Έντονη ανησυχία επικρατεί τόσο στο οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης όσο και στην Τράπεζα της Ελλάδος για ένα νέο κύμα ανατιμήσεων που θα πυροδοτήσει πληθωριστικές πιέσεις μέσα στο επόμενο εξάμηνο.
Σύμφωνα με τις επικαιροποιημένες εκτιμήσεις του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας, ο πληθωρισμός θα διατηρηθεί πάνω από το 3% σε όλη τη διάρκεια του 2026, αποτυπώνοντας μια σαφή επιδείνωση σε σχέση με τις προηγούμενες προβλέψεις.
Είναι ενδεικτικό ότι στο νέο βασικό σενάριο που θα ενσωματωθεί στην ετήσια έκθεση προόδου του Μεσοπρόθεσμου Διαρθρωτικού Σχεδίου και θα αποσταλεί στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή την ερχόμενη εβδομάδα, ο πληθωρισμός για το 2026 αναθεωρείται στο 3,2% από 2,2% προηγουμένως. Η εκτίμηση αυτή στηρίζεται σε παραδοχές για την πορεία των τιμών ενέργειας, με βασικό σημείο αναφοράς το πετρέλαιο Brent κοντά στα 89 δολάρια το βαρέλι.
Το αυξημένο ενεργειακό κόστος
Ωστόσο, οι εξελίξεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας προκαλούν προβληματισμό, καθώς το Brent έχει υπερβεί το όριο των 100 δολαρίων, φθάνοντας ακόμη και τα 105 δολάρια. Η δυναμική αυτή εντείνει τις ανησυχίες για νέο κύμα ανατιμήσεων, καθώς το αυξημένο ενεργειακό κόστος μεταφέρεται σε ολόκληρη την οικονομία, επηρεάζοντας την παραγωγή, τις μεταφορές και τελικά τις τιμές προϊόντων και υπηρεσιών.
Για το 2027, οι προβλέψεις κάνουν λόγο για πληθωρισμό 2,4%, ελαφρώς υψηλότερο από τις προηγούμενες εκτιμήσεις, γεγονός που υποδηλώνει ότι η επιστροφή σε επίπεδα κοντά στον στόχο του 2% θα είναι πιο αργή. Στο ίδιο μήκος κύματος κινούνται και οι διεθνείς οργανισμοί, με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο να τοποθετεί τον πληθωρισμό στην Ελλάδα στο 3,5% το 2026 και στο 2,7% το 2027, ενώ για την Ευρωζώνη εκτιμάται στο 2,6% το 2026 και σε παγκόσμιο επίπεδο στο 4,4%.
Εξίσου επιφυλακτική εμφανίζεται η Τράπεζα της Ελλάδος, η οποία προβλέπει πληθωρισμό 3,1% για το 2026, επισημαίνοντας ότι θα παραμείνει υψηλότερος από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και ότι η αποκλιμάκωση θα είναι σταδιακή και όχι ομαλή. Όπως τονίζει, οι πληθωριστικές πιέσεις μετατοπίζονται πλέον από την ενέργεια στον «πυρήνα» της οικονομίας, με βασικούς παράγοντες τις υπηρεσίες, τα ενοίκια και τις μισθολογικές αυξήσεις, γεγονός που καθιστά το φαινόμενο πιο επίμονο.
Οι πιέσεις στις τιμές αποδεικνύονται ανθεκτικές
Αντίστοιχες επισημάνσεις καταγράφει και το Γραφείο Προϋπολογισμού του Κράτους στη Βουλή, το οποίο διαπιστώνει ότι οι πιέσεις στις τιμές αποδεικνύονται πιο ανθεκτικές από ό,τι αρχικά αναμενόταν. Αν και το βασικό σενάριο τοποθετεί τον πληθωρισμό μεταξύ 2,4% και 2,6% για το 2026, υπογραμμίζεται ότι οι κίνδυνοι παραμένουν προς τα πάνω, κυρίως λόγω της ενεργειακής αβεβαιότητας, της αύξησης των ενοικίων και της ισχυρής ζήτησης στις υπηρεσίες. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη συμπεριφορά του δομικού πληθωρισμού, ο οποίος εμφανίζει μεγαλύτερη αντοχή, καθυστερώντας την πλήρη αποκλιμάκωση.
Ανησυχία προκαλούν και οι εκτιμήσεις διεθνών επενδυτικών οίκων, οι οποίοι δεν αποκλείουν, σε περίπτωση επιδείνωσης της ενεργειακής κρίσης, νέα επιτάχυνση του πληθωρισμού ακόμη και προς το 5%, ένα σενάριο που θεωρείται ιδιαίτερα δυσμενές για την παγκόσμια οικονομία.
Την ένταση των πιέσεων επιβεβαιώνουν και τα τελευταία στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, με τον πληθωρισμό να εκτινάσσεται στο 3,9% τον Μάρτιο από 2,7% τον Φεβρουάριο. Οι αυξήσεις είναι εκτεταμένες, με τα τρόφιμα να καταγράφουν άνοδο 4,5% και τη στέγαση 5,7%, επιβαρύνοντας σημαντικά τους οικογενειακούς προϋπολογισμούς. Στο επίκεντρο των ανατιμήσεων βρίσκονται τα ενεργειακά προϊόντα και οι μεταφορές, με μεγάλες αυξήσεις στα καύσιμα και τα εισιτήρια, αλλά και βασικά είδη διατροφής όπως το μοσχάρι