Επιστροφή στην κανονικότητα για χιλιάδες επαγγελματίες, που βρέθηκαν πιασμένοι στην «τσιμπίδα» του τεκμαρτού εισοδήματος, φέρνει από φέτος κιόλας το «πακέτο» των εξαγγελιών της ΔΕΘ.
Το πιο σημαντικό είναι, δε, ότι από το «κούρεμα» αυτών των τεκμηρίων, που ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός, ωφελημένοι δεν θα είναι άπαντες, δηλαδή ακόμα κι αυτοί που συνεχίζουν να βάζουν το δάκτυλο στο μέλι της φοροδιαφυγής, αλλά οι συνεπείς, δηλαδή όσοι επιδεικνύουν
συμμόρφωση στις φορολογικές και ασφαλιστικές τους υποχρεώσεις, σε μια έμπρακτη αναγνώριση και επιβράβευσή τους από την Πολιτεία.
Τι αλλάζει
Όταν ενεργοποιήθηκε για πρώτη φορά το τεκμαρτό εισόδημα για τους επαγγελματίες, τα πράγματα ήταν σαφώς διαφορετικά από σήμερα. Οι ψηφιακές φορολογικές διαδικασίες ήταν ακόμα στα σπάργανα, οι έλεγχοι γίνονταν «χειροκίνητα», η πλήρης διασύνδεση ταμειακών- POS- Taxis ήταν στόχος και όχι καθημερινότητα. Επιπλέον, τα στοιχεία από την Κομισιόν έδειχναν αυτό που λίγο ως πολύ ήξεραν άπαντες, ότι δηλαδή οι απώλειες ΦΠΑ λόγω φοροδιαφυγής άγγιζαν ή ξεπερνούσαν τα 7 δισ. ευρώ ετησίως, όσο δηλαδή τα έσοδα ΕΝΦΙΑ δυόμισι ετών.
Οδεύοντας προς το 2027 η κατάσταση είναι σαφώς διαφορετική και, όπως σημείωσε ο Κ. Μητσοτάκης στη συνέντευξη Τύπου, οι παρεμβάσεις στο τεκμαρτό εισόδημα των επαγγελματιών συνιστούν «προσαρμογή στην πραγματικότητα». Ποια είναι αυτή η νέα πραγματικότητα; Το «κενό»
ΦΠΑ έχει πέσει από το 25% στο 9% και συγκλίνει με τον μέσο όρο της Ε.Ε. και τα ψηφιακά «εργαλεία» της ΑΑΔΕ έχουν ανοίξει ένα ηλεκτρονικό δίχτυ πάνω από την αγορά, που επιτρέπει με πιο ασφαλή τρόπο τον υπολογισμό των πραγματικών εισοδημάτων χιλιάδων επαγγελματιών. Κοινώς, ο πέλεκυς της Εφορίας δεν θα πέφτει επί δικαίων και αδίκων.
Και κάπως έτσι, από φέτος κιόλας, διορθώνονται δύο βασικές παράμετροι στο σύστημα του τεκμαρτού εισοδήματος, ελαφρύνοντας τα φορολογικά βάρη σε τουλάχιστον 155.000 ατομικές επιχειρήσεις και επαγγελματίες. Πρακτικά, ωφελούνται μικρές επιχειρήσεις εστίασης, λιανικού
εμπορίου, τεχνικών υπηρεσιών, οδηγοί ταξί κ.λπ. που καλούνταν να καταβάλουν φόρο όχι βάσει δήλωσης αλλά βάσει τεκμηρίου.
Το σύστημα του τεκμαρτού εισοδήματος βασίζεται κατ’ αρχάς στην παραδοχή ότι οι επαγγελματίες θα πρέπει να δηλώνουν έσοδα που αντιστοιχούν τουλάχιστον στο ύψος του κατώτατου μισθού, αλλιώς η επιχείρησή τους δεν μπορεί να είναι βιώσιμη. Αυτό ακριβώς επανέλαβε
ο πρωθυπουργός στη συνέντευξη Τύπου. Το πρόβλημα είναι ότι πάνω σε αυτήν τη βάση υπολογισμού, θεσμοθετήθηκαν και προσαυξήσεις του τεκμηρίου, που εν πολλοίς μπορούσαν να οδηγήσουν σε στρεβλώσεις και αδικίες. Δύο από αυτές τις προσαυξήσεις καταργούνται για τους
συνεπείς:
- η προσαύξηση ως 10% του κόστους μισθοδοσίας
- η προσαύξηση κατά 5% επί του τζίρου που ξεπερνά τον μέσο όρο του κλάδου
Ας δούμε ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα. Μια ατομική επιχείρηση, π.χ., εστίασης, με 12 χρόνια λειτουργίας, ξεκινούσε με βασικό τεκμήριο 12.880 ευρώ (ο κατώτατος μισθός σε ετήσια βάση), που ανέβαινε στις 15.456 ευρώ λόγω τριετιών. Αν η εν λόγω επιχείρηση δήλωνε, όμως, τζίρο πάνω από το μέσο όρο και είχε και έναν εργαζόμενο με μισθό γύρω στα 1.100 ευρώ, το τεκμήριο σχεδόν τιμωρητικά ανέβαινε κοντά στις 18.000 ευρώ. Πλέον, αυτό δεν θα ισχύει.
Ο πρωθυπουργός ανέφερε το παράδειγμα επιχείρησης εστίασης με 5 καλοπληρωμένους υπαλλήλους, η οποία θα έχει όφελος 2.534 ευρώ με το «ξήλωμα» των τεκμηρίων, αλλά σε αυτήν επιχείρηση πολλοί επαγγελματίες θα δουν τον εαυτό τους. Αν λάβουμε υπόψιν ότι το κόστος για τον Προϋπολογισμό υπολογίζεται σε περίπου 170 εκ. ευρώ, αντιλαμβάνεται ότι αντίστοιχο είναι το όφελος για όλες αυτές τις επαγγελματικές ομάδες, που αποτελούν τον «κορμό» της οικονομίας και της κοινωνίας.
Το μόνο σίγουρο είναι ότι αυτές οι παρεμβάσεις στο τεκμήριο των επαγγελματιών, δεν θα είναι οι τελευταίες. Με την πλήρη λειτουργία των ψηφιακών «εργαλείων» της ΑΑΔΕ, όπως τα ηλεκτρονικά δελτία αποστολής και το Ψηφιακό Πελατολόγιο, καθώς και τη συνδρομή της Τεχνητής Νοημοσύνης στους φορολογικούς ελέγχους, τα τεκμήρια, που μοιάζουν με τα παλιά αντικειμενικά κριτήρια, θα μπουν οριστικά στο χρονοντούλαπο της φορολογικής νομοθεσίας…