Από σήμερα τίθεται σε εφαρμογή ένα μεγάλο μέρος της εμπορικής συμφωνίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των χωρών της Mercosur.
Παρότι η πλήρης επικύρωση δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί, η έναρξη της προσωρινής εφαρμογής δείχνει ότι η συμφωνία περνά πλέον από τη θεωρία στην πράξη.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενεργοποιεί το εμπορικό σκέλος της συμφωνίας με χώρες όπως η Αργεντινή, η Βραζιλία, η Παραγουάη και η Ουρουγουάη, ενώ η τελική έγκριση θα απαιτήσει περισσότερο χρόνο, καθώς εκκρεμεί νομικός έλεγχος και επικύρωση από θεσμούς και κράτη-μέλη. Παρ’ όλα αυτά, η σημερινή ημέρα θεωρείται ορόσημο, καθώς εγκαινιάζει μια νέα φάση στις σχέσεις των δύο πλευρών.
Τι αλλάζει άμεσα και τι αναμένεται στη συνέχεια
Με την έναρξη ισχύος από σήμερα, αρχίζουν σταδιακά να μειώνονται οι δασμοί σε μεγάλο ποσοστό των ευρωπαϊκών εξαγωγών προς τη Mercosur. Προϊόντα όπως αυτοκίνητα, φαρμακευτικά είδη, κρασιά και ελαιόλαδο αποκτούν ευκολότερη πρόσβαση στις αγορές της Λατινικής Αμερικής. Παράλληλα, περιορίζονται και μη δασμολογικά εμπόδια, όπως ορισμένοι κανόνες επισήμανσης, ενώ ανοίγουν και οι δημόσιες συμβάσεις για ευρωπαϊκές επιχειρήσεις.
Η Βραζιλία επικύρωσε τη συμφωνία ΕΕ-Mercosur για το εμπόριο
Ωστόσο, οι αλλαγές δεν θα είναι άμεσα ορατές σε όλους τους τομείς. Σε πολλές περιπτώσεις, οι μειώσεις δασμών θα εφαρμοστούν σταδιακά μέσα σε μια περίοδο που μπορεί να φτάσει τα 10 έως 15 χρόνια. Αυτό σημαίνει ότι τα κύρια οικονομικά οφέλη θα γίνουν αισθητά κυρίως μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα.
Στον αγροτικό τομέα, όπου υπήρχαν και οι μεγαλύτερες αντιδράσεις, εφαρμόζονται συγκεκριμένα όρια. Για παράδειγμα, οι εισαγωγές βοδινού κρέατος από τη Mercosur θα υπόκεινται σε μειωμένους δασμούς μέχρι ένα καθορισμένο όριο, ενώ για μεγαλύτερες ποσότητες οι δασμοί παραμένουν υψηλοί. Αυτό δείχνει μια προσπάθεια ισορροπίας ανάμεσα στο άνοιγμα των αγορών και την προστασία των ευρωπαίων παραγωγών.
Παρά την ενεργοποίηση της συμφωνίας από σήμερα, το πολιτικό και θεσμικό σκέλος δεν έχει κλείσει. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει ζητήσει νομική αξιολόγηση, γεγονός που μπορεί να καθυστερήσει την τελική έγκριση έως και δύο χρόνια. Επιπλέον, απαιτείται η επικύρωση από όλα τα κράτη-μέλη της ΕΕ.
Το επόμενο διάστημα θα είναι καθοριστικό για την πορεία της συμφωνίας. Αν ολοκληρωθούν επιτυχώς οι διαδικασίες, η ΕΕ θα ενισχύσει τη θέση της σε μια σημαντική αγορά, σε μια περίοδο που ο διεθνής ανταγωνισμός εντείνεται. Αντίθετα, ενδεχόμενη απόρριψη θα σήμαινε επιστροφή στις διαπραγματεύσεις και απώλεια πολύτιμου χρόνου.