα από τη Θεσσαλονίκη, με την πολυσυζητημένη εμφάνιση του Αλέξη Τσίπρα να προηγείται των εγκαινίων της Έκθεσης, στα οποία, όπως είθισται, θα δώσει το «παρών» ο πρωθυπουργός.
Από το ξενοδοχείο Porto Palace, ο πρώην πρωθυπουργός αναμένεται να παρουσιάσει σήμερα το απόγευμα ένα συνεκτικό σχέδιο για την Ελλάδα της επόμενης δεκαετίας, επιχειρώντας να περιγράψει όχι μόνο ένα πλαίσιο οικονομικών παρεμβάσεων, αλλά ένα συνολικό μοντέλο παραγωγικής ανασυγκρότησης, αποκέντρωσης, αναδιανομής και δίκαιης ανάπτυξης.
Το Εθνικό Σχέδιο Ανασυγκρότησης του Τσίπρα -Το «Εθνικό Ταμείο Σύγκλισης» και η «Πατριωτική Εισφορά»
Ο κεντρικός άξονας του Εθνικού Σχεδίου Ανασυγκρότησης που θα παρουσιάσει συνοψίζεται στο τρίπτυχο «Παράγουμε περισσότερο, Μοιράζουμε Δικαιότερα, Ζούμε καλύτερα», με το οικονομικό επιτελείο της ΕΛ.Α.Σ. να επιμένει ιδιαίτερα στη δημοσιονομική αξιοπιστία και στην πλήρη κοστολόγηση των παρεμβάσεων. Βασική αρχή είναι ότι δεν υπάρχει υπόσχεση χωρίς εξασφαλισμένη χρηματοδότηση.
Κομβικό εργαλείο για τη χρηματοδότηση του παραγωγικού μετασχηματισμού και της δίκαιης ανάπτυξης θα αποτελέσει, σύμφωνα με το σχέδιο, το Εθνικό Ταμείο Σύγκλισης, το οποίο προτείνεται να αντικαταστήσει το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, που από την πλευρά της ΕΛ.Α.Σ. χαρακτηρίζεται «μεγάλη χαμένη εθνική ευκαιρία της κυβέρνησης Μητσοτάκη».
Παράλληλα, η δικαιότερη κατανομή των βαρών επιχειρείται να συνδεθεί αφενός με τον εξορθολογισμό των φορολογικών βαρών για μισθωτούς και ελεύθερους επαγγελματίες και αφετέρου με τη θέσπιση της «Πατριωτικής Εισφοράς», η οποία θα είναι υποχρεωτική και αναμένεται να αυξήσει κατά πολύ τον ετήσιο δημοσιονομικό χώρο.
ΕΛ.Α.Σ.: Εκτός υπολογισμών τα έσοδα από την «Πατριωτική Εισφορά» -«Μόνιμα μέτρα μόνο με μόνιμα έσοδα»
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στο γεγονός ότι τα προσδοκώμενα έσοδα από την Πατριωτική Εισφορά δεν έχουν συνυπολογιστεί στον διαθέσιμο χώρο πάνω στον οποίο έχει στηριχθεί η κοστολόγηση των παρεμβάσεων. Παρότι αποτελεί σημαντικό μέρος του σχεδιασμού και αναμένεται να διευρύνει περαιτέρω τις δημοσιονομικές δυνατότητες, τα συγκεκριμένα έσοδα μένουν εκτός των βασικών υπολογισμών.
«Η πολιτική διαφορά της ΕΛ.Α.Σ. δεν είναι ότι υποσχόμαστε περισσότερα. Είναι ότι ξέρουμε τι υποσχόμαστε και από πού πληρώνεται», είναι το μήνυμα που μετέφεραν συνεργάτες του οικονομικού επιτελείου, προσθέτοντας: «Άρα θα ακούσετε μόνιμα μέτρα μόνο εκεί όπου υπάρχουν μόνιμα έσοδα».
Τσίπρας: Σχέδιο 7,39 δισ. ευρώ για την τετραετία 2027-2030 -Πώς «κλείνει» ο λογαριασμός
Στον πυρήνα του σχεδίου βρίσκονται επενδύσεις μέσω του Εθνικού Ταμείου Σύγκλισης, αλλά και θεσμικές αλλαγές με συγκεκριμένους υπευθύνους και δημόσια αξιολόγηση. Η λογική που επιχειρεί να εκπέμψει η πλευρά Τσίπρα συνοψίζεται σε δύο φράσεις: «Καμία υπόσχεση χωρίς κοστολόγηση. Καμία δαπάνη χωρίς αποτέλεσμα».
Τα μεγέθη που θα παρουσιαστούν για την τετραετία 2027-2030 είναι συγκεκριμένα. Το μικτό κόστος των μέτρων υπολογίζεται σε 7,39 δισ. ευρώ, τα μόνιμα νέα έσοδα σε 1,92 δισ. ευρώ και η καθαρή δαπάνη σε 5,47 δισ. ευρώ, έναντι διαθέσιμου δημοσιονομικού χώρου 5,60 δισ. ευρώ. Με βάση αυτούς τους υπολογισμούς, το σχέδιο όχι μόνο «κλείνει», αλλά αφήνει και αποθεματικό.
Και αυτό, σύμφωνα με τον σχεδιασμό, συμβαίνει χωρίς να έχουν υπολογιστεί τα έσοδα από την υποχρεωτική Πατριωτική Εισφορά, τα οποία αναμένεται να αυξήσουν περαιτέρω τον διαθέσιμο δημοσιονομικό χώρο.
Το σχέδιο Τσίπρα για την οικονομία: Τι χωράει, πότε χωράει και ποιος το πληρώνει
Αντίστοιχη είναι η προσέγγιση και για τα κεφάλαια του Εθνικού Ταμείου Σύγκλισης. Οι διαθέσιμοι πόροι υπολογίζονται χωρίς να περιλαμβάνονται νέα ευρωπαϊκά κονδύλια τα οποία δεν έχουν ακόμη προσδιοριστεί, όπως εκείνα που θα μπορούσαν να προκύψουν από το νέο ΕΣΠΑ ή από το πρόγραμμα SAFE.
Ο δημοσιονομικός κανόνας που θα περιγράψει ο Αλέξης Τσίπρας είναι σαφής: καμία μόνιμη παροχή χωρίς μόνιμη πηγή χρηματοδότησης και καμία μόνιμη δαπάνη με έκτακτο έσοδο. Παράλληλα, κάθε μέτρο προβλέπεται να εφαρμόζεται σε φάσεις, να ελέγχεται πριν επεκταθεί και να επανεκτιμάται κάθε χρόνο.
«Δημοσιονομική αξιοπιστία δεν σημαίνει κοινωνική ακινησία. Είναι προοδευτική υποχρέωση», είναι ακόμη μία από τις βασικές αρχές του σχεδίου, με το σκεπτικό ότι μόνο ένα αξιόπιστο κράτος μπορεί να προστατεύει σταθερά τους πιο αδύναμους.
Το μήνυμα που επιχειρεί έτσι να εκπέμψει η πλευρά Τσίπρα από τη Θεσσαλονίκη είναι ότι η δημοσιονομική πειθαρχία και η κοινωνική πολιτική δεν αντιμετωπίζονται ως δύο αντίθετες κατευθύνσεις. Η λογική του σχεδίου συμπυκνώνεται στη φράση: «Λέμε από πριν τι χωράει, πότε χωράει και ποιος το πληρώνει».