«Ανεβάζουν την τάση» οι προμηθευτές ρεύματος και εντείνουν την πίεση προς την κυβέρνηση να σταματήσει να τους χρησιμοποιεί ως εισπρακτικό μηχανισμό για την είσπραξη τελών.
Πρόκειται για τα τέλη που δεν έχουν καμία σχέση με το αγαθό της ηλεκτρικής ενέργειας, όπως είναι τα τέλη υπέρ των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Τέλος Ακίνητης Περιουσίας, Τέλος Φωτισμού κ.ά.) και το τέλος υπέρ ΕΡΤ.
Υπενθυμίζεται ότι κατά την περίοδο των μνημονίων, οι λογαριασμοί ρεύματος είχαν χρησιμοποιηθεί ως ο βασικός μηχανισμός είσπραξης για το Έκτακτο Ειδικό Τέλος Ηλεκτροδοτούμενων Δομημένων (ΕΕΤΗΔΕ), τον «προκάτοχο» του ΕΝΦΙΑ, μια πρακτική που είχε εγείρει έντονες αντιδράσεις.
Τελευταία αφορμή για να διατυπώσει ο ΕΣΠΕΝ -ο σύνδεσμος που εκπροσωπεί τους ιδιώτες παρόχους ρεύματος και φυσικού αερίου στην Ελλάδα- μία πάγια θέση στην οποία επιμένει σταθερά ήταν η δημόσια διαβούλευση του υπουργείου Εσωτερικών για τον Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Σε αυτήν οι προμηθευτές τονίζουν, μεταξύ άλλων, ότι η πρόβλεψη που θεσπίστηκε πριν μισό αιώνα για υποχρέωση διακοπής της ηλεκτροδότησης εάν ο καταναλωτής δεν καταβάλλει τα τέλη υπέρ ΟΤΑ προβληματική για μια σειρά λόγων. Ζητούν επίσης αφενός να τεθεί άμεσα χρονοδιάγραμμα για την απαλοιφή του συνόλου των τελών υπέρ τοπικής αυτοδιοίκησης από τους λογαριασμούς ηλεκτρικής ενέργειας, αφετέρου να απαλειφθούν άμεσα οι προβλέψεις των άρθρων 390 και 395 του υπό διαβούλευση νομοσχεδίου περί διακοπής της ηλεκτροδότησης λόγω ληξιπρόθεσμων οφειλών των εν λόγω τελών.
Όπως τονίζουν οι προμηθευτές, η επιβάρυνση των λογαριασμών ρεύματος με φόρους και τέλη που είναι τελείως άσχετα με το αγαθό της ενέργειας, πλήττει τη δυνατότητα των καταναλωτών να εξοφλούν εγκαίρως τους λογαριασμούς και προκαλεί σύγχυση ως προς το πραγματικό κόστος της ενέργειας. Επιπλέον, η πρόβλεψη του υπό διαβούλευση νομοσχεδίου για αύξηση του ύψους των τελών που εισπράττονται μέσω των λογαριασμών ρεύματος, σε μια περίοδο κατά την οποία οι ληξιπρόθεσμες οφειλές στη λιανική αγορά ηλεκτρισμού υπερβαίνουν τα 3 δισ. ευρώ αυξάνουν περαιτέρω το κόστος που καλούνται να επωμιστούν οι συνεπείς καταναλωτές.
Η τάση στην Ευρώπη
Η θέση αυτή των προμηθευτών ρεύματος συνάδει με την κατεύθυνση που δίνεται σε κεντρικό επίπεδο -από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή- για «καθάρισμα» των λογαριασμών ρεύματος όχι μόνο από τις άσχετες χρεώσεις αλλά και από ρυθμιζόμενες χρεώσεις σχετικές με την παροχή ηλεκτρισμού (π.χ., τα τέλη χρήσης συστήματος) όπου είναι εφικτό.
Η Γερμανία είναι ένα παράδειγμα χώρας που αφαίρεσε τις χρεώσεις χρήσης του δικτύου από τους λογαριασμούς και τους μετέφερε στον κρατικό προϋπολογισμό. Την ίδια στιγμή, οι Βρυξέλλες προωθούν στο πλαίσιο της ευρύτερης προσπάθειας μείωσης του ενεργειακού κόστους των καταναλωτών και τη μείωση της φορολογίας στον ηλεκτρισμό, με το σχετικό Σχέδιο Δράσης να αναμένεται εντός του Ιουλίου, ενώ σε άλλο πακέτο που παρουσίασε πρόσφατα (Citizens Energy Package) περιλαμβάνονται ρητές κατευθύνσεις για την απαλοιφή των πρόσθετων φόρων ή εισφορών που δεν συνδέονται με την ενέργεια. Αντίστοιχα, οι ευρωπαϊκοί ρυθμιστικοί φορείς (ACER, CEER) έχουν τεκμηριώσει ότι οι φόροι και οι λοιπές επιβαρύνσεις συνιστούν δυσανάλογο μέρος των τελικών λογαριασμών και συνιστούν τη μεταφορά τους σε εναλλακτικούς μηχανισμούς είσπραξης.
Είναι ενδεικτικό ότι, σύμφωνα με ανάλυση των λογαριασμών ρεύματος 25 χωρών της ΕΕ που είχε διενεργήσει παλαιότερα η ΕΚΠΟΙΖΩ σε συνεργασία με το ίδρυμα Χάινριχ Μπε, το βασικό συμπέρασμα ήταν ότι η είσπραξη δημοτικών τελών και τελών τηλεόρασης μέσω λογαριασμών ρεύματος ήταν «μη συνήθης πρακτική». Η έρευνα έδειξε ότι τα τέλη υπέρ ΟΤΑ εισπράττονται μέσω άλλων καναλιών σε 18 χώρες, ενώ η Ελλάδα, η Ιταλία και η Πορτογαλία είναι οι μοναδικές χώρες που εισπράττουν το τέλος υπέρ της δημόσιας τηλεόρασης μέσω των λογαριασμών ρεύματος.
Το σαφές μήνυμα των προμηθευτών είναι ότι η Ελλάδα ανήκει στις ελάχιστες περιπτώσεις στην Ευρώπη όπου ο λογαριασμός ρεύματος λειτουργεί και ως μηχανισμός είσπραξης άσχετων χρεώσεων, ενώ το δέον είναι να ευθυγραμμιστεί η χώρα με την ευρωπαϊκή τάση που είναι η μεταφορά τέτοιων βαρών εκτός λογαριασμών. Είναι πολύ αμφίβολο όμως αν θα εισακουστούν, καθώς εδώ οι αρμόδιοι δεν τείνουν ευήκοα ώτα στο μήνυμα για προφανείς λόγους, μη θέλοντας να χάσουν έναν «σίγουρο» εισπρακτικό μηχανισμό που, σε πολλές περιπτώσεις, έχει αποδειχθεί πιο αποτελεσματικός από την Εφορία…