Την «ακτινογραφία» του μηχανισμού μέσω του οποίου οι προμηθευτές θα συμμετέχουν σε έργα ενεργειακής εξοικονόμησης αποτυπώνει πρόταση της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων που τέθηκε πρόσφατα σε δημόσια διαβούλευση.
- Η πρόταση της ΡΑΑΕΥ αναθεωρεί τον Κώδικα Προμήθειας, επιτρέποντας στους προμηθευτές να χρηματοδοτούν έργα ενεργειακής εξοικονόμησης. Καλύπτει παρεμβάσεις σε συσκευές και ακίνητα, με ανάκτηση κόστους μέσω λογαριασμών, ολοκληρώνοντας την είσοδο των παρόχων στον τομέα των αναβαθμίσεων.
- Οι χρηματοδοτούμενες υπηρεσίες ενεργειακής αναβάθμισης συνδέονται αποκλειστικά με το ακίνητο και όχι τον χρήστη. Το δάνειο μεταβιβάζεται σε νέους ιδιοκτήτες ή ενοικιαστές, ενώ για οικιακές συσκευές μπορεί να προβλεφθεί δέσμευση στο φυσικό πρόσωπο.
- Οι καταναλωτές μπορούν να αλλάξουν προμηθευτή ηλεκτρικής ενέργειας ανά πάσα στιγμή, ακόμη κι αν έχουν εκκρεμή οφειλή από ενεργειακή αναβάθμιση. Ο νέος πάροχος θα εισπράττει τις δόσεις και θα τις αποδίδει στον αρχικό προμηθευτή.
- Οι δόσεις του δανείου θα αναγράφονται διακριτά στους λογαριασμούς ρεύματος, χωρίς να ενεργοποιείται διακοπή ηλεκτροδότησης σε περίπτωση μη αποπληρωμής τους. Οι προμηθευτές μπορούν να κόψουν το ρεύμα μόνο για ληξιπρόθεσμα χρέη κατανάλωσης.
Η πρόταση στοχεύει στην αναθεώρηση του Κώδικα Προμήθειας, ώστε να καθοριστεί ο ακριβής τρόπος εφαρμογής του λεγόμενου on-bill financing, δηλαδή του μηχανισμού μέσω του οποίου οι προμηθευτές θα συμμετέχουν σε έργα ενεργειακής εξοικονόμησης.
Όπως είχε ήδη αναφέρει το iefimerida, η αλλαγή στον Κώδικα Προμήθειας αποτελεί το δεύτερο και τελικό στάδιο για την οριστική είσοδο των παρόχων στον τομέα των ενεργειακών αναβαθμίσεων. Είχε προηγηθεί η ψήφιση ρύθμισης που διεύρυνε το αντικείμενο δραστηριότητάς τους, ανοίγοντας έτσι τον δρόμο για τη συγκεκριμένη τροποποίηση. Αν και το περιεχόμενο της πρότασης ενδέχεται να προσαρμοστεί με βάση τα σχόλια της διαβούλευσης, θεωρείται ότι η βασική της δομή δεν θα μεταβληθεί.
Παρότι δεν υπάρχει ρητή αναφορά στο κείμενο, σύμφωνα με πληροφορίες οι προμηθευτές θα έχουν τη δυνατότητα να καλύπτουν αρχικά και στη συνέχεια να ανακτούν το κόστος για ένα ευρύ φάσμα έργων εξοικονόμησης ενέργειας. Το σύστημα αυτό θα περιλαμβάνει τόσο παρεμβάσεις σε οικιακές συσκευές (όπως η αντικατάσταση με πιο αποδοτικά πλυντήρια ή κουζίνες) όσο και βελτιώσεις σε ακίνητα, όπως η αλλαγή κουφωμάτων ή η εγκατάσταση θερμομόνωσης.
Σύνδεση με το ακίνητο
Το πρώτο που αποκαλύπτει η εισήγηση είναι πως οι (χρηματοδοτούμενες από τους προμηθευτές) υπηρεσίες βελτίωσης της ενεργειακής απόδοσης μιας εγκατάστασης θα συνδέονται αποκλειστικά με τη συγκεκριμένη εγκατάσταση και όχι με το πρόσωπο του εκάστοτε χρήστη της εγκατάστασης ή πελάτη.
