Ενώ η νέα κόντρα ανάμεσα στον Ντόναλντ Τραμπ και τις μεγάλες ευρωπαϊκές χώρες βρίσκεται σε εξέλιξη με φόντο τη Γροιλανδία, η Ευρώπη ίσως έχει ακόμα σημαντικά όπλα στην φαρέτρα της.
Οι αγορές τη Δευτέρα κλονίστηκαν από τις δηλώσεις Τραμπ περί δασμών σε ευρωπαϊκά κράτη που εναντιώνονται στη φιλοδοξία του να προσαρτήσει τη Γροιλανδία. Οι μετοχές κατέρρευσαν και ο χρυσός σημείωσε νέο ρεκόρ, ενώ τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης για τον S&P 500 υποχώρησαν σχεδόν κατά 0,9%, ενώ αυτά για τον Nasdaq 100 βυθίστηκαν κατά 1,1%. Ο χρυσός ξεπέρασε τα 4.670 δολάρια ανά ουγγιά. Το δολάριο υποχώρησε κατά 0,3% ενώ το ελβετικό φράγκο υπεραπέδωσε. Οι αμερικανικές αγορές παρέμειναν κλειστές λόγω αργίας.
Η απειλή του Τραμπ να επιβάλει δασμούς στις χώρες που αντιτίθενται στην προσπάθειά του να διεκδικήσει την εξουσία του στη Γροιλανδία κινδυνεύει να αναζωπυρώσει την αστάθεια που αναστάτωσε τις αγορές τους πρώτους μήνες της δεύτερης θητείας του. Η ρευστοποίηση μετοχών εντάθηκε αφότου Ευρωπαίοι αξιωματούχοι έδειξαν ότι ήταν απίθανο να υποχωρήσουν και ότι εξετάζουν το ενδεχόμενο αντιποίνων.
«Η νευρικότητα είναι έκδηλη», δήλωσε ο Αλεξάντρ Μπαράντεζ, επικεφαλής αναλυτής αγοράς στην IG στο Παρίσι. «Συνολικά, υπάρχουν τόσα πολλά ζητήματα που συσσωρεύονται - από τις πιστωτικές κάρτες μέχρι την ανεξαρτησία της Fed και τους δασμούς - που πραγματικά δεν βλέπω το ενδεχόμενο οι χρηματιστηριακές αγορές να συνεχίσουν να σπάνε νέα ρεκόρ».
Η αντιπαράθεση συμβαίνει σε μια εποχή που η όρεξη για ανάληψη κινδύνου έχει υποστηριχθεί από τα ανθεκτικά κέρδη και τις συνεχείς επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη. Οι προοπτικές θα εξαρτηθούν εν μέρει από την αντίδραση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που φέρεται να εξετάζει αντίποινα για την επιβολή δασμών σε αμερικανικά προϊόντα, αξίας 93 δισεκατομμυρίων ευρώ.
Η ΕΕ μπορεί να αντιδράσει αλλά το σκέφτεται
Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν σκόπευε να ζητήσει την ενεργοποίηση του λεγόμενου μέσου κατά του καταναγκασμού της ΕΕ, ανέφερε το Bloomberg το Σαββατοκύριακο. Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς, ωστόσο, δήλωσε τη Δευτέρα ότι η μεγαλύτερη εξάρτηση της Γερμανίας από τις εξαγωγές σημαίνει ότι είναι λιγότερο πρόθυμη να θέσει σε εφαρμογή τα αντίμετρα.
«Το βασικό στοιχείο που πρέπει να παρακολουθήσουμε τις επόμενες ημέρες είναι εάν το μήνυμα μεταφράζεται σε επίσημα μέτρα ή παραμένει καθαρά ρητορικό, κάτι που θα έκανε σαφή διαφορά στην αντίδραση της αγοράς», δήλωσε ο Φρανσίσκο Σιμόν, επικεφαλής στρατηγικής για την Ευρώπη στην Santander Asset Management.
Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης των 10ετών ομολόγων του αμερικανικού δημοσίου μειώθηκαν, υποδηλώνοντας αύξηση δύο μονάδων βάσης στην αντίστοιχη απόδοση μετρητών. Τα γερμανικά επιτόκια υποχώρησαν στο βραχυπρόθεσμο άκρο, καθώς οι traders στοιχημάτισαν ότι ένας παρατεταμένος εμπορικός πόλεμος θα μπορούσε να ανοίξει περιθώριο για μειώσεις των επιτοκίων. Οι αποδόσεις των μακροπρόθεσμων ομολόγων αυξήθηκαν εν μέσω ανησυχιών ότι οι κυβερνήσεις ενδέχεται να εκδώσουν περισσότερους τίτλους χρέους για να στηρίξουν την ανάπτυξη.
Οι εντάσεις προσθέτουν επίσης στη σημασία της εκκρεμούς απόφασης του Ανώτατου Δικαστηρίου των ΗΠΑ σχετικά με ορισμένους από τους προηγούμενους δασμούς του Τραμπ, με μια απόφαση πιθανή ακόμη και την Τρίτη.
Bloomberg: Η «μετατροπή σε όπλο» των 10 τρισεκατομμυρίων δολαρίων των περιουσιακών στοιχείων των ΗΠΑ είναι δύσκολη υπόθεση για την Ευρώπη
Οι ευρωπαϊκές χώρες κατέχουν τρισεκατομμύρια δολάρια σε ομόλογα και μετοχές των ΗΠΑ, μερικά από τα οποία βρίσκονται σε δημόσιους τομείς. Αυτό πυροδοτεί εικασίες ότι θα μπορούσαν να πουλήσουν αυτά τα περιουσιακά στοιχεία ως απάντηση στον ανανεωμένο δασμολογικό πόλεμο του Τραμπ, οδηγώντας ενδεχομένως σε αύξηση του κόστους δανεισμού και πτώση των μετοχών, δεδομένης της εξάρτησης των ΗΠΑ από το ξένο κεφάλαιο.
Αλλά αυτό είναι πιο εύκολο να το λες παρά να το κάνεις, σχολιάζει το Bloomberg. Το μεγαλύτερο μέρος αυτών των περιουσιακών στοιχείων βρίσκεται σε ιδιωτικά κεφάλαια εκτός του ελέγχου των κυβερνήσεων και, σε κάθε περίπτωση, μια τέτοια κίνηση θα έβλαπτε πιθανώς και τους ευρωπαίους επενδυτές. Ως εκ τούτου, οι περισσότεροι στρατηγικοί αναλυτές πιστεύουν ότι είναι μικρή η πιθανότητα οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής να προχωρήσουν τελικά σε ένα τέτοιο μέτρο, δεδομένης της γενικής τους απροθυμίας να αντισταθούν στον Τραμπ από την επιστροφή του στην εξουσία πριν από ένα χρόνο.
Το γεγονός και μόνο ότι ο επικεφαλής στρατηγικός αναλυτής της Deutsche Bank AG για τα παγκόσμια νομίσματα μιλά ανοιχτά για την «οπλοποίηση του κεφαλαίου» δείχνει ότι μια τέτοια αντίποινα γίνεται κίνδυνος για τις αγορές, καθώς οι επεκτατικές πολιτικές του Τραμπ αναδιαμορφώνουν το γεωπολιτικό τοπίο. Τα αμερικανικά περιουσιακά στοιχεία που βρίσκονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση ανέρχονται σε πάνω από 10 τρισεκατομμύρια δολάρια, σύμφωνα με στοιχεία του αμερικανικού Υπουργείου Οικονομικών, με περισσότερα στο Ηνωμένο Βασίλειο και τη Νορβηγία.
« Το καθαρό διεθνές επενδυτικό έλλειμμα των ΗΠΑ είναι τεράστιο και αποτελεί πιθανή απειλή για το δολάριο, αλλά μόνο αν οι ξένοι κάτοχοι αμερικανικών περιουσιακών στοιχείων είναι διατεθειμένοι να υποστούν οικονομικές απώλειες», δήλωσε ο Kit Juckes, επικεφαλής στρατηγικός αναλυτής συναλλάγματος της Societe Generale SA.
«Είναι πιθανό οι ευρωπαίοι επενδυτές του δημόσιου τομέα σε αμερικανικά περιουσιακά στοιχεία να σταματήσουν να συσσωρεύουν ή να αρχίσουν να πωλούν, αλλά η κατάσταση πιθανώς πρέπει να επιδεινωθεί αρκετά περισσότερο προτού βλάψουν την επενδυτική τους απόδοση για πολιτικούς σκοπούς», είπε τη Δευτέρα.
«Παρά τη στρατιωτική και οικονομική της δύναμη, οι ΗΠΑ έχουν ένα βασικό μειονέκτημα: εξαρτώνται από άλλους για να πληρώνουν τους λογαριασμούς τους μέσω μεγάλων εξωτερικών ελλειμμάτων», δήλωσε ο Τζορτζ Σαραβέλος, επικεφαλής της έρευνας νομισμάτων της Deutsche Bank. «Σε ένα περιβάλλον όπου η γεωοικονομική σταθερότητα της δυτικής συμμαχίας διαταράσσεται ουσιαστικά, δεν είναι σαφές γιατί οι Ευρωπαίοι θα ήταν πρόθυμοι να αναλάβουν αυτόν τον ρόλο».