Διπλό ΕΝΦΙΑ θα κληθούν να πληρώσουν φέτος οι τράπεζες και οι servicers για τα αναξιοποίητα ακίνητα που διατηρούν στα χαρτοφυλάκια τους.
Με αυτόν τον τρόπο η κυβέρνηση εντείνει τις πιέσεις, ώστε να επιστρέψουν στην αγορά κατοικίες και να αυξηθεί η διαθεσιμότητα, με στόχο τη διαχείριση του οξυμένου στεγαστικού προβλήματος.
Σε αυτό το πλαίσιο, δημοσιεύθηκε η απόφαση του Υφυπουργού Οικονομικών Γιώργου Κώτσηρα που καθορίζει τη διαδικασία για την επιβολή διπλάσιου ΕΝΦΙΑ για τα «κλειστά» ακίνητα των τραπεζών και των εταιρειών διαχείρισης κόκκινων δανείων και ρυθμίζει ειδικότερα ζητήματα για την εφαρμογή της σχετικής διάταξης, που ψηφίστηκε στα τέλη του 2024. Στελέχη του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών τονίζουν πως με το συγκεκριμένο μέτρο ενεργοποιείται ένα ακόμα σημαντικό εργαλείο για την αντιμετώπιση του στεγαστικού ζητήματος, καθώς η εφαρμογή της προσαύξησης (100%) του ΕΝΦΙΑ στα «κλειστά» ακίνητα πιστωτικών ιδρυμάτων αποτελεί μια επιπλέον στοχευμένη παρέμβαση για την αύξηση των διαθέσιμων ακινήτων στην αγορά και την παροχή ισχυρών κινήτρων για τη μακροχρόνια μίσθωσή τους. Τα δε έσοδα που θα προκύψουν από τον διπλό ΕΝΦΙΑ προορίζονται για περαιτέρω δράσεις στήριξης της στεγαστικής πολιτικής.
Πρόκειται για την υπ’ αριθμ. Α. 1051 απόφαση «Καθορισμός της διαδικασίας και των ειδικότερων ζητημάτων για την επιβολή προσαύξησης στον Ενιαίο Φόρο Ιδιοκτησίας Ακινήτων (ΕΝΦΙΑ) για ακίνητα πιστωτικών ιδρυμάτων, αγοραστών και διαχειριστών πιστώσεων, καθώς και συνδεδεμένων με αυτά νομικών προσώπων και νομικών οντοτήτων, σύμφωνα με την Ενότητα ΣΤ του άρθρου 11 του Κώδικα Φορολογίας Περιουσίας (ν. 5219/2025, Α’ 130)».
Στόχος η αύξηση των διαθέσιμων σπιτιών στην αγορά
Ο διπλός ΕΝΦΙΑ στα ακίνητα των τραπεζών και των services εντάσσεται στον ευρύτερο σχεδιασμό για την αύξηση του οικιστικού αποθέματος, ενώ στην κυβέρνηση θεωρούν πως το «κλειδί» για τον συγκεκριμένο στόχο που αποτελεί τη βάση για την αντιμετώπιση του προβλήματος της στέγης, είναι να εισέλθουν στην αγορά χιλιάδες ακίνητα που παραμένουν αναξιοποίητα, αυξάνοντας την προσφορά και ταυτοχρόνως περιορίζοντας τις συνεχείς αυξήσεις στις τιμές των ενοικίων, φαινόμενο που προσδίδει εκρηκτικές διαστάσεις στο στεγαστικό πρόβλημα.
Το επόμενο βήμα μετά τη δημοσίευση της υπουργικής απόφασης είναι εκκίνηση της επίσης καταγαφής των κλειστών ακινήτων από την ΑΑΔΕ, ενώ αξίζει να σημειωθεί ότι από τα πιο πρόσφατα στοιχεία προκύπτει ότι οι τράπεζες διαθέτουν περίπου 8.300 ακίνητα, ενώ οι servicers άλλα 11.000. Από αυτά, τα 7.000 είναι οικιστικά, με το συνολικό κόστος του διπλού φόρου να υπολογίζεται σε περίπου 20 εκατ. ευρώ.
Ψηλά στην κυβερνητική ατζέντα το στεγαστικό
Οι πολιτικές για την προσιτή στέγη και η διαχείριση του εντεινόμενο στεγαστικού προβλήματος αποτελούν κεφάλαιο υψίστης σημασίας για τον κυβερνητικό σχεδιασμό του 2026, με την κυβέρνηση να επιδιώκει να ενισχύσει το αποτύπωμά της στον κρίσιμο τομέα της στεγαστικής πολιτικής κατά την τελευταία «παραγωγική» χρονιά πριν τις εθνικές κάλπες. Στο πλαίσιο αυτό, η κυβερνητική κατεύθυνση κινείται ταυτόχρονα σε δύο άξονες: Την αύξηση της προσφοράς με νέες και ανακαινισμένες κατοικίες, και την στήριξη της ζήτησης. Ο στόχος, λοιπόν, διαμορφώνεται ως εξής: Περισσότερα διαθέσιμα σπίτια στην αγορά, λιγότερη επιβάρυνση για τον ενοικιαστή και πρόσβαση στη στέγη που είναι εφικτή και βιώσιμη. Σε ό,τι αφορά την προσφορά, η στρατηγική περιλαμβάνει ενεργοποίηση δημόσιας περιουσίας (κοινωνική αντιπαροχή, δημόσια κτίρια, στρατόπεδα), ανακαίνιση κλειστών ακινήτων και αξιοποίηση νέων χρηματοδοτικών εργαλείων, μεταξύ των οποίων το πρόγραμμα ανακαίνισης ύψους 400 εκατ. ευρώ με επιδότηση έως και 36.000 ευρώ ανά κατοικία για να επιστρέψουν χιλιάδες ανενεργά ακίνητα στη μακροχρόνια μίσθωση. Στην πλευρά της ζήτησης, η κυβερνητική πολιτική στοχεύει στην ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος, με παρεμβάσεις όπως η επιστροφή ενοικίου και το “Σπίτι μου ΙΙ”, καθώς και στοχευμένα μέτρα για εκπαιδευτικούς, νοσηλευτές και γιατρούς που υπηρετούν εκτός αστικών κέντρων, με επιστροφή δύο ενοικίων ετησίως για περίπου 50.000 εργαζόμενους. Στην ίδια κατεύθυνση τίθενται επίσης περιορισμοί στη βραχυχρόνια μίσθωση σε περιοχές με έντονη στεγαστική πίεση, ώστε να ενισχυθεί η διαθεσιμότητα κατοικιών στη μακροχρόνια αγορά.