Το «κλείδωμα» του έμμεσου δανείου στο ακίνητο θα γίνεται μέσω της παροχής που το ηλεκτροδοτεί. Επομένως, αν η αναβάθμιση συμφωνηθεί με τον ιδιοκτήτη ενός διαμερίσματος, ο οποίος στην πορεία το πουλήσει πριν έχει εξοφληθεί ο προμηθευτής, τότε όσο δάνειο απομένει θα «περνά» στον νέο ιδιοκτήτη.
Με την ίδια λογική, για μία αναβάθμιση σε ακίνητο που έχει συμφωνηθεί με ιδιώτη ο οποίος το νοικιάζει, αν υπάρξει στην πορεία νέος ενοικιαστής, τότε αυτό θα αναλάβει και την εξόφληση του υπόλοιπου δανείου στον προμηθευτή. Ερωτηματικό αποτελεί τι θα ισχύει στην περίπτωση που η χρηματοδότηση αφορά οικοσυσκευή (π.χ. ψυγείο) που προφανώς ο ιδιώτης θα πάρει μαζί του αν αποχωρήσει από το ακίνητο.
Φαίνεται πως για τέτοιες περιπτώσεις η πρόταση της ΡΑΑΕΥ προβλέπει πως στη σύμβαση θα μπορεί να προβλέπεται και διαφορετική φόρμουλα (που προφανώς θα αναφέρεται ρητώς). Επομένως, στις περιπτώσεις νέας οικοσυσκευής, το «κλείδωμα» του δανείου και της αποπληρωμής του θα μπορεί να γίνει στο φυσικό πρόσωπο που συνάπτει τη σύμβαση.
Αλλαγή προμηθευτή
Στην πρόταση επισημαίνεται επίσης ότι ακόμη κι αν ένας καταναλωτής έχει προχωρήσει σε ανάλογη συμφωνία με τον προμηθευτή του, θα μπορεί να αλλάξει πάροχο οποιαδήποτε στιγμή, ακόμη κι αν δεν έχει εξοφλήσει το έμμεσο δάνειο.
«Η συνομολόγηση πρόσθετων υπηρεσιών βελτίωσης ενεργειακής απόδοσης και η αποπληρωμή τους μέσω του λογαριασμού κατανάλωσης δεν δύναται να περιορίζει ή να παρεμποδίζει το δικαίωμα του πελάτη να αλλάξει προμηθευτή ηλεκτρικής ενέργειας, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία», σημειώνεται χαρακτηριστικά στο κείμενο.
Μάλιστα, επισημαίνει ότι στην περίπτωση αλλαγής παρόχου, θα εξακολουθούν να ισχύουν οι όροι αποπληρωμής του έμμεσου δανείου. Βέβαια, αν μετακινηθεί ο καταναλωτής σε νέο προμηθευτή, η αποπληρωμή του δανείου θα γίνεται πλέον μέσω των λογαριασμών της νέας εταιρείας. Επομένως, αυτή θα «περνά» τις δόσεις στον «παλιό» προμηθευτή του καταναλωτή.
Οι λογαριασμοί και τα χρέη
Η εξόφληση μέσω των λογαριασμών σημαίνει πως πλέον σε αυτούς θα μπορούν να περιλαμβάνονται και οι αντίστοιχες δόσεις. Πάντως, με την πρόταση καθίσταται σαφές πως οι δόσεις αυτές θα πρέπει να αναγράφονται διακριτά από τα ποσά που ήδη αναγράφονται στους λογαριασμούς (χρεώσεις προμήθειας, ρυθμιζόμενες χρεώσεις, τέλη υπέρ τρίτων).
Σημαντικό είναι ότι, όπως επισημαίνεται, η διακοπή αποπληρωμής των δόσεων δεν θα «ενεργοποιεί» τη δυνατότητα του προμηθευτή για εντολή διακοπής της ηλεκτροδότησης. Ο πάροχος θα μπορεί να «κόψει το ρεύμα» του πελάτη του μόνον αν αυτός έχει ληξιπρόθεσμα χρέη για την ηλεκτρική ενέργεια που κατανάλωσε – όπως ισχύει δηλαδή και τώρα.
Σε αυτό το πλαίσιο, καθορίζει τι θα ισχύει αν ο πελάτης καταβάλλει ένα μέρος της συνολικής οφειλής του. Τότε, το ποσό καλύπτει πρώτα τα κόστη προμήθειας, μετά τις χρεώσεις για το σύστημα μεταφοράς και το δίκτυο διανομής, στη συνέχεια τους φόρους, τέλη, και τις εισφορές, και τελευταίες τις δόσεις του έμμεσου δανείου.