Ψηλά τον πήχη για τον επικείμενο διαγωνισμό αξιοποίησης του λιμένα Ελευσίνας θέτει η σύμπραξη των ομίλων AKTOR και ONEX, η οποία ήδη πριν από την επίσημη προκήρυξη της διαδικασίας δείχνει τη σημασία που αποδίδουν ισχυρά επενδυτικά σχήματα στο συγκεκριμένο project.
Η κοινή κάθοδος των δύο εταιρειών στον διαγωνισμό του Υπερταμείου αναμένεται να διαμορφώσει νέα δεδομένα για ένα λιμενικό έργο που θεωρείται κομβικό για την ανάπτυξη της Δυτικής Αττικής.
Ο διαγωνισμός που αναμένεται να βγει στον αέρα μέσα στις επόμενες εβδομάδες, αφορά την υποπαραχώρηση δραστηριοτήτων σε τμήμα της χερσαίας ζώνης του λιμανιού, στην περιοχή της Βλύχας, όπου σχεδιάζεται η ανάπτυξη σύγχρονων λιμενικών εγκαταστάσεων και υποδομών logistics. Στόχος είναι η δημιουργία ενός νέου εμπορευματικού και βιομηχανικού κόμβου που θα ενισχύσει τον ρόλο της περιοχής στον χάρτη των μεταφορών και της εφοδιαστικής αλυσίδας.
Πώς θα εξελιχθεί ο διαγωνισμός
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, η διαδικασία θα εξελιχθεί σε δύο στάδια. Στην πρώτη φάση τα επενδυτικά σχήματα θα κληθούν να εκδηλώσουν ενδιαφέρον και να καταθέσουν φακέλους συμμετοχής, παρουσιάζοντας την οικονομική τους επάρκεια, την τεχνική εμπειρία και τη στρατηγική τους πρόταση για την ανάπτυξη του λιμένα.
Στη δεύτερη φάση θα ακολουθήσει η υποβολή δεσμευτικών προσφορών, κατά την οποία θα καθοριστούν οι επενδύσεις που θα πραγματοποιηθούν, οι υποδομές που θα αναπτυχθούν και τα χρονοδιαγράμματα υλοποίησης του έργου. Παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι το project θα προσελκύσει το ενδιαφέρον και άλλων ισχυρών επενδυτικών σχημάτων.
Η εμπειρία της AKTOR ως καθοριστικός παράγοντας
Η συνεργασία των δύο εταιρειών βασίζεται σε ένα μοντέλο συμπληρωματικών ρόλων. Στο επίκεντρο του σχήματος βρίσκεται ο Όμιλος AKTOR, ο οποίος διαθέτει σημαντική εμπειρία στην υλοποίηση μεγάλων έργων υποδομών και στη διαχείριση σύνθετων επενδύσεων.
Η αξιοποίηση του λιμανιού της Ελευσίνας δεν περιορίζεται στη λειτουργία ενός εμπορικού λιμένα, αλλά περιλαμβάνει εκτεταμένες επενδύσεις σε λιμενικές εγκαταστάσεις, υποδομές logistics και διασυνδέσεις με το οδικό και σιδηροδρομικό δίκτυο της περιοχής.
Σε αυτό το πλαίσιο, η εμπειρία της AKTOR σε μεγάλα έργα υποδομών θεωρείται κρίσιμη για την επιτυχή υλοποίηση του project. Το χαρτοφυλάκιο του ομίλου περιλαμβάνει σήμερα 16 έργα παραχωρήσεων και ΣΔΙΤ, γεγονός που του προσδίδει σημαντική τεχνογνωσία στη διαχείριση μεγάλων επενδύσεων με σύνθετες τεχνικές και χρηματοδοτικές απαιτήσεις.
Ο ρόλος της ONEX και το σχέδιο για industrial hub
Από την πλευρά της, η ONEX εισφέρει στο σχήμα τη δραστηριότητά της στη ναυπηγική βιομηχανία και τη λειτουργία των Ναυπηγείων Ελευσίνας.
Η εταιρεία έχει ήδη παρουσιάσει σχέδιο για τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου βιομηχανικού οικοσυστήματος γύρω από τα ναυπηγεία. Το μοντέλο αυτό, που περιγράφεται ως integrated industrial hub, προβλέπει την ανάπτυξη δραστηριοτήτων που θα συνδέονται με τη ναυτιλία, την ενέργεια, τις λιμενικές υπηρεσίες και τα logistics.
Στον σχεδιασμό περιλαμβάνονται εγκαταστάσεις που θα υποστηρίζουν ενεργειακά έργα, υποδομές LNG, καθώς και υπηρεσίες τεχνικής υποστήριξης για offshore δραστηριότητες και θαλάσσια αιολικά πάρκα.
Η αναδιάρθρωση των Ναυπηγείων Ελευσίνας έχει ήδη στηριχθεί οικονομικά από την αμερικανική αναπτυξιακή τράπεζα DFC, η οποία έχει διαθέσει περίπου 125–126 εκατ. δολάρια για την επανεκκίνηση της δραστηριότητας.
Το αμερικανικό ενδιαφέρον και η γεωπολιτική διάσταση
Πέρα από την επενδυτική του διάσταση, το λιμάνι της Ελευσίνας αποκτά ιδιαίτερη σημασία και σε γεωπολιτικό επίπεδο. Τα τελευταία χρόνια οι Ηνωμένες Πολιτείες δείχνουν αυξανόμενο ενδιαφέρον για τις ελληνικές λιμενικές υποδομές, καθώς τις θεωρούν κρίσιμους κόμβους για τη διασύνδεση της Ανατολικής Μεσογείου με τα Βαλκάνια και την Κεντρική Ευρώπη.
Η Ελλάδα έχει αναδειχθεί σε σημαντικό ενεργειακό και εμπορευματικό κόμβο στην περιοχή, με λιμάνια όπως της Αλεξανδρούπολης, της Καβάλας αλλά και της Ελευσίνας να αποκτούν ιδιαίτερη στρατηγική αξία.
Το ενδιαφέρον αυτό συνδέεται και με τον ευρύτερο γεωοικονομικό ανταγωνισμό μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας για τον έλεγχο κρίσιμων λιμενικών υποδομών. Η παρουσία της COSCO στον Πειραιά έχει ήδη αλλάξει τις ισορροπίες στον ελληνικό λιμενικό χάρτη, οδηγώντας δυτικά επενδυτικά κεφάλαια να εξετάζουν την ανάπτυξη εναλλακτικών κόμβων στην περιοχή.
Σε αυτό το πλαίσιο, η Ελευσίνα εμφανίζεται ως ένα λιμάνι με σημαντικές προοπτικές ανάπτυξης, το οποίο θα μπορούσε να λειτουργήσει συμπληρωματικά προς τον Πειραιά, ιδιαίτερα για τη διακίνηση φορτίων προς τα Βαλκάνια και την Κεντρική Ευρώπη.
Καθοριστικό ρόλο στον σχεδιασμό παίζει και η εγγύτητα του λιμανιού με το Θριάσιο Εμπορευματικό Κέντρο, το οποίο αναπτύσσεται από την κοινοπραξία Goldair – ΕΤΒΑ ΒΙΠΕ. Η διασύνδεση των δύο υποδομών μέσω οδικών και σιδηροδρομικών δικτύων δημιουργεί τις προϋποθέσεις για τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου εμπορευματικού διαδρόμου που θα συνδέει τη Μεσόγειο με τις αγορές των Βαλκανίων και της Κεντρικής Ευρώπης.