Μια ακόμα ευκαιρία ρύθμισης οφειλών σε 120 δόσεις έχουν νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Το ερώτημα που μένει να απαντηθεί είναι αν θα έχει την ίδια ή καλύτερη τύχη από την προηγούμενη, αντίστοιχη ρύθμιση του 2019.
Γιατί κρίθηκε αναγκαίο αυτό το ριζικό λίφτινγκ στη ρύθμιση των 72 δόσεων; Γιατί πολύ απλά το ενδιαφέρον ήταν περιορισμένο. Μέχρι χθες, οπότε ανακοινώθηκε το νέο πλαίσιο, είχαν υπαχθεί στις 72 δόσεις περίπου 23.000 για οφειλές στην Εφορία κι άλλοι 13.000 για χρέη στον ΕΦΚΑ. Αν λάβει κανείς υπόψιν ότι η περίμετρος των δυνητικά ωφελούμενων είχε προσδιοριστεί σε 1,33 εκατομμύρια φυσικά και νομικά πρόσωπα, αντιλαμβάνεται ότι πολύ απλά το πλαίσιο των 72 δόσεων δεν έκανε «γκελ» στους άμεσα ενδιαφερόμενους.
Τι είναι αυτό που προβλημάτιζε τους οφειλέτες και φιλοδοξεί να «θεραπεύσει» το νέο πλαίσιο; Πολύ απλά ότι οι συνθήκες έχουν επιδεινωθεί, με αποτέλεσμα οι 72 δόσεις να είναι λίγες και συν τοις άλλοις να μην καλύπτουν τα χρέη που «γεννήθηκαν» το 2024, ως αποτέλεσμα της κρίσης του 2022/2023.
Η νέα ρύθμιση και τα οφέλη
Αναμφίβολα, δεν μπορεί να μιλήσει κανείς για απλές αλλαγές, καθώς πρόκειται για λίφτινγκ στη βασική δομή της ρύθμισης. Τι αλλάζει;
- Ο μέγιστος αριθμός δόσεων αυξάνεται σε 120 δόσεις (έναντι 72 προηγουμένως) με ελάχιστο ποσό καταβολής τα 30 ευρώ. Για παράδειγμα, μια οφειλή 10.000 ευρώ, μπορεί, πλέον, να «σπάσει» σε δόσεις των 84 ευρώ, αντί των 139 ευρώ του προϊσχύοντος πλαισίου.
- Μπορούν να συμπεριληφθούν οφειλές που έχουν καταστεί ληξιπρόθεσμες έως και την 31η/12/2024 (έναντι έως 31/12/2023 προηγουμένως) και δεν τελούν σε καθεστώς ρύθμισης στις 30/9/2026 (έναντι έως 20/4/2026 προηγουμένως). Για παράδειγμα, οφειλές 5.000 ευρώ του 2024 μπορούν να «σπάσουν» σε δόσεις των 42 ευρώ, ενώ μέχρι τώρα θα έπρεπε να υπαχθούν στην πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων, που συνεπαγόταν μηνιαίο βάρος 208 ευρώ.
- Η αίτηση ένταξης στη ρύθμιση μπορεί να υποβληθεί έως 30/6/2027 (έναντι έως 31/12/2026 προηγουμένως).
- Πολίτες που έχουν υπαχθεί στη ρύθμιση των 72 δόσεων μπορούν να υπαχθούν με αίτησή τους στη ρύθμιση των 120 δόσεων.
Τα «αγκάθια»
Η αντίδραση της αγοράς είναι κατ’ αρχήν θετική. Επισημαίνουν, ωστόσο, ότι υπάρχουν ακόμα εμπόδια για την αξιοποίηση αυτού του νέου, ευνοϊκότερου πλαισίου ρύθμισης οφειλών. Ποια είναι τα «αγκάθια» και τι ζητάει η αγορά;
- Η επέκταση της «ομπρέλας» και στα χρέη του 2024 είναι ευπρόσδεκτη, ωστόσο μένουν απ’ έξω οι οφειλές που δημιουργήθηκαν τη διετία 2025- 2026, με αποτέλεσμα να καθίσταται δυσχερές ένα «νέο ξεκίνημα».
- Αν και τα χρέη ως το τέλος του 2024 μπορούν να υπαχθούν στις 120 δόσεις, αυτό δεν είναι δυνατόν για όσες οφειλές της ίδιας περιόδου έχουν ήδη υπαχθεί στην πάγια ρύθμιση. Όπως λένε άνθρωποι της αγοράς, αυτό λειτουργεί τιμωρητικά για τους συνεπείς, που έσπευσαν να ρυθμίσουν τα χρέη τους έστω σε 24 δόσεις, αλλά εξ αυτού του λόγου δεν μπορούν να αξιοποιήσουν τις 120 δόσεις, στις οποίες μπορούν να υπαχθούν όσοι... σφύριζαν αδιάφορα ως τώρα.
- Ως σημαντικό εμπόδιο χαρακτηρίζεται, επίσης, ότι όσοι έχουν οφειλές της τελευταίας διετίας, για να μπορέσουν να μπουν στις 120 δόσεις για τα παλαιότερα χρέη, θα πρέπει είτε να εξοφλήσουν είτε να ρυθμίσουν σε 24 δόσεις τα νέα χρέη, άρα να έχουν δύο... καρπούζια κάτω από την ίδια μασχάλη και μάλιστα με δυσμενείς όρους.
- Βασικό αίτημα της αγοράς είναι να «κουρευτούν» και οι τερατώδεις προσαυξήσεις, που επιβαρύνουν τις αρχικές οφειλές. Για παράδειγμα, από τα 52,5 δισ. ευρώ των χρεών προς τον ΕΦΚΑ, τα 22,2 δισ. ευρώ είναι προσαυξήσεις.
- «Αγκάθι» χαρακτηρίζεται και το υψηλό επιτόκιο της ρύθμισης. Σύμφωνα με το υπουργείο Οικονομικών, το επιτόκιο της ρύθμισης των 120 δόσεων είναι το ίδιο με αυτό της πάγιας ρύθμισης των 24 δόσεων (5,84%), λαμβάνοντας υπόψη την ίση μεταχείριση μεταξύ των πολιτών που έχουν ρυθμίσει τα χρέη τους με την πάγια ρύθμιση και όσων εντάσσονται στις 120 δόσεις. Σημειώνεται ότι το επιτόκιο της πάγιας ρύθμισης έχει παραμείνει «παγωμένο» με διαδοχικές νομοθετικές ρυθμίσεις, έτσι ώστε να μην επαυξηθεί από τις αυξήσεις των επιτοκίων της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.
Με βάση τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία, τα χρέη προς την Εφορία ξεπερνούν τα 114,5 δισ. ευρώ και τα χρέη προς τον ΕΦΚΑ τα 52,5 δισ. ευρώ. Σύμφωνα με τη μελέτη του ΙΟΒΕ για το ιδιωτικό χρέος, τα ποσοστά είσπραξης παραμένουν χαμηλά όσον αφορά στις συσσωρευμένες οφειλές. Το ποσοστό ήταν 3% για τις παλαιές φορολογικές οφειλές και 4,5% για τις οφειλές κοινωνικής ασφάλισης, σε σύγκριση με το 41,5% για τις νέες φορολογικές οφειλές